PDA

توجه ! این یک نسخه آرشیو شده میباشد و در این حالت شما عکسی را مشاهده نمیکنید برای مشاهده کامل متن و عکسها بر روی لینک مقابل کلیک کنید : مداحی و نقش آن در مکتب حسینی



شهید گمنام
۱۳۹۵/۰۶/۰۴, ۲۱:۴۵
مداحان اهل بيت،كه با ذكر مصيبت و ذكر فضايل خاندان وحى، مجالس حسينى راگرم و اشك

عاشقانه شيعيان آل الله را جارى مى ‏سازند،از عوامل مهم بقاء فرهنگ ‏عاشورايند. مداح،در اصطلاح

شيعى،به كسانى گفته مى ‏شود كه در ايام ولادتها وشهادتهاى ائمه‏«ع‏»در مجالس جشن و عزا

به خواندن اشعارى در فضايل و مناقب محمد وآل محمد،يا در مظلوميت آنان مى ‏پردازند.ولى اغلب،

به مرثيه خوانان حسينى گفته ‏مى ‏شود كه با خواندن شعر مرثيه و ذكر مصيبت،اهل مجلس را

مى ‏گريانند.


http://www.ashoora.ir/images/stories/article_pictures/ashoora/azadari/56.jpg




«مداح: روضه‏ خوانى كه ايستاده در پيش منبر به شعر،مدايح اهل بيت و مصائب آنان را خواند،

آنكه ‏ايستاده در كنار منبر در مجالس روضه خوانى،يا روان در كوى و بازار،اشعار مدايح‏ اهل بيت را

به آواز بخواند.» (1) مداحى اهل بيت و نوحه خوانى در سوگ آنان،از جمله كارهايى است كه حادثه

‏عاشورا را زنده نگهداشته است.ائمه نيز از مداحان و ذاكران، تقدير و تشويق مى ‏كردند،صله

مى ‏دادند،دعا مى ‏كردند و براى اين كار،فضيلت و ثواب بسيار مى ‏شمردند. امام‏صادق‏«ع‏»فرموده

است:«الحمد لله الذى جعل فى الناس من يفد الينا و يمدحنا و يرثى‏لنا»، (2) خدا را سپاس كه

در ميان مردم،كسانى را قرار داده كه به سوى ما مى ‏آيند و ما رامدح و مرثيه مى‏ گويند.و حضرت

رضا«ع‏»در تشويق دعبل به مرثيه خوانى در ايام عزاى حسينى فرمود:«يا دعبل!احب ان تنشدنى

شعرا فان هذه الايام حزن كانت علينااهل البيت‏» (3) اى دعبل،دوست دارم برايم شعر بسرايى

و بخوانى،چون اين روزها،روزهاى اندوه ما اهل بيت است.همين گونه مجالس و برنامه ‏ها،آن

شهادت عظيم و حادثه‏ شگفت را با مرور اين همه سال،همچنان زنده نگهداشته و به بركت آن

نيز،دين واحساسات دينى و انس و آشنايى مردم با خط اهل بيت زنده مانده است. به تعبير

امام ‏خمينى‏«قدس سره‏»:«روضه سيد الشهدا،براى حفظ مكتب سيد الشهدا است...اين

گريه‏ ها و اين روضه ‏ها حفظ كرده مكتب را.» (4) مداحى،نوعى الگو دادن به مخاطبان و

شخصيت‏ پردازى اجتماعى و الگويى براى جامعه ارزشى است،سنگرى براى پراكندن و نشر

فضيلتها در قالبى مؤثر و فراگير نسبت‏ به همه است و مداحان به خاطر اهميت كارشان درجامعه

و در شكل دهى افكار و عواطف،نقش مهمى دارند و فلسفه اساسى مداحى،ترويج‏ خوبيها

و تبيين روحيه‏ هاى والاى شهيدان كربلا و دميدن روح تعهد و حماسه درشيعه است و يك عشق

و ايمان است،نه يك حرفه و شغل.به تعبير آية ا...خامنه ‏اى: «جامعه مداح و ذاكر و ستايشگران

اهل بيت،طبقه‏اى هستند كه در سايه اين روش،بيشترين تاثير را در تعميق فرهنگ و معارف

اسلامى در ذهن مردم دارند...قضيه،فقط قضيه شعر خوانى نيست.مساله،مساله پراكندن مدايح

و فضايل و حقايق در قالبى است كه‏براى همه شنوندگان،قابل فهم و درك باشد و در دل آنها

تاثير بگذارد.» (5) مداحان،به لحاظ آنكه كارشان بر عنصر«صدا»،«شعر»،«اجرا»و«م خاطب‏» متكى

‏است ، بايد هر چه بيشتر نسبت‏ به آموزش ديدنهاى لازم،پختگى اجرا،تمرين پيوسته،گزينش

شعرهاى خوب و پر معنى و زيبا و بديع و ولايى،مطالعه مقتل هاى معتبر و منابع تاريخى،تكيه

روى اشعار و مطالب اخلاقى،فكرى و عقيدتى،پرهيز از غلو و مبالغه وگفتن حرفهاى اغراق آميز

و غير قابل قبول كه اثر منفى دارد، اهتمام ورزند،از دروغ وتصنع و بازارگرمى بپرهيزند،خلوص و

صداقت و مناعت طبع را فراموش نكنند،نوكرى ‏ابا عبد الله الحسين و اخلاص نسبت‏به آن حضرت را

از ياد نبرند و از آنجا كه شعر خوب‏ از نظر مضمون،قالب و تعبير،در دلها و افكار، تاثير ماندگار مى‏ گذارد

،در شناخت ومطالعه و انتخاب شعرهاى پخته و عميق و زيبا بكوشند تا بهتر بتوانند در اين سمت،

به‏ترسيم چهره الگوهاى كمال و اسوه ‏هاى پاكى،يعنى معصومين‏«ع‏»بپردازند و خود نيزالگوى اخلاق

و تعهد باشند. رسالت مقدس مداحان در عصر حاضر عبارتست از: · استفاده شايسته از عواطف

پاك مردم و جهت دادن به آنها در مسير پاكى وتهذيب و تقوا. · -تعميق محبتها و عشق هاى درونى

به انسانهاى اسوه و پاك. · -روشنگرى افكار جامعه و هدايت ‏به ارزشها و خوبيها و تقويت ايمان مردم

. · -حفظ و اشاعه فرهنگ شهادت از طريق ياد شهداى كربلا و شهداى انقلاب وجنگ و طرح معارف

اسلام و انقلاب و خط امام و رهبرى و مسؤوليتهاى‏اجتماعى.


پی نوشتها :


1- لغت نامه،دهخدا.


2- وسائل الشيعه،ج 10،ص 469.


3- جامع احاديث الشيعه،ج 12،ص 567.


4- صحيفه نور،ج 8،ص 69.


5- ستودگان و ستايشگران،ص 30 و 31.اين كتاب كه مجموعه‏اى برگرفته از سخنان

آية ا...خامنه ‏اى در ديدارهاى‏ مكرر با وعاظ و مداحان و شاعران و...است،بر محور مداحى و

روضه خوانى و مرثيه سرايى و...است و براى مداحان‏و ذاكران و شاعران اهل بيت،نكات بسيار

سودمندى دارد،نشر«حوزه هنرى‏»،1372.