PDA

توجه ! این یک نسخه آرشیو شده میباشد و در این حالت شما عکسی را مشاهده نمیکنید برای مشاهده کامل متن و عکسها بر روی لینک مقابل کلیک کنید : بحث و پرسش و پاسخ پيرامون ارث



rooh
۱۳۸۷/۰۹/۰۳, ۱۲:۵۲
با سلام
یک سوال و مساله در اینترنت دیدم و چون نویسنده خواستار جواب بود گفتم در این سایت معرفی کنم و کسانی که خوهان پاسخ گویی در این شبهه هستند اقدام کنند
شبهه تقسیم ارث (http://anathedin.wordpress.com/2008/11/22/%D8%AA%D9%84%D8%A7%D8%B4-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%B1%D8%B3%D9%85-%D8%A7%D9%84%DA%AF%D9%88%D8%B1%DB%8C%D8%AA%D9%85-%D8%B3%DB%8C%D8%B3%D8%AA%D9%85-%D9%88%D8%B1%D8%A7%D8%AB%D8%AA-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7/)
موفق باشید .

rana_
۱۳۸۷/۰۹/۰۳, ۱۴:۱۵
ارث در اسلام و ايران

با توجه به اصل دوازدهم قانون اساسي جمهوري اسلامي ايران، دين رسمي كشورمان اسلام و مذهب آن، جعفري اثني عشري است و اين اصل الي الابد غير قابل تغيير است. از همين رو، ضوابط مربوط به سهم الارث در قانون مدني ايران مبتني بر احكام مذهب شيعه و بر پايه تفسير سوره نساء در قرآن كريم، كتاب آسماني مسلمانان، بنا شده است. در مقررات ارث اسلام هيچيك از بستگان متوفي، با توجه به سلسله مراتب از ارث محروم نمي شوند. قوانين ارث در اسلام، مطابق فطرت بشري است، زيرا انسان ها مايلند كه بازماندگان آنان از ماتَرك آنها بهره مند شوند. به علاوه، مقررات مربوط به ارث، بشر را به تلاش بيشتر در راه توليد ثروت و گردش چرخ هاي اقتصادي وادار كرده و با تقسيم ارث ميان وارثان، از تراكم ثروت جلوگيري مي كند. مواد 86 تا 949 قانون مدني كه در شش فصل با پيروي از احكام فقه شيعه تدوين شده است، به مقررات ارث اختصاص دارد. مقررات تقسيم ارث در اسلام به واقعيت ها و نياز وارثان توجه دارد، نه ميل متوفي. براي مثال، با توجه به موقعيت اجتماعي و توجه به مسؤوليت مرد در اداره خانواده، سهم الارث پسر دو برابر دختر تعيين شده است. اين مقوله يكي از مواردي است كه موجب شده تا بسياري از مخالفان اسلام، اين تفكر را كه اسلام احترامي به حقوق زنان نمي گذارد، ترويج دهند.
در جلد هفدهم كتاب وسايل الشيعه، درباره نصف كردن سهم الارث دختر نسبت به پسر در اسلام آمده است: "وظيفه شركت در جهاد بر عهده مرد است و چون جهاد محتاج صرف مال است، بايد مال بيشتري در اختيار مرد باشد. همچنين نفقه زن بر عهده مرد است و زن در زندگي وظيفه مالي ندارد. به علاوه، پرداخت ديه عاقله بر عهده مرد بوده و زن در اين مورد وظيفه اي ندارد. از سوي ديگر، زن علاوه بر سهم الارث، از شوهر خود مهريه مي گيرد كه موجب مي شود زن از مرد ثروتمند تر شود."
البته برخي از مقررات در موارد قانوني ياد شده، تنها مختص فقه اماميه است. در مقابل، برخي از احكام ارث در مقررات اقليت ها وجود دارد كه مورد پذيرش فقه اماميه نيست. براي مثال، در آيين زرتشتيان و مسيحيان فرزند خواندگي پذيرفته شده است، اما در شيعه چنين اصلي قابل قبول نيست. براساس ماده 862 قانون مدني ايران، اشخاصي كه به موجب نَسَب در اسلام ارث مي برند، به سه طبقه زير تقسيم بندي مي شوند:

پدر و مادر و اولاد و اولادِ اولاد.


اجداد و برادر و خواهر و اولاد آنها.
اعمام و عمات و اخوال و خالات و اولاد آنها.

rana_
۱۳۸۷/۰۹/۰۳, ۱۴:۱۶
ارث در اقليت هاي ديني

در اصل سيزدهم قانون اساسي آمده است: " ايرانيان زرتشتي، كليمي و مسيحي، تنها اقليت هاي ديني شناخته مي شوند كه در حدود قانون در انجام مراسم ديني خود آزادند و در احوال شخصيه و تعليمات ديني بر طبق آيين خود عمل مي كنند." بنابراين پيروان سه دين ياد شده، براي تقسيم ارث براساس روش و سنت دين خود عمل مي كنند. در اين راستا، هيأت عمومي ديوان عالي كشور، در تاريخ 19 آذر ماده 1363 چنين را‡ي صادر كرده است: "نظر به اصل سيزدهم قانون اساسي جمهوري اسلامي ايران و اينكه به موجب ماده واحده قانون اجازه رعايت احوال شخصيه ايرانيان غيرشيعه در محاكم مصوب مرداد ماه 1312، نسبت به احوال شخصيه و حقوق ارثيه و وصيت ايرانيان غيرشيعه كه مذهب آنان به رسميت شناخته شده است، لزوم رعايت قواعد و عادات مسلمه متداوله در مذهب آنان در دادگاه ها، جز در مواردي كه مقررات قانون راجع به انتظامات عمومي باشد، تصريح گرديده است، لذا دادگاه در مقام رسيدگي به امور مذكور و همچنين در رسيدگي به درخواست تنفيذ وصيت نامه، ملزم به رعايت قواعد و عادات مسلمه در مذهب آنان، جز در مورد مقررات قانون راجع به انتظامات عمومي بوده و بايد احكام خود را بر طبق آن صادر نمايد. اين راي برابر ماده 42 قانون امور حسبي و ماده 3 از مواد اضافه شده به قانون آيين دادرسي كيفري مصوب مرداد ماه 1337 براي دادگاه ها در موارد مشابه لازم الاتباع است." گفتني است، اين راي عيناً در ماده واحده اي با عنوان "قانون رسيدگي به دعاوي مطروحه راجع به احوال شخصيه و تعليمات ديني ايرانيان زرتشتي، كليمي و مسيحي،" در سوم تير ماه 1372 به تصويب مجمع تشخيص مصلحت نظام رسيده است. جالب آنكه، موجب ارث در آيين زرتشتيان و كليميان، نَسَب و سَبَب و در آيين مسيحيت نَسَب و ازدواج مي باشد.

منبع رسمي براي تقسيم ارث زرتشتيان، كتاب "آيين نامه زرتشتيان" است كه احكام امور مدني اين اقليت ديني در آن گنجانده شده است. اين مقررات كه در آبان ماه 1340 در كنگره ملي زرتشتيان ايران تكميل شده است، پس از انقلاب اسلامي به "آيين نامه احوال شخصيه زرتشتيان ايران" تغيير نام يافت. حال چنانچه موردي پيش آيد كه حكم آن در آيين نامه ياد شده ذكر نشده باشد، پاسخگويي به آن مورد توسط انجمني مركب از نمايندگان انجمن موبدان و انجمن زرتشتيان صورت مي گيرد. لازم به ذكر است، انجمن موبدان به مسايل ديني و انجمن زرتشتيان به مسايل سياسي و اجتماعي زرتشتيان رسيدگي مي كنند. اين در حالي است كه اگر حكمي در آيين نامه نباشد، به قانون مدني ايران ارجاع مي شود و قاضي براساس آن را‡ي صادر مي كند.
به گفته دبيرخانه انجمن كليميان تهران، كليميان منبع كامل قابل رجوعي در زبان فارسي ندارند. اما احكام زماني توجيه شرعي و قانوني دارند كه مرجع كليميان در موردي خاص صادر كرده باشد و احكام به لحاظ درك شخصي افراد مشروعيت ندارند. طبقات ارث در آيين زرتشت براساس ماده 65 آيين نامه زرتشتيان به شرح زير است:

طبقه اول: زن يا شوهر، اولاد و پدر و مادر و البته اولادزاده در مواردي كه مطابق اين آيين نامه قائم مقام اولاد متوفي واقع مي شوند.
طبقه دوم: برادر و خواهر متوفي و اولاد آنها هر قدر پايين برود.


طبقه سوم: جد و جدّه.
طبقه چهارم: اعمام و عمات و خالوها و خاله ها و اولاد آنها.

در آيين كليميان وراث به ترتيب طبقات عبارتند از:

الف) طبقه اول: همسر و فرزندان و نوادگان.
ب) طبقه دوم: پدر.
ج) طبقه سوم: جد پدري.
د) طبقه چهارم: عموها.

همچنين براساس ماده 64 مقررات احوال شخصيه ارامنه گريگوريان، طبقات تقسيم ارث در آيين مسيحي به صورت زير است:

طبقه اول: اولاد و اولاد اولاد تا هر قدر پايين تر رود.


طبقه دوم: پدر، مادر، برادران و خواهران متوفي و اولاد برادران و خواهران هر قدر پايين تر روند. البته در صورت زنده بودن پدر و مادر كل ماتَرك بين آنان به صورت مساوي تقسيم مي شود.


طبقه سوم: والدين پدر و مادر و اعمام و عمّات و اخوال و خالات متوفي و اولاد آنها هر قدر پايين تر روند (در صورت حيات والدين پدر و مادر، كل ماتَرك به صورت مساوي بين آنها تقسيم مي شود.)
طبقه چهارم: اجداد ابوين متوفي هر قدر بالا روند (خط صعودي.)
طبقه پنجم: اولاد اعقاب متوفي هر قدر كه پايين روند (در خط نزولي.)

ذكر اين نكته ضروري است كه از طبقه چهارم به بعد، تقسيم ارث براساس طبقه صورت نمي گيرد، بلكه كل تركه به كسي مي رسد كه زنده است و نزديك ترين درجه قرابت با متوفي را داشته باشد. چنانچه عده اي از اقارب ديگر به او نزديك تر باشند، كل تركه بين آنها بالسويه (به تساوي) تقسيم مي شود. نكته جالب توجه آنكه، براساس قوانين ايران، هر يك از فرزندان اقليت ها اگر قبل از فوت پدر مسلمان شود، كليه اموال به جاي مانده از متوفي به فرزند مسلمان مي رسد.

برگرفته از كتاب "بررسي تطبيقي ارث در اقليت هاي ديني و حقوق اسلام و ايران،" نوشته آقاي عزيزاله فهيمي، انتشارات اشراق.

علي زارع ع
۱۳۸۷/۰۹/۰۳, ۱۷:۲۵
سلام!
قوانين ارث در فرق اسلامي متفاوت است يا نه؟

مدافع
۱۳۸۷/۰۹/۰۳, ۱۹:۲۱
با سلام
یک سوال و مساله در اینترنت دیدم و چون نویسنده خواستار جواب بود گفتم در این سایت معرفی کنم و کسانی که خوهان پاسخ گویی در این شبهه هستند اقدام کنند
شبهه تقسیم ارث (http://anathedin.wordpress.com/2008/11/22/%d8%aa%d9%84%d8%a7%d8%b4-%d8%a8%d8%b1%d8%a7%db%8c-%d8%b1%d8%b3%d9%85-%d8%a7%d9%84%da%af%d9%88%d8%b1%db%8c%d8%aa%d9%85-%d8%b3%db%8c%d8%b3%d8%aa%d9%85-%d9%88%d8%b1%d8%a7%d8%ab%d8%aa-%d8%af%d8%b1-%d8%a7/)
موفق باشید .

سلام
متوجه سوالتان نشدم

سهيل
۱۳۸۸/۰۵/۱۸, ۱۵:۳۷
چرا ارثِ زن، نصف مرد است؟حقوق كارگرِ روز مزد بيشتر از كارمند رسمى است. اين به خاطر آن نيست كه شخصيّت كارگر از كارمند بيشتر است، بلكه به خاطر آن است كه براى كارمند، بيمه، بازنشستگى، مرخّصى، حقّ مأموريّت، حقّ مديريّت، حقّ عائله، سختى كار، بدى آب و هوا و... در نظر گرفته شده است كه اگر همه آنها محاسبه شود، حقوق كارمند از كارگر بيشتر مى‏شود.
اسلام، ارث زن را نصف مرد قرار داده ولى در عوض هزينه زندگى را از دوش او برداشته و هزينه‏هاىِ خوراك، پوشاك، مسكن و درمان او راتوسط مرد تأمين كرده است.
زن، سهم ارث خود را براى خود حفظ مى‏كند و تمام مخارج زندگى خود را از شوهر مى‏گيرد. به علاوه مهريه‏اى را هم از او دريافت مى‏كند كه اگر مهريه و هزينه زندگى را در كنار سهم ارث بگذاريم، سهم زن بيشتر مى‏شود.

مدیر تدوین
۱۳۸۹/۰۲/۱۵, ۱۸:۰۵
به نام خدا
بخشي از سوال جناب sasan2012 (http://www.askquran.ir/member.php?u=54043) به دليل ارتباط با تاپيك به اينجا منتقل شد :
اسلام دین برابری است ، اما آیا در واقع نیز اینگونه است ؟ سهم ارث دختر نصف پسر است .

reyhane jan
۱۳۸۹/۰۲/۱۵, ۲۰:۴۸
در واقع 1.5 برابره چون نیمی از بابی خودش و اونی هم که به همسر خانم میرسه خانم ور میداله اینجوریه

هدی
۱۳۸۹/۰۲/۱۶, ۱۳:۱۰
به نام خدا
در اسلام تمامي وظايف مالي برعهده مرد است و هيچ تكليف مالي - غير از اينكه زن در صورت استطاعت مالي بايد مخارج والدين فقيرش را تامين نمايد - متوجه زن نمي باشد .
مخارج والدين فقير
هزينه هايي از قبيل مهريه همسر
نفقه همسر و فرزندان
هزينه مسكن
ديه عاقله - يعني اگر فردي چه مرد چه زن ، مرتكب قتل غيرعمد يا جراحتي در مورد شخصي شد ، مردان خانواده بايد ديه اون شخص رو بپردازند و اين امر بر عهده زنان خانواده نيست -
همه و همه بر عهده مرد است لذا سهم الارث مرد بيشتر است .
در عمل ، مرد بايد اين نيمه بيشتر سهم الارث را در خانواده تزريق نمايد زيرا تكاليف مالي او چنين اقتضا ميكند اما زن به دليل اينكه هيچ وظيفه اي ندارد مي تواند نيمه ارث خود را براي خود ذخيره نمايد ، نتيجه اينكه در پايان محاسبه مخارج و درآمد ها ، اگر سهم ارثي كه براي زن باقي ميماند از مرد بيشتر نشود ، كمتر نخواهد بود اما مرد نه نيمه بيشتر سهم ارثش ، بلكه به آن اندازه كه تكاليف ماليش اقتضا دارد بايد هزينه كند ، خواه چيزي در انتها برايش باقي بماند يا نماند اما زن هيچ تكليفي ندارد و هيچ الزامي در خرج نمودن دارائيش اعم از ارث يا در آمد ديگر -غير از اينكه زن در صورت استطاعت مالي بايد مخارج والدين فقيرش را تامين نمايد - وجود ندارد .
لازم به ذكر است كه اگر خانمي با طوع و رغبت بخواهد خانواده اش را شريك دارئيهايش بنمايد - اعم از ارث يا در آمد مالي ديگر - اين مساله الزام و تعهدي براي او بوجود نمي آورد و شرع مقدس چيزي در اين زمينه بر او تكليف ننموده است و اين را نبايد با بايدهاي شرعي خلط نمود .
لذا دوبرابر بودن ارث مرد ، در عمل به نفع خانواده اي است كه زن هم يكي از اعضاي آن است و مهريه و نفقه و مسكن و پوشاك و درمان و ... او بايد توسط مرد تامين شود بدون اينكه ريالي از مال زن در اين زمينه هزينه شود و اين در حالي است كه سهم ارث زن براي خودش كاملا محفوظ است مگر اينكه زن ، خود بخواهد آنرا خرج خانواده كند.

hd2010
۱۳۸۹/۰۶/۲۱, ۱۲:۰۱
متوفي 2 خواهر داره و مادرش در قيد حياته ، پدرش فوت شده و همسر و فرزند هم نداره تقسيم ارث چگونه است؟

belher2
۱۳۸۹/۰۶/۲۱, ۱۳:۳۵
ميراث پدر خواهي علم پدر اموز
كاين مال پدر خرج توان كرد به يك روز
البته در دوره زمان كنوني بچه ها قبل از فوت پدر با مسائلي ازقبيل دانشگاه (انواع روزانه شبانه ازاد و...)سهم الارث خود را ميگيرند...

پاسخگوی احکام 1
۱۳۸۹/۰۶/۲۲, ۰۵:۲۸
به نام خدا و سلام بر دوستان
وقت همگی بخیر

خداوند متعال در سوره مبارکه نساء آيات 11 تا 12 در مورد احکام ارث می فرماید:


«يُوصِيكُمُ اللَّهُ فِي أَوْلادِكُمْ لِلذَّكَرِ مِثْلُ حَظِّ الْأُنْثَيَيْنِ فَإِنْ كُنَّ نِساءً فَوْقَ اثْنَتَيْنِ فَلَهُنَّ ثُلُثا ما تَرَكَ وَ إِنْ كانَتْ واحِدَةً فَلَهَا النِّصْفُ وَ لِأَبَوَيْهِ لِكُلِّ واحِدٍ مِنْهُمَا السُّدُسُ مِمَّا تَرَكَ إِنْ كانَ لَهُ وَلَدٌ فَإِنْ لَمْ يَكُنْ لَهُ وَلَدٌ وَ وَرِثَهُ أَبَواهُ فَلِأُمِّهِ الثُّلُثُ فَإِنْ كانَ لَهُ إِخْوَةٌ فَلِأُمِّهِ السُّدُسُ مِنْ بَعْدِ وَصِيَّةٍ يُوصِي بِها أَوْ دَيْنٍ آباؤُكُمْ وَ أَبْناؤُكُمْ لا تَدْرُونَ أَيُّهُمْ أَقْرَبُ لَكُمْ نَفْعاً فَرِيضَةً مِنَ اللَّهِ إِنَّ اللَّهَ كانَ عَلِيماً حَكِيماً (نساء،11)

وَ لَكُمْ نِصْفُ ما تَرَكَ أَزْواجُكُمْ إِنْ لَمْ يَكُنْ لَهُنَّ وَلَدٌ فَإِنْ كانَ لَهُنَّ وَلَدٌ فَلَكُمُ الرُّبُعُ مِمَّا تَرَكْنَ مِنْ بَعْدِ وَصِيَّةٍ يُوصِينَ بِها أَوْ دَيْنٍ وَ لَهُنَّ الرُّبُعُ مِمَّا تَرَكْتُمْ إِنْ لَمْ يَكُنْ لَكُمْ وَلَدٌ فَإِنْ كانَ لَكُمْ وَلَدٌ فَلَهُنَّ الثُّمُنُ مِمَّا تَرَكْتُمْ مِنْ بَعْدِ وَصِيَّةٍ تُوصُونَ بِها أَوْ دَيْنٍ وَ إِنْ كانَ رَجُلٌ يُورَثُ كَلالَةً أَوِ امْرَأَةٌ وَ لَهُ أَخٌ أَوْ أُخْتٌ فَلِكُلِّ واحِدٍ مِنْهُمَا السُّدُسُ فَإِنْ كانُوا أَكْثَرَ مِنْ ذلِكَ فَهُمْ شُرَكاءُ فِي الثُّلُثِ مِنْ بَعْدِ وَصِيَّةٍ يُوصى بِها أَوْ دَيْنٍ غَيْرَ مُضَارٍّ وَصِيَّةً مِنَ اللَّهِ وَ اللَّهُ عَلِيمٌ حَلِيمٌ (نساء،12)


خداوند به شما در باره فرزندانتان سفارش ميكند كه (از ميراث) براى پسر به اندازه سهم دو دختر باشد و اگر فرزندان شما (دو دختر و) بيش از دو دختر بوده باشد دو سوم ميراث از آن آنها است و اگر يكى بوده باشد نيمى (از ميراث) از آن او است.

و براى پدر و مادر او (كسى كه از دنيا رفته) هر كدام يك ششم ميراث است اگر فرزندى داشته باشد و اگر فرزندى نداشته باشد و (تنها) پدر و مادر از او ارث برند براى مادر او يك سوم است و اگر او برادرانى داشته باشد مادرش يك ششم ميبرد (و پنج ششم باقيمانده براى پدر است)

(همه اينها) بعد از انجام وصيتى است كه او كرده است و بعد از اداى دين است -شما نمى دانيد پدران و مادران و فرزندانتان كداميك براى شما سودمندترند- اين فريضه الهى است و خداوند دانا و حكيم است.

و براى شما نصف ميراث زنانتان است اگر آنها فرزندى نداشته باشند و اگر فرزندى براى آنها باشد يك چهارم از آن شماست پس از انجام وصيتى كه كرده اند و اداى دين (آنها)

و براى زنان شما يك چهارم ميراث شما است اگر فرزندى نداشته باشيد و اگر براى شما فرزندى باشد يك هشتم از آن آنها است، بعد از انجام وصيتى كه كرده ايد و اداى دين

و اگر مردى بوده باشد كه كلاله (خواهر يا برادر) از او ارث مى برد يا زنى كه برادر يا خواهرى دارد سهم هر كدام يك ششم است (اگر برادران و خواهران مادرى باشند) و اگر بيش از يك نفر باشند آنها شريك در يك سوم هستند پس از انجام وصيتى كه شده و اداى دين، بشرط آنكه (از طريق وصيت و اقرار به دين) به آنها ضرر نزند.

اين سفارش خدا است و خدا دانا و حليم است.

.

پاسخگوی احکام 1
۱۳۸۹/۰۶/۲۲, ۰۵:۳۵
متوفي 2 خواهر داره و مادرش در قيد حياته ، پدرش فوت شده و همسر و فرزند هم نداره تقسيم ارث چگونه است؟

به نام خدا و سلام بر شما
وقت بخیر

در فرض سوال شما، تمام ارث فقط به مادرش می رسد.

چون پدر و مادر و فرزندان طبقه اول ارث هستند و خواهران و برادران در طبقه دوم. و تا وقتی از طبقه قبلی کسی وجود داشته باشه، نوبت به طبقه بعدی نمیرسه.

(البته همسر در تمام طبقات سهم می برد و مشترک هست.)


توضیح مختصر:

منظور از طبقه ، کساني هستند که باعث مي شوند که طبقه ديگر ارث نبرد . هر کسي که به متوفي نزديکتر است طبقه جلوتر است.


طبقات ارث عبارتند از:

1) فرزندان و پدر و مادر
2) برادران و خواهران و اجدات و جدات
3) خالات و عمات ، خاله ،عمه، عمو و دائي و فرزندان آنها
4) طبقه سببي است: زوج و زوجه. (اين طبقه در عرض سه طبقه ديگر است.)


----------------------

توضیح مفصل تر و پاسخ سوالات قبلی دیگر دوستان، ان شاءالله به تدریج در این تاپیک بیان می شود:

http://www.askquran.ir/showthread.php?t=23542

.

روزنه
۱۳۸۹/۰۶/۲۸, ۱۴:۰۱
دوستان ایا امکان دارد در حقوق اسلامی زن دو برابر مرد ارث ببرد:Hedye:



كارشناس بحث : پاسخگوي احكام

پاسخگوی احکام 1
۱۳۸۹/۰۷/۰۲, ۱۷:۴۵
از اینجا به بعد به توضیح بخش های مختلف این آیات شریفه پرداخته می شود.


ارث فرزندان

«يُوصِيكُمُ اللَّهُ فِي أَوْلادِكُمْ لِلذَّكَرِ مِثْلُ حَظِّ الْأُنْثَيَيْنِ» در اين آيه حكم طبقه اول وارثان (فرزندان و پدران و مادران) بيان شده است، و بديهى است كه هيچ رابطه خويشاوندى نزديكتر از رابطه فرزند و پدر نمى باشد، و لذا قرآن آنها را بر طبقات ديگر ارث مقدم داشته است.

در جمله نخست مى گويد: "خداوند به شما در باره فرزندانتان سفارش ميكند كه براى پسران دو برابر سهم دختران قائل شويد".

قابل توجه اينكه از نظر جمله بندى و طرز بيان ارث دختران اصل قرار داده شده و ارث پسران به صورت فرع و با مقايسه به آن تعيين گرديده، زيرا مى گويد:"پسران دو برابر سهم دختران ميبرند" و اين يك نوع تاكيد روى ارث بردن دختران و مبارزه با سنتهاى جاهلى است كه آنها را به كلى محروم مى كردند.

اما «فَإِنْ كُنَّ نِساءً فَوْقَ اثْنَتَيْنِ فَلَهُنَّ ثُلُثا ما تَرَكَ"» اگر فرزندان ميت، منحصرا دو دختر يا بيشتر باشند دو ثلث مال از آن آنهاست".

«وَ إِنْ كانَتْ واحِدَةً فَلَهَا النِّصْفُ» ولى اگر تنها يك دختر بوده باشد نصف مجموع مال از آن اوست".

در اينجا سؤالى پيش مى آيد كه قرآن در اين آيه مى گويد «فوق اثنتين» يعنى اگر دختران بيش از دو نفر باشند دو سوم مال متعلق به آنهاست، بنا بر اين آيه از حكم دو دختر ساكت است، بلكه تنها حكم يك دختر و چند دختر را گفته است.

با توجه به جمله اول آيه، جواب اين سؤال روشن مى شود، و آن اين است كه سهم دو دختر از جمله "لِلذَّكَرِ مِثْلُ حَظِّ الْأُنْثَيَيْنِ": "پسر دو برابر سهم دختر دارد" اجمالا معلوم مى گردد، زيرا اگر بازماندگان شخص مرده فقط يك پسر و يك دختر باشند سهم دختر يك سوم و سهم پسر دو سوم ميگردد بنا بر اين سهم دو دختر طبق اين جمله دو سوم خواهد بود و شايد بخاطر همين بوده كه در جمله بعد از سهم دو دختر خوددارى شده و تنها اشاره به سهم چند دختر گرديده كه آنهم از دو سوم تجاوز نميكند.

از مراجعه به آخرين آيه سوره نساء نيز اين مسئله روشن مى شود زيرا در آن آيه سهم يك خواهر نصف قرار داده شده (همانند سهم يك دختر) سپس مي فرمايد:" اگر دو خواهر بوده باشند دو سوم مال را ميبرند" از اين حكم مى فهميم كه در مورد دو دختر نيز دو سوم مال در نظر گرفته شده است.

به علاوه اين تعبير در ادبيات عرب ديده مى شود كه گاهى ميگويند "فوق اثنتين" و منظور" اثنتان و ما فوق" است يعنى دو و بيشتر.

از همه اينها گذشته حكم مزبور از نظر فقه اسلامى و منابع حديث مسلم است و اگر فرضا ابهامى در جمله بالا باشد با توجه به سنت (منابع حديث) برطرف ميگردد.

.

پاسخگوی احکام 1
۱۳۸۹/۰۷/۰۲, ۱۷:۵۲
ارث پدر و مادر

حالت سوم: اين است كه وارث تنها پدر و مادر باشند و فرزندى در كار نباشد، ولى شخص متوفى برادرانى از طرف پدر و مادر، يا تنها از طرف پدر، داشته باشد، در اين صورت سهم مادر از يك سوم به يك ششم تنزل مى يابد و در واقع، برادران، با اينكه ارث نمى برند، مانع مقدار اضافى ارث مادر ميشوند و به همين جهت آنها را "حاجب" مى نامند (فَإِنْ كانَ لَهُ إِخْوَةٌ فَلِأُمِّهِ السُّدُسُ).

فلسفه اين حكم روشن است، زيرا وجود برادران متعدد موجب سنگينى بار زندگى پدر است، چون پدر بايد هزينه آنها را بپردازد تا بزرگ شوند، و حتى پس از بزرگ شدن نيز هزينه هايى براى پدر دارند، و به همين جهت برادرانى موجب تنزل سهم مادر مى شوند كه از ناحيه پدر و مادر و يا تنها از ناحيه پدر باشند و اما برادرانى كه تنها از ناحيه مادر هستند و هيچ گونه سنگينى بر دوش پدر ندارد، حاجب نمى گردند.


در اينجا سؤالى مطرح است كه قرآن در اين آيه در مورد برادران لفظ "جمع" بكار برده و مي گويد «فَإِنْ كانَ لَهُ إِخْوَةٌ» (اگر آن شخص متوفى برادرانى داشته باشد) و مى دانيم كه حد اقل جمع سه نفر است، در حالى كه تمام فقهاى اسلام معتقدند كه دو برادر هم مى توانند مانع و موجب تنزل ارث مادر شوند.

جواب اين سؤال با مراجعه به آيات ديگر قرآن روشن مى شود، و آن اينكه لازم نيست در همه جا لفظ جمع در سه نفر و بيشتر بكار رود بلكه در پاره اى از موارد بر دو نفر هم اطلاق مى شود مانند آيه 78 سوره انبياء: "و كُنَّا لِحُكْمِهِمْ شاهِدِينَ" (ما گواه حكم آنها بوديم). آيه مربوط به قضاوت "حضرت داود علیه السلام" و" حضرت سلیمان علیه السلام" است، و قرآن در باره اين دو نفر ضمير جمع (هم) بكار برده است.

از اينجا روشن مى شود كه ممكن است گاهى لفظ جمع در دو نفر بكار رود، ولى البته اين موضوع نياز به شاهد و قرينه دارد و در آيه مورد بحث شاهد همان اتفاق مسلمانان و ورود دليل از پيشوايان اسلام است، زيرا در اين مسئله همه دانشمندان اسلام اعم از شيعه و سنى (به جز ابن عباس) دو برادر را مشمول حكم آيه دانسته اند.

.

پاسخگوی احکام 1
۱۳۸۹/۰۷/۰۲, ۱۷:۵۶
ارث بعد از وصيت و دين است

«مِنْ بَعْدِ وَصِيَّةٍ يُوصِي بِها أَوْ دَيْنٍ» سپس قرآن مى گويد: وارثان هنگامى مى توانند مال را در ميان خود تقسيم كنند كه شخص ميت وصيتى نكرده باشد، و يا بدهى بر عهده او نباشد، بنا بر اين اگر وصيتى كرده يا ديونى دارد بايد نخست به آنها عمل كرد.

(البته همان طور كه در باب وصيت گفته شده انسان فقط مى تواند در باره يك سوم از مال خود وصيت كند و اگر بيش از آن وصيت كند صحيح نيست مگر اينكه ورثه اجازه دهند).


«آباؤُكُمْ وَ أَبْناؤُكُمْ لا تَدْرُونَ أَيُّهُمْ أَقْرَبُ لَكُمْ نَفْعاً» در اين جمله مى فرمايد "شما نمى دانيد پدران و فرزندانتان كداميك بيشتر به نفع شما هستند"

يعنى قانون ارث بر اساس مصالح واقعى بشر استوار شده، و تشخيص اين مصالح به دست خداست، زيرا انسان آنچه را مربوط به خير و صلاح اوست در همه جا نمى تواند تشخيص دهد.

ممكن است بعضى گمان كنند پدران و مادران بيشتر به نيازمندى هاى او پاسخ مى گويند، و بنا بر اين بايد در ارث بر فرزندان مقدم باشند، و ممكن است جمعى عكس اين را فكر كنند و اگر قانون ارث بدست مردم مى بود هزار گونه هرج و مرج و نزاع و اختلاف در آن واقع ميشد، اما خدا كه حقايق امور را آن چنان كه هست مى داند قانون ارث را بر نظام ثابتى كه خير بشر در آن است قرار داده.

«فَرِيضَةً مِنَ اللَّهِ إِنَّ اللَّهَ كانَ عَلِيماً حَكِيماً» "اين قانونى است كه از طرف خدا فرض و واجب شده و او دانا و حكيم است" اين جمله براى تاكيد مطالب گذشته است، تا جاى هيچ گونه چانه زدن براى مردم در باره قوانين مربوط به سهام ارث باقى نماند.

.

پاسخگوی احکام 1
۱۳۸۹/۰۷/۰۲, ۱۸:۰۹
سهم ارث همسران از يكديگر


«وَ لَكُمْ نِصْفُ ما تَرَكَ أَزْواجُكُمْ إِنْ لَمْ يَكُنْ لَهُنَّ وَلَدٌ» در آيه قبل به سهم فرزندان و پدران و مادران اشاره شد و در اين آيه چگونگى ارث زن و شوهر از يكديگر توضيح داده مى شود. آيه مى گويد: "مرد نيمى از اموال همسر خود را در صورتى كه او فرزندى نداشته باشد به ارث مى برد، ولى اگر فرزند و يا فرزندانى داشته باشد (حتى اگر از شوهر ديگرى باشد) شوهر تنها يك چهارم مال را به ارث ميبرد (فَإِنْ كانَ لَهُنَّ وَلَدٌ فَلَكُمُ الرُّبُعُ مِمَّا تَرَكْنَ).

البته اين تقسيم نيز بعد از پرداخت بدهى هاى همسر و انجام وصيت هاى مالى اوست چنان كه مى فرمايد "مِنْ بَعْدِ وَصِيَّةٍ يُوصِينَ بِها أَوْ دَيْنٍ".

اما ارث زنان از ثروت شوهران در صورتى كه شوهر فرزندى نداشته باشد يك چهارم اصل مال است چنان كه مى فرمايد: "وَ لَهُنَّ الرُّبُعُ مِمَّا تَرَكْتُمْ إِنْ لَمْ يَكُنْ لَكُمْ وَلَدٌ" ولى اگر شوهران فرزندى داشته باشند (اگر چه اين فرزند از همسر ديگرى باشد) سهم زنان به يك هشتم مى رسد چنان كه مى گويد "فَإِنْ كانَ لَكُمْ وَلَدٌ فَلَهُنَّ الثُّمُنُ مِمَّا تَرَكْتُمْ".

اين تقسيم نيز همانند تقسيم سابق بعد از پرداخت بدهكاريهاى شوهر و انجام وصيت مالى اوست «مِنْ بَعْدِ وَصِيَّةٍ تُوصُونَ بِها أَوْ دَيْنٍ»

قابل توجه آنكه سهام شوهران و زنان در صورتى كه شخص ميت فرزند داشته باشد به نصف تقليل مى يابد، و آن براى رعايت حال فرزندان است.

و علت اينكه سهم شوهران دو برابر سهم زنان قرار داده شده همان است كه مشروحا در بحث سابق در باره ارث پسر و دختر گفته شد.

توجه به اين نكته نيز لازم است كه سهمى كه براى زنان تعيين شده (اعم از از يك چهارم يا يك هشتم) اختصاص به يك همسر ندارد بلكه اگر مرد همسران متعدد داشته باشد سهم مذكور بين همه آنها به طور مساوى تقسيم خواهد شد و ظاهر آيه فوق نيز همين است.

.

پاسخگوی احکام 1
۱۳۸۹/۰۷/۰۲, ۱۸:۱۵
ارث برادران و خواهران

«وَ إِنْ كانَ رَجُلٌ يُورَثُ كَلالَةً ...» در اين جمله از آيه به واژه تازه اى برخورد مى كنيم كه فقط در دو مورد از قرآن ديده مى شود: يكى در آيه مورد بحث و ديگرى در آخرين آيه از همين سوره نساء و آن كلمه "كلاله" است.

آنچه از كتب لغت استفاده ميشود اين است كه "كلالة" در اصل معنى مصدرى دارد و به معنى "كلال" يعنى از بين رفتن قوت و توانايى است. ولى بعدا به خواهران و برادرانى كه از شخص متوفى ارث مى برند گفته شده است و شايد تناسب آن اين باشد كه برادران و خواهران جزء طبقه دوم ارث هستند، و تنها با نبودن پدر و مادر و فرزند ارث مى برند، و چنين كسى كه پدر و مادر و فرزندى ندارد مسلما در رنج است و قدرت و توانايى خويش را از دست داده، و لذا به آنها "كلالة" گفته مى شود.

و "راغب" در كتاب "مفردات" مى گويد: "كلالة" به كسانى گفته مى شود كه از متوفى ارث مى برند، در حالى كه پدر و مادر يا فرزند و فرزندزاده او نيستند.

ولى از روايتى كه از پيغمبر خدا صلوات الله علیه و آله نقل شده چنين استفاده مى شود كه "كلالة" عنوانى است براى شخصى كه از دنيا رفته در حالى كه نه پدر و مادرى دارد و نه فرزند و هيچ مانعى ندارد كه عنوان "كلالة" هم بر شخص "متوفى" اطلاق شود و هم بر "اين دسته از خويشاوندان" (چنان كه در كتاب خود به اين موضوع تصريح كرده است).


و اما اينكه چرا قرآن به جاى بردن نام برادر و خواهر اين تعبير (كلالة) را انتخاب كرده؟

شايد بخاطر اين است كه اين گونه افراد كه نه پدر و مادر دارند و نه فرزندى مراقب باشند كه اموال آنها به دست كسانى خواهد رسيد كه نشانه ناتوانى او هستند و بنا بر اين پيش از آنكه ديگران از آن استفاده كنند خودشان آنها را در موارد ضرورى تر و لازم تر، در راه كمك به نيازمندان و حفظ مصالح اجتماعى صرف كنند.


«وَ إِنْ كانَ رَجُلٌ يُورَثُ كَلالَةً أَوِ امْرَأَةٌ وَ لَهُ أَخٌ أَوْ أُخْتٌ فَلِكُلِّ واحِدٍ مِنْهُمَا السُّدُسُ» آيه مى گويد: "اگر مردى از دنيا برود و برادران و خواهران از او ارث ببرند، يا زنى از دنيا برود و برادر و يا خواهرى داشته باشد هر يك از آنها يك ششم مال را به ارث مى برند". اين در صورت است كه از شخص متوفى يك برادر و يك خواهر باقى بماند اما اگر بيش از يكى باشند مجموعا يك ثلث ميبرند يعنى بايد ثلث مال را در ميان خودشان تقسيم كنند (فَإِنْ كانُوا أَكْثَرَ مِنْ ذلِكَ فَهُمْ شُرَكاءُ فِي الثُّلُثِ).


سپس اضافه مى كند "مِنْ بَعْدِ وَصِيَّةٍ يُوصى بِها أَوْ دَيْنٍ" اين در صورتى است كه وصيت قبلا انجام گيرد و ديون از آن خارج شود. "غير مضار" در حالى كه وصيت و همچنين دين جنبه زيان رسانيدن به ورثه نداشته باشد به اين معنى كه بيش از ثلث وصيت نكند.

زيرا طبق رواياتى كه از پيغمبر اكرم صلوات الله علیه و آله و ائمه اهل بيت علیهم السلام واردشده وصيت بيش از ثلث "اضرار" به ورثه است و نفوذ آن مشروط به رضايت آنها ميباشد، و يا اينكه براى محروم ساختن ورثه و زيان رسانيدن به آنها اعتراف به ديون و بدهى هايى كند در حالى كه بدهكار نباشد.


در پايان براى تاكيد مى فرمايد «وَصِيَّةً مِنَ اللَّهِ وَ اللَّهُ عَلِيمٌ حَلِيمٌ» اين توصيه اى است الهى كه بايد محترم شمرده شود، زيرا خداوند به منافع و مصالح شما آگاه است كه اين احكام را مقرر داشته و نيز از نيات وصيت كنندگان آگاه مى باشد، در عين حال "حليم" است و كسانى را كه بر خلاف فرمان او رفتار مى كنند فورا مجازات نمى نمايد.

.

پاسخگوی احکام 1
۱۳۸۹/۰۷/۰۲, ۱۸:۵۳
در اينجا اشاره به چند موضوع لازم است:


1- آنچه از آيه فوق در باره ارث برادران و خواهران آمده است گرچه ظاهرا به طور مطلق است و برادران و خواهران پدر و مادرى، و پدرى تنها، و مادرى تنها، را شامل مى شود، ولى با توجه به آخرين آيه همين سوره نساء، روشن مى شود كه منظور از اين آيه تنها برادران و خواهران مادرى متوفى هستند (آنها كه فقط از طرف مادر با او ارتباط دارند). در حالى كه آيه آخر سوره نساء درباره برادران و خواهران پدر و مادرى و يا پدرى تنها مى باشد.

بنا بر اين گرچه هر دو آيه بحث از ارث "كلاله" (برادران و خواهران) مى كند و ظاهرا با هم سازگار نيستند اما با دقت در مضمون دو آيه روشن مى شود كه هر كدام در باره يك دسته خاص از برادران و خواهران سخن مى گويد و هيچ گونه تضادى در ميان آنها نيست.


2- روشن است كه ارث بردن اين طبقه در صورتى است كه وارثى از طبقه اول يعنى پدر و مادر و فرزندان، در كار نباشد، گواه اين موضوع آيه "وَ أُولُوا الْأَرْحامِ بَعْضُهُمْ أَوْلى بِبَعْضٍ فِي كِتابِ اللَّهِ" (خويشاوندان بعضى بر بعض ديگر در مقررات ارث ترجيح دارند آنها كه به شخص ميت نزديك ترند مقدم هستند) (انفال- 75)

و همچنين اخبار فراوانى كه در اين زمينه وارد شده گواه ديگرى بر تعيين طبقات ارث و ترجيح بعضى بر بعض ديگر مى باشد.


3- از تعبير«فَهُمْ شُرَكاءُ فِي الثُّلُثِ» (برادران و خواهران مادرى اگر بيش از يك نفر باشند در ثلث مال شريكند) استفاده مى شود كه آنها يك ثلث را در ميان خود به طور مساوى تقسيم مى كنند و زن و مرد در اينجا هيچ گونه تفاوتى ندارند زيرا مفهوم شركت مطلق مساوى بودن سهام است.


4- از آيه فوق به خوبى استفاده مى شود كه انسان حق ندارد از طريق وصيت يا اعتراف به بدهى كه بر ذمه او نيست صحنه سازى بر ضد وارثان كند و حقوق آنها را تضييع نمايد، او تنها موظف است ديون واقعى خود را در آخرين فرصت گوشزد نمايد و حق دارد وصيتى عادلانه كه در اخبار حد آن مقدار ثلث تعبير شده بنمايد.

.

پاسخگوی احکام 1
۱۳۸۹/۰۷/۰۲, ۱۸:۵۶
اما ميراث پدران و مادران كه آنها نيز جزء طبقه اول و هم رديف فرزندان مي باشند همان است كه در آيه فوق بيان شده است و در آن سه حالت است:

حالت اول: شخص متوفى، فرزند يا فرزندانى داشته باشد كه در اين صورت به پدر و مادر او هر كدام يك ششم ميرسد (وَ لِأَبَوَيْهِ لِكُلِّ واحِدٍ مِنْهُمَا السُّدُسُ مِمَّا تَرَكَ إِنْ كانَ لَهُ وَلَدٌ).

حالت دوم: فرزندى در ميان نباشد و وارث تنها پدر و مادر باشند در اين صورت سهم مادر يك سوم مجموع مال است (فَإِنْ لَمْ يَكُنْ لَهُ وَلَدٌ وَ وَرِثَهُ أَبَواهُ فَلِأُمِّهِ الثُّلُثُ) و اگر مى بينيم در اينجا سخنى از سهم پدر به ميان نيامده بخاطر اين است كه سهم او روشن است يعنى "دو سوم"

حالت سوم: گاهى شخص ميت ممكن است همسرى داشته باشد در اين صورت سهم همسر از سهم پدر كم ميشود، و بنا بر اين سهم پدر در حالت دوم متغير است.

.

پاسخگوی احکام 1
۱۳۸۹/۰۷/۰۴, ۰۴:۲۸
دوستان ایا امکان دارد در حقوق اسلامی زن دو برابر مرد ارث ببرد:Hedye:

به نام خدا و سلام بر شما
وقت بخیر و عذر بابت تاخیر در پاسخ

در مواردی داریم که سهم زن از سهم مرد در طبقه ای از طبقات ارث بیشتر می شود.

و آن مثلا در جایی هست که فردی از دنیا برود و یک دختر و پدر داشته باشد. در اینجا بعد از اینکه بدهی میت ادا شد، از ما ترک هر چه باقی ماند یک ششم به پدر می رسد و بعد از آن ما بقی به دختر می رسد. و اگر هم مثلا دو دختر داشته باشد بین آنها تقسیم می شود.

البته همانطور که می دانید موضوع ارث دارای فروض و فروع فراوانی است که در هر کدام باید بر اساس طبقات ارث سهم وارثین را محاسبه کرد.

در این زمینه بحثی در این تاپیک ایجاد شده است که ان شاءالله سعی می شود در حد توان به تمام فروع بحث ارث پرداخته شود.

http://www.askquran.ir/showthread.php?t=23542

.

Blondie
۱۳۸۹/۱۲/۰۶, ۱۸:۱۰
سلام. عذر میخوام در زیرانجمن نمیشد تاپیک زد.
سوالم اینه که: اگر شخصی فوت کند، و پسرش از قبل متفوی باشد، آیا به خانواده ی فرزند متفوی سهم الارثی تعلق خواهد گرفت یا نه؟

پاسخگوی احکام 1
۱۳۸۹/۱۲/۰۶, ۲۲:۲۲
سلام. عذر میخوام در زیرانجمن نمیشد تاپیک زد.
سوالم اینه که: اگر شخصی فوت کند، و پسرش از قبل متفوی باشد، آیا به خانواده ی فرزند متفوی سهم الارثی تعلق خواهد گرفت یا نه؟

به نام خدا و سلام بر شما
وقت بخیر

برای رسیدن به این موضوع اولا باید طبقه را در ارث روشن کرد.

منظور از طبقه، کسانی هستند که باعث می شوند که طبقه دیگر ارث نبرد. هر کسی که به متوفی نزدیک تر است طبقه جلوتر است.

در طبقات ارث، هر طبقه ای مانع ارث بردن طبقه دیگر می شود، با این قید که طبقات اول، دوم و سوم که نسبی هستند هرگز نمی توانند مانع و حاجب زوج و زوجه بشوند.

به عبارت دیگر: طبقه سببی که عبارت باشد از زوج و زوجه، در عرض سه طبقه دیگر است.


طبقاتی که ناشی از ارث هستند سه طبقه می باشند:

1) فرزندان و پدر و مادر
2) برادران و خواهران و اجدات و جدات
3) خالات و عمات: خاله، عمه، عمو و دائی و فرزندان آنها


حال با توجه به طبقه اول، اگر کسی فوت کند و پدر و مادرش زنده باشند و نوه اش هم زنده باشد به نوه اش هم ارث می رسد. اما زمانی که یک فردی فوت کند و فرزند یا فرزندانی دارد و یک نوه هم دارد که این نوه از فرزند فوت شده اش باشد، به این نوه ارث نمی رسد.

ارث به نوه و نتیجه زمانی می رسد که اصناف بالایی نباشند.

.

khasteha_63
۱۳۸۹/۱۲/۱۲, ۲۳:۲۸
سلام خوبین؟؟ من عضو جدیدم چرا ارث نوه پسری بیشتر از ارث نوه دختری است؟؟؟ :Motehayer::Rose::Rose:

khasteha_63
۱۳۸۹/۱۲/۱۲, ۲۳:۵۳
سلام خوبین؟؟ چرا نوه پسری بیشتر از نوه دختری ارث میبره؟؟ یعنی نوه دختری کمتر نوه حساب میشه؟؟:Motehayer::Motehayer::Rose::Rose:

ابدیت
۱۳۸۹/۱۲/۱۳, ۰۹:۵۰
سلام خوبین؟؟ چرا نوه پسری بیشتر از نوه دختری ارث میبره؟؟ یعنی نوه دختری کمتر نوه حساب میشه؟؟:motehayer::motehayer::rose::rose:

سلام و عرض ادب!

اسلام به مرد در خانواده وظایفی داده است و به زن نیز وظایفی که ارث را بر مبنای
آن تقسیم کرده است قوانین بر مبنای ظرفیت ها و انتظارات تدوین شده است
و از افراط و تفریط به دور است .بنابراین در بررسی نظر اسلام در خصوص ارثی
که به زن می رسد باید دید کلی اسلام در مورد خانواده در نظر گرفته شود .
قانون ایران هم از اسلام نشات گرفته است.
خانواده ای فرزندان خود را از دست داده و نوه هایشان زنده مانده اند چون آسیب اقتصادی
به آن نوه ای که پدر خودر را از دست داده بیشتر از نوه ای است که مادر خود را
از دست داده در نتیجه نوه ای که پدر خود را از دست داده هر چند دختر باشد
اما دو برابر پسری که مادرش رااز دست داده ارث می برد (کاملا منطقی است)

ابدیت
۱۳۸۹/۱۲/۱۳, ۱۰:۱۲
سلام خوبین؟؟ من عضو جدیدم چرا ارث نوه پسری بیشتر از ارث نوه دختری است؟؟؟ :Motehayer::Rose::Rose:
http://www.askquran.ir/showthread.php?t=14306&p=415858 (http://www.askquran.ir/showthread.php?t=14306&p=415858)
(پست شماره شش)

و همچنین در تایپیک زیر:
http://www.askquran.ir/showthread.php?t=23542 (http://www.askquran.ir/showthread.php?t=23542)
پاسخگوی احکام بطور مفصل بیان کردند

soote del
۱۳۹۰/۰۷/۱۹, ۲۰:۴۷
آيا از نظر شرعي شخص اجازه دارد يكي يا همه فرزندانش را از ارث محروم كند؟

میقات
۱۳۹۰/۰۷/۱۹, ۲۱:۲۰
آيا از نظر شرعي شخص اجازه دارد يكي يا همه فرزندانش را از ارث محروم كند؟

با سلام و درود

انسان تا زنده و در قید حیات است اختیار اموالش را دارد و هر طور که بخواهد می تواند آنها را تقسیم یا مصرف کند.

می تواند همه اموالش را تقسیم نموده و به یکی بیشتر و به یکی کمتر بدهد، و یا حتی می تواند همه اموالش را ببخشد.

اگر کسی در زمان زنده بودنش چنین نکرد، پس از مردن، اموالش به ورثه می رسد و کسی نمی تواند ورثه را از ارث محروم نماید.

اگر شخص در زمان زنده بودنش نیز وصیت کند تا اموالش را پس از مردن به مصرف خاصی برسانند، پس از مردن او وصیتش تا ثلث (یک سوم) اموالش نافذ است و اعتبار دارد، و تصرف در بیش از ثلث، نیاز به اجازه و رضایت ورثه دارد.

sunstar
۱۳۹۰/۰۷/۱۹, ۲۱:۵۴
سلام خوبین؟؟ چرا نوه پسری بیشتر از نوه دختری ارث میبره؟؟ یعنی نوه دختری کمتر نوه حساب میشه؟؟:motehayer::motehayer::rose::rose:
سلام
قوانین ارث کاملا عادلانه است
مردها چون بار زندگی رو دوششان است وبه اموال بیشتری نیاز دارندبخاطرهمین ارث بیشتری به آنها تعلق می گیرد
پس خیالتان راحت باشه که درتقسیم ارث نهایت عدالت اجرا شده

جوشش
۱۳۹۰/۰۸/۰۲, ۱۰:۰۳
سلام
آيا والدين ميتونن در وصيتنامشون سهم ارث فرزندان دختر و پسر رو بر خلاف موازين شرعي تغيير بدند ؟ مثل اينكه وصيت كنند دختر برابر با پسر ارث ببره ؟

هدی
۱۳۹۰/۰۸/۰۲, ۱۴:۴۲
به نام خدا
با سلام

سلام آيا والدين ميتونن در وصيتنامشون سهم ارث فرزندان دختر و پسر رو بر خلاف موازين شرعي تغيير بدند ؟ مثل اينكه وصيت كنند دختر برابر با پسر ارث ببره ؟
براي پاسخ به اين سوال بايد دو نكته را توضيح داد ، اول اينكه هر فردي - من جمله والدين - مي توانند تا يك -سوم از اموال خودشان را وصيت كند كه در چه راهي مصرف شود. يعني وصيت او فقط در يك - سوم اموالش نافذ است مثلاً در امور خير مصرف شود، و يا اينكه به شخص خاصي داده شود، فرزندش باشد يا غيرفرزندش. بنابراين، اينكه پدر و مادر يا هر شخص ديگري حق دارند كه وصيت كنند اموالشان را به كسي بدهند اين مورد اختلاف نمي باشد. در سوره ي نساء اين مطلب اشاره شده كه قبل از تقسيم ارث اول بايد وصيت هاي شخص را انجام دهند، كه همان يك -سوم اموال است، و يا اينكه اگر بدهكاري دارد بدهكاريش را بپردازند.

هدی
۱۳۹۰/۰۸/۰۲, ۱۴:۴۲
نكته بعدي در خصوص ارث است .ارث دختر و پسر، ارث پدر و مادر و همچنين ارث همسر از همسر، در قرآن كريم معين شده از جمله در آيه ي 11 از سوره ي نساء مي فرمايد: «يُوصِيكُمُ اللّهُ فِي أَوْلاَدِكُم لِلْذَّكَرِ مِثْلُ حَظِّ الْأُنْثَيَيْنِ»؛ «خداوند به شما سفارش مي كند در تقسيم ارث، به پسر دو برابر دختر بدهيد.» به عنوان مثال: اگر يك برادر باشد و يك خواهر، دو برابر به پسر مي رسد. حال آيا پدر و مادر مي توانند اين سهم را تغيير دهند مثلاً بگويند دختر برابر پسر ببرد؟ خير اين كار از عهده ي پدر و مادر خارج است و چنين حقي را ندارند چون اين از احكام الهي است همانطوري كه در مورد همسر و پدر و مادر معين شده كه چقدر ارث ببرند و با شرايط خاصي اين تقسيم ارث آمده و كسي نمي تواند آنها را تغيير بدهد، چون اينها حدود و قوانين الهي است و ما حق تغيير آنها را نداريم. چنانچه بيان شد هر شخصي حق دارد كه تا يك -سوم اموال خودش را وصيت كند كه مقداري از آن را به فلان فرزندم مثلاً براي خرج تحصيلش بدهيد، يا فرزندي كه نياز به مسكن دارد مبلغي را به او پرداخت نمائيد. ولي همين را هم حق ندارد بيش از يك -سوم وصيت بكند، و اگر بيش از يك -سوم شد مقدار بيشترش صحيح نيست، مگر اين كه بقيه ي وارث ها اجازه بدهند. يا مثلاً فرزندان او اجازه بدهند كه نصف اموالش را در راه خير مصرف كنند.

هدی
۱۳۹۰/۰۸/۰۲, ۱۴:۴۵
بنابر آنچه در بالا گفته شد :
1 . در وصيت نمي شود سهام ارث را تغيير داد. 2. ولي شخصي كه وصيت مي كند مي تواند تا حدود يك -سوم از اموال خودش را براي كارهاي خير، يا براي شخص خاص از فرزند و غيرفرزند وصيت كند. 3. اگر بيشتر از يك -سوم وصيت كرد، منوط به اجازه ي وارثان است و اگر اجازه ندادند، آن مقدار اضافه از وصيت باطل است. منبع
(http://www.pajoohe.com/fa/index.php?Page=definition&UID=42855)

soote del
۱۳۹۰/۰۸/۱۵, ۱۱:۲۷
شخصي فوت كرده و بچه صغير داشته و وصيت نامه ننوشته حالا ما به خانه همسر آن شخص ميرويم و او از ما پذيرايي مي كند آيا استفاده ما از پذيرايي همسر آن شخص (باتوجه به اينكه وصيت نكرده بوده) صحيح است؟

میقات
۱۳۹۰/۰۸/۱۸, ۱۳:۵۶
شخصي فوت كرده و بچه صغير داشته و وصيت نامه ننوشته حالا ما به خانه همسر آن شخص ميرويم و او از ما پذيرايي مي كند آيا استفاده ما از پذيرايي همسر آن شخص (باتوجه به اينكه وصيت نكرده بوده) صحيح است؟


با سلام و درود

مصرف اموال فرزند صغیر، با رضایت قیم و سرپرست او، در حد متعارف و معمول اشکال ندارد.

seyed yasin
۱۳۹۰/۰۸/۱۸, ۱۵:۱۴
باسلام و عرض ادب
اگه يك مرد مجرد فوت كنه ارث اون شخص به چه كسي ميرسد؟
باتشكر

میقات
۱۳۹۰/۰۸/۱۸, ۱۷:۰۱
باسلام و عرض ادب
اگه يك مرد مجرد فوت كنه ارث اون شخص به چه كسي ميرسد؟
باتشكر




با سلام و درود

با وجود پدر و مادر، و یا یکی از آنها، ارث به آنها می رسد و کس دیگری ارث نمی برد.

اگر پدر و مادر ندارد، ارث به برادر و خواهر می رسد.

soote del
۱۳۹۰/۱۲/۲۳, ۱۴:۴۱
سلام
آيا فرزند از ناپدري اش ارث مي برد؟

سحر
۱۳۹۰/۱۲/۲۳, ۱۶:۳۹
سلام آیا این آیه در موردارث اجرا میشود؟
و اذا حضر القسمه اولوالقربی و الیتامی والمساکین فارزقوهم منه وقولوالهم قولا معروفا)

میقات
۱۳۹۰/۱۲/۲۳, ۱۷:۱۲
سلام
آيا فرزند از ناپدري اش ارث مي برد؟


با سلام و درود

خیر، ارث نمی برد.

حق ارث، بین پدر حقیقی و فرزند است لذا این حکم در مورد فرزند و ناپدری جاری نیست.

میقات
۱۳۹۰/۱۲/۲۳, ۱۸:۰۱
سلام آیا این آیه در موردارث اجرا میشود؟
و اذا حضر القسمه اولوالقربی و الیتامی والمساکین فارزقوهم منه وقولوالهم قولا معروفا)


«وَ إِذا حَضَرَ الْقِسْمَةَ أُولُوا الْقُرْبى‏ وَ الْيَتامى‏ وَ الْمَساكينُ فَارْزُقُوهُمْ مِنْهُ وَ قُولُوا لَهُمْ قَوْلاً مَعْرُوفاً»

و اگر به هنگام تقسيم (ارث)، خويشاوندان (و طبقه‏اى كه ارث نمى‏برند) و يتيمان و مستمندان، حضور داشته باشند، چيزى از آن اموال را به آنها بدهيد! و با آنان به طور شايسته سخن بگوييد! (نساء، 8)


چند نکته تفسیری:

1. حکم در این آیه، وجوب نیست بلکه حکم اخلاقی است لذا استحباب را می رساند.

اين آيه مسلما بعد از قانون تقسيم ارث نازل شده، بنا بر اين محتواى آيه يك حكم اخلاقى و استحبابى در باره طبقاتى است كه با وجود طبقات نزديكتر، از ارث بردن محرومند. (تفسير نمونه، ج‏3، ص 276)

افزون بر این که از تعبیر «فَارْزُقُوهُمْ» حکم وجوب فهمیده نمی شود.

2. خطاب به چه کسانی است:
برخی گفته اند روى سخن با آن كسی است كه هنگام وفات وصيت مى‏كند، لذا به او دستور داده شده است براى خويشان غير وارث و يتيمان و مسكينان هم چيزى از مال خود سفارش كند.
بعضى گفته‏اند روى سخن با وارثان است كه هنگام تقسیم اموال خود، به اين سه دسته هم بهره رسانند.
اين قول دوم مناسب تر است چون با جمله‏ى «إِذا حَضَرَ الْقِسْمَةَ» مناسب تر است. و فقهاى شيعه مستحب مى‏دانند كه وارثها در هنگام تقسيم اموال به فقرا هم بهره‏اى برسانند. (مجمع البيان في تفسير القرآن، ج ‏3، ص 19)

3. مختص به خویشاوندان و فقرای خویشاوند است یا شامل غیر خویشاوند هم می شود:
به نظر برخی، جامعه نيز از تركه ميت حق معين و معلومى دارد:
در اين جا كسانى هم كه با ميت رابطه و پيوند خويشاوندى ندارند در ارث حقى مى‏يابند.
«قولا معروفا» در اين آيه و در هر مناسبتى كه با مسئله ارث شباهت داشته باشد، به معنى ضرورت عمل است به خاطر بالا آوردن سطح طبقات محروم، هم از جنبه روحى و هم از جنبه تربيتى، تا احساس حقارت نكنند؛ بلكه بالا آوردن سطح طبقاتى آنان، آنان را به كوشش و تلاش براى اصلاح وضع و حالشان مساعدت مى‏كند. (تفسير هدايت، ج ‏2، ص 27)

البته برخی قائل شده اند که مراد، یتیم و فقیر از خویشاوندان است، نه غیر خویشاوند.
منظور از «أُولُوا الْقُرْبى‏» خويشاوندان فقير ميت خواهد بود، چون در آيه در رديف يتامى و مساكين ذكر شده‏اند و لحن جمله «وَ قُولُوا لَهُمْ قَوْلًا مَعْرُوفاً» كه لحن تحريك عواطف و دعوت به رحم و ارفاق است، نيز شاهد بر اين معنا است. (ترجمه الميزان، ج ‏4، ص 316)

shabzadeh
۱۳۹۱/۰۲/۱۲, ۱۹:۰۰
يه سوال دارم
فرض كنيد يك نفر چند تا فرزند داره اگه يكي از بچه هاش (دختر يا پسر) فوت كنه آيا فرزندان شخص فوت شده بجاي والدينشون از پدربزرگشون ارث ميبرند؟

میقات
۱۳۹۱/۰۲/۱۳, ۱۷:۲۶
يه سوال دارم
فرض كنيد يك نفر چند تا فرزند داره اگه يكي از بچه هاش (دختر يا پسر) فوت كنه آيا فرزندان شخص فوت شده بجاي والدينشون از پدربزرگشون ارث ميبرند؟



با سلام و درود

خیر، زیرا تعلق ارث به آن فرزند، متوقف بر مرگ پدر بوده است و تا پدر زنده است، ارثی هم مطرح نیست، لذا ارثی به او تعلق نگرفته تا بعد از او به فرزندانش برسد.

وقتی آن پدر بزرگ فوت نماید، تازه موضوع ارث و تقسیم آن مطرح می شود، که دیگر آن فرزندی که قبلا از دنیا رفته، نیست تا به عنوان فرزند محسوب شده و به او سهم برسد. لذا نوه ها از این جهت نمی توانند ادعای ارث از پدر بزرگ داشته باشند.

eddiemourphy
۱۳۹۱/۰۳/۰۶, ۱۲:۱۲
در صورت فوت برادرم که زن و بچه نیز دارد ایا به مادرم نیز ارث می رسد؟

پدر نیز در قید حیات نمی باشد.

نور
۱۳۹۱/۰۳/۰۶, ۲۱:۲۴
در صورت فوت برادرم که زن و بچه نیز دارد ایا به مادرم نیز ارث می رسد؟

با سلام و احترام

بله یک ششم از کل مال به مادر ارث می رسد.

رساله مراجع،م2730تا 2734

smhm
۱۳۹۱/۰۹/۱۶, ۱۰:۲۰
با سلام
لطفا در مورد این آیه که میفرماید:( و ان کانت واحده فلها النصف ) توضیح دهید.
یعنی مثلا اگر متوفی یک دختر داشته باشد و چند پسر باید نصف مال به آن یک دختر داده شود و نصف دیگر بین پسران تقسیم شود؟

یا این عبارت که می فرماید: ( فان کن نساء فوق اثنتین فلهن ثلثا ما ترک)
یعنی اگر متوفی سه دختر و پنج پسر داشته باشد باید دو سوم مال بین سه دختر و یک سوم مال بین پنج پسر تقسیم شود؟

با تشکر

Nooh
۱۳۹۱/۰۹/۱۶, ۱۱:۳۲
با سلاملطفا در مورد این آیه که میفرماید:( و ان کانت واحده فلها النصف ) توضیح دهید.یعنی مثلا اگر متوفی یک دختر داشته باشد و چند پسر باید نصف مال به آن یک دختر داده شود و نصف دیگر بین پسران تقسیم شود؟یا این عبارت که می فرماید: ( فان کن نساء فوق اثنتین فلهن ثلثا ما ترک) یعنی اگر متوفی سه دختر و پنج پسر داشته باشد باید دو سوم مال بین سه دختر و یک سوم مال بین پنج پسر تقسیم شود؟با تشکربحث فوق العاده خوبيهببينيم چه مي شود

talleb
۱۳۹۱/۰۹/۱۷, ۱۰:۲۷
با سلاملطفا در مورد این آیه که میفرماید:( و ان کانت واحده فلها النصف ) توضیح دهید.یعنی مثلا اگر متوفی یک دختر داشته باشد و چند پسر باید نصف مال به آن یک دختر داده شود و نصف دیگر بین پسران تقسیم شود؟یا این عبارت که می فرماید: ( فان کن نساء فوق اثنتین فلهن ثلثا ما ترک) یعنی اگر متوفی سه دختر و پنج پسر داشته باشد باید دو سوم مال بین سه دختر و یک سوم مال بین پنج پسر تقسیم شود؟با تشکر
سوال منم هست چرا جوابی داده نمیشه!؟

smhm
۱۳۹۱/۰۹/۲۰, ۰۹:۵۱
لطفا در مورد این آیه که میفرماید:( و ان کانت واحده فلها النصف ) توضیح دهید.
یعنی مثلا اگر متوفی یک دختر داشته باشد و چند پسر باید نصف مال به آن یک دختر داده شود و نصف دیگر بین پسران تقسیم شود؟

یا این عبارت که می فرماید: ( فان کن نساء فوق اثنتین فلهن ثلثا ما ترک)
یعنی اگر متوفی سه دختر و پنج پسر داشته باشد باید دو سوم مال بین سه دختر و یک سوم مال بین پنج پسر تقسیم شود؟
ظاهرا پاسخگویان محترم متوجه سوال بنده نشدند. اما اشکالی نداره چون فکر کنم خودم جوابش را پیدا کردم.
عبارت (فان کن نساء فوق اثنتین فلهن ثلثا ما ترک و ان کانت واحده فلها النصف) مربوط به متوفایی است که فقط فرزند دختر داشته باشد و فرزند پسری نداشته باشد. بنابراین اگر متوفی فرزند پسری داشته باشد مطابق همان قاعده (للذکر مثل حظ الانثیین) باید عمل نمود.

Nooh
۱۳۹۱/۰۹/۲۰, ۱۶:۲۹
ظاهرا پاسخگویان محترم متوجه سوال بنده نشدند. اما اشکالی نداره چون فکر کنم خودم جوابش را پیدا کردم.
عبارت (فان کن نساء فوق اثنتین فلهن ثلثا ما ترک و ان کانت واحده فلها النصف) مربوط به متوفایی است که فقط فرزند دختر داشته باشد و فرزند پسری نداشته باشد. بنابراین اگر متوفی فرزند پسری داشته باشد مطابق همان قاعده (للذکر مثل حظ الانثیین) باید عمل نمود.

با سلام

آيات ارث از آن دسته آياتي است كه از يك طرف مورد تلبيس و ظلم و كج فهمي فريقين قرار گرفته و از طرف ديگر دستمايه اي براي استهزاء قرآن از جانب به قول خودشان دگر انديشان شده است.
انشاء الله در فرصتي به شما نشان خواهم داد كسي كه آيات ارث را گفته رياضي مي دانسته و خوب هم مي دانسته و اين كوته فكران هستند كه نفهمي خود را به حساب قرآن گذاشته اند. حالا تا زماني كه بحث را شروع كنم از شما مي خواهم در باره همين ارث فرزندان خوب فكر كني تا جوابش را بيابي آنگاه بسيار تعجب خواهي كرد كه چرا در اين مدت اين همه آدم نتوانسته اند پي به آن ببرد.فقط در نظر داشته باش كه خداوند هم به ارث پسرها اشاره دارد و هم دختر ها و آنگونه كه گفته اند و شما پاسخش را پيدا كرديد نيست( خواهش مي كنم چيزي را كه از تو خواستم حتماً عملي كن و قبل از من نتيجه اش را دراينجا بنويس)

تذکره
۱۳۹۱/۰۹/۲۱, ۲۲:۰۰
با سلام منظور از آیه 11 سوره نساء «فَإِنْ كُنَّ نِساءً فَوْقَ اثْنَتَيْنِ فَلَهُنَّ ثُلُثا ما تَرَكَ» این است که ( اگر فرزندان ميت، منحصرا دو دختر يا بيشتر باشند دو ثلث مال از آن آنهاست.) «وَ إِنْ كانَتْ واحِدَةً فَلَهَا النِّصْفُ» (ولى اگر تنها يك دختر بوده باشد نصف مجموع مال از آن اوست.) پس فرض این بخش از آیه آن جایی است که میت (وارث) فرزند پسری نداشته باشد. با تشکر رک؛ تفسير نمونه، ج‏3، ص: 289

Nooh
۱۳۹۱/۰۹/۲۲, ۱۵:۰۶
تقسيم ارثيه اولاد به زبان خودماني


يُوصِيكُمُ اللّهُ فِي أَوْلاَدِكُمْ لذَّكَرِ مِثْلُ حَظِّ الأُنثَيَيْنِ فان كُنَّ نِسَاء فَوْقَ اثْنَتَيْنِ فَلَهُنَّ ثُلُثَا مَا تَرَكَ وَإِن كَانَتْ وَاحِدَةً فَلَهَا النِّصْفُ


در آیه فوق کاملاً مشخصه که خداوند سبحان میخواد سهم الارث فرزندان(اعم از نر و ماده ) رو مشخص کنه اما ظاهراً فقط سهم دخترا رو مشخص کرده و اشاره ای به سهم پسرا نشده به نظرتون یه جای کار ایراد نداره؟!

وصیت خداوند درباره سهم پسرها و دخترهای شما از ارثی که جا میذارید اینه: به هر پسر معادل دو دختر بدید
اگه دخترا بیش از دوتا بودن 2/3 می برن و اگه یکی بود 1/2

پس پسرا چی؟ مگه نمی خواست سهم پسرا و دخترا رو مشخص کنه؟ چرا فقط دخترا؟!
حالا که می خواست فقط سهم دخترا رو مشخص کنه خوب بود دیگه پسرا رو داخل قضیه نمی کرد تا انگ ریاضی ندونستن بهش نمی چسبوندن!
ظاهراً ارث و تقسیم کرده ولی مهمترین قسمتشو که بیشترین سهم هم بهش تعلق می گیره گذاشته به عهده ديگران اونام طبق معمول اختلاف کردنو هرکی جوری که خودش خواسته تقسیم کرده!

ما که نباید نادونی خودمونو به حساب کامل نبودن و اشکال داشتن حکم خدا بذاریم
خدا به این سادگی و رونی به ارث پسرام اشاره کرده وقتی ما به دلایلی اینو نفهمیدیم به خدا چه؟
خداوند ابتدا او مده یه معادله ساده جبری رو تعریف کرده و توش یه رابطه بین سهم پسرا و دخترا بر قرار کرده:

Y=2x

که در اون y معرف سهم الارث پسرا وx معرف سهم دختراست
بعد اومده طبق روشی که همه بچه مدرسه ای ها راهنمایی یادش گرفتن عمل کرده و یکی از پارامترها رو که سهم پسراست حذف کرده و مسئله رو بر اساس پارامتر
دیگه که سهم دخترا باشه حل کرده.
حالا فرض کنید سهم ارثی که نصیب اولاد میشه n تومن بشه و متوفی فقط سه تا دختر داشته باشه در نتیجه سهم دخترا میشه:

3x=n

اگه یه پسر و یه دختر داشته باشه چی؟

3x=n
x+2x=n
Y+x=n

اگه چهارتا دختر یا دوتا پسر یا یه پسر و دوتا دختر داشته باشه

4x=n
2x+2x=n
Y+y=n
Y+2x=n


حالا فرض کنید دوتا دختر بیست تومن سهم می برن
یه دونه پسر چقدر گیرش میاد؟ بیست تومن
دوباره فرض کنید سه تا دختر سی تومن گیرشون میاد
این سی تومن سهم چند تا دختر پسر میشه؟
چهارتا دختر سي تومن گیرشون میاد
این سي تومن به چندتا دختر پسر میرسه؟
شش تا دختر سي تومن گیرشون میاد چند تا پسردختر می تونن در این سي تومن شریک بشن؟

yanoor
۱۳۹۱/۱۲/۰۴, ۰۷:۲۱
احكام ارث > ارث زن و شوهر (http://www.tebyan.net/newindex.aspx?pid=18378&MarjaID=9&CategoryID=306)

با نام مراجع مختلف و نظر ایشان

در http://www.tebyan.net/newindex.aspx?pid=18378&CategoryID=306&MarjaID=9&SearchText=&PageSize=10&SearchType=1