جهت مشاهده مطالب کارشناسان و کاربران در این موضوع کلیک کنید   

موضوع: قرآن و زرتشت

  1. #1

    تاریخ عضویت
    جنسیت آذر ۱۳۸۷
    نوشته
    61
    مورد تشکر
    0 پست
    حضور
    نامشخص
    دریافت
    5
    آپلود
    0
    گالری
    0

    قرآن و زرتشت





    در مورد شخصيت‎ها و چهره‎هاي تاريخي كمتر كسي را مي‎توان يافت كه مانند زرتشت چهرة معمائي و مبهمي داشته باشد.

    شخصيت حقيقي او آن قدر تاريك و مبهم است كه برخي از پژوهش‎گران او را اختلافي‎ترين چهرة تاريخ مي‎دانند چرا كه هم در تاريخ تولد و هم در محل تولد او، اختلافات هاي فراواني به چشم مي‎خورد كه اصلاً قابل جمع نيستند و هم در شخصيت واقعي او مباحث و داستان‎ها و اقوال متفاوت و متضادي وجود دارد به همين جهت گروهي از محققان و نويسندگان در تاريخي بودن شخصيت وي، ‎شك و ترديد دارند و شخصيت او را نيز مانند جمعي از بزرگان و قهرمانان ادوار باستاني، افسانه‎اي دانسته‎اند، ولي غالب محققان و دانشمندان معتقدند كه زرتشت وجود تاريخي داشته و مولود افسانه و يا زائيدة فرهنگ ساساني نيست.
    در مورد تاريخ پيدايش زرتشت اختلاف آراء و روايات تاريخي به قدري شديد است كه اصلاً نمي‎شود بين آنها جمع كرد اين اقوال از 600 سال قبل از ميلاد مسيح تا 6000 سال پيش از ميلاد، دور مي‎زند. امّا بر اساس نظرية مشهور، وي در سال 660 قبل از ميلاد به دنيا آمد و در 630 قبل از ميلاد (در سن 30 سالگي) به پيامبري مبعوث شد. وي در سال 583 ق. م در سن 77 سالگي در آتشكده‎اي در بلخ (افغانستان)، توسط لشكر قومي مهاجم به شهادت رسيد.[1]
    امّا در مورد شخصيت حقوقي زرتشت از باب نمونه به اين اقوال، اشاره مي‎شود:
    اغلب مورخان اسلامي مانند: طبري،[2] بلعمي،[3] ابن اثير[4] و ميرخواند[5] زرتشت را پيامبر ندانسته، بلكه او را شاگرد ارمياي نبي يا عزير نبي، دانسته‎اند.
    برخي از مورخان اسلامي مانند مسعودي،[6] دينوري،[7] حمزه اصفهاني،[8] بيروني[9] و مؤلف تبصرة العوام بر اين اعتقادند كه زرتشت پيغمبر مجوس بوده است.
    بعضي از نويسندگان فرهنگ فارسي، زرتشت را همان ابراهيم خليل دانسته‎اند.[10]
    يكي از محققين معاصر بعد از ذكر اقوال مختلف و آراء متضاد مي‎گويد: علت اين همه تضاد و تناقض در تاريخ زرتشت اين است كه وي تاريخ درستي ندارد و ردپاي اين شخصيت ايراني در تاريخ گم شده است و در هيچ يك از روايات اسلامي و قرآن مجيد و همچنين در كتاب مقدسي چون انجيل و تورات ذكري از شخص زرتشت و كتاب اوستا به ميان نيامده است، بلكه هر جا كه خواسته‎اند از ديانت كهن ايراني نامي به ميان آورند، تنها به لفظ مجوس اكتفا كرده‎اند.[11]
    به هر حال در قرآن مجيد هيچ جا سخني از زرتشت و پيامبري او و يا كتاب اوستا كه منسوب به اوست نيامده است. لكن تنها يك بار لفظ «مجوس» در قرآن آمده است و واژة المجوس در زبان عربي به زرتشتيان اطلاق مي‎شود. آية هفدهم سورة حج آنها را در كنار پيروان اديان ديگر قرار داده و مي‎فرمايد: «ان الذين آمنوا و الذين هادوا والصابئين والنصاري و المجوس والذين اشركوا ان الله يفصل بينهم يوم القيامة: آنان كه ايمان آوردند و آنان كه يهودي شدند و صابئان و نصاري و مجوس و آنان كه شرك ورزيده‎اند، خداوند روز قيامت ميان آنان حكم مي‎كند.»
    در اين آية مردم به سه فرقه تقسيم شده‎اند:
    1. مؤمنان (مسلمانان)؛ 2. اهل كتاب؛ كه عبارتند از: يهود، نصاري (مسيحيان)، صابئان[12] و مجوس؛ 3. مشركان.
    اين سه فرقه با ذكر اسم موصول «الذين» از هم جدا شده‎اند؛ ولي چهار گروه اهل كتاب، با حروف وصل «و» به هم پيوسته‎اند. بنابراين «مجوس» از مشركان مجزا شده و در رديف يهود، نصاري و صابئان قرار گرفته است.
    البتّه آية ديگري[13] هم در قرآن هست كه هر چند، به صورت صريح در آن از مجوس نام برده نشده است، ولي طبق شأن نزولي كه نقل گرديده، آيه دربارة مجوس مي‎باشد.
    در حديثي به اين شأن نزول آيه اشاره مي‎شود؛ از امام صادق ـ عليه السّلام ـ از «مجوس» سؤال گرديد كه آيا پيامبري داشته‎اند يا نه؟ امام ـ عليه السّلام ـ فرمود: آيا به تو نرسيده نامه‎اي كه پيامبر اكرم ـ صلّي الله عليه و آله ـ به مردم مكه نوشتند و آنان را به اسلام دعوت كرده بود و اگر اسلام نپذيرفتند، آمادة جنگ شوند و مردم مكه در پاسخ نوشتند از ما هم جزيه بگير و ما را به حال خود بگذار تا همچنان بت‎ها را بپرستيم. پيامبر اكرم ـ صلّي الله عليه و آله ـ در پاسخ آنها نوشت من غير از اهل كتاب از كس ديگري جزيه نمي‎گيرم. در جواب دوباره نوشتند آيا تو گمان مي‎كني جزيه را فقط از اهل كتاب دريافت مي‎داري، در صورتي كه از مجوسيان «هجر» نيز جزيه گرفته‎اي؟
    پيامبر اكرم ـ صلّي الله عليه و آله ـ پاسخ داد: مجوسيان پيغمبري داشتند كه او را كشتند و كتابي نيز داشتند كه آن را سوزاندند. پيغمبر آنان كتاب خود را بر روي دوازده هزار پوست گاو نوشته بود.[14]
    در روايت ديگر آمده: «اشعث بن قيس كندي، از امام علي ـ عليه السّلام ـ سؤال كرد: چرا با «مجوس» مانند اهل كتاب معامله مي‎كنيد و از آنها جزيه مي‎گيري و حال آن كه نه براي آنها كتابي نازل شده و نه پيغمبري براي آنها مبعوث شده است؟ امام علي ـ عليه السّلام ـ فرمود: ‌آنها كتابي داشته‎اند، خداوند پيامبري در ميان آنها مبعوث فرمود و...»[15]
    برخي از مفسران شيعه هم قائلند كه مجوسيان اهل كتاب هستند، مرحوم علامه طباطبائي در الميزان تصريح دارند كه مجوسيان داراي كتاب بوده‎اند.[16] لكن در جاي ديگر احتياط مي‎كند و مي‎فرمايد: روايات هر چند مجوس را اهل كتاب خوانده كه لازمه‎اش آن است كه اين ملت نيز براي خود كتابي داشته باشد... لكن قرآن هيچ متعرض وضع مجوس نشده و كتابي براي آنها نام نبرده و كتاب اوستا كه فعلاً در دست مجوسيان است، نامش در قرآن نيامده... و كلمه اهل كتاب هر جا در قرآن ذكر شده مراد از آن يهود و نصاري است كه خود قرآن براي آنان كتابي نام برده كه خداي تعالي براي ايشان نازل كرده است.[17]
    جمعي از بزرگان و فقها از روي مدارك معتبر «مجوس» را اهل كتاب دانسته‎اند.[18]
    شيخ طوسي در كتاب خلاف مي‎نويسد: «المجوس كان لهم كتاب ثم رفع عنهم... دليلنا اجماع الفرقه و أخبارهم.»[19]
    بنابر آنچه گذشت جاي شك و ترديد باقي نمي‎ماند كه مجوس از نظر فقها و صاحب نظران يا به طور مسلم اهل كتابند يا لااقل محتملاً اهل كتاب بوده‎اند. امّا اين‎كه آيا پيامبر مجوس همان زرتشت است يا خير؟ در اين مسئله اختلاف است آنچه معروف و مشهور است آن است كه اكثر محققين و مورخين بر اين عقيده‎اند كه زرتشت همان پيامبر مجوس است و هر جا سخن از قوم مجوس گفته اند زرتشت را قرين آن كرده‎اند و ادعا نموده ‎اند كه بنيان‎گذار اين دين و پيغمبر اين آئين، زرتشت بوده است، لكن برخي ديگر از محققين[20] به اين نظريه به ديدة شك نگريسته‎ و حتي منكر اين شده‎اند كه پيامبر مجوسيان «زرتشت» بوده است و گفته اند اولاً: زردشتيان فرقه‎اي كوچك از مجوسيان بوده است، مجوسي‎ها به چهار فرقه تقسيم مي شدند:
    1. كيومرثيه؛ 2. زروانيه؛ 3. مسخيه؛ 4. زردشتيه.
    پس زردشت بنيان‎گذار آئين مجوس و پيامبر همة مجوسيان نبوده است.
    ثانياً: بر فرض وجود چنين شخصيت تاريخي، او به عنوان يك مصلح و اصلاح‎گري در دين قوم خود كه يك سري آئين و مراسم و عقائدي را وارد كرده است، مي‎باشد.
    زنديقي از امام ـ عليه السّلام ـ سؤال مي‎كند كه آيا براي مجوسيان از طرف خداوند پيامبري مبعوث شده است يا نه؟ امام فرمود: «هيچ امتي نيست، مگر اين‎كه از طرف خداوند منذري براي آنها مبعوث شده است و بر قوم مجوس هم از طرف خداوند پيغمبري با كتاب آسماني فرستاده شده است، منتهي مجوسيان او را تكذيب كردند و كتابش را انكار نمودند. سپس زنديق پرسيد: پيغمبر آنها كيست؟ بعضي‎ها گمان كرده‎اند «خالد بن سنان» است. حضرت فرمود: خالد يك نفر عرب بدوي بوده و پيغمبر نبوده و اين سخني است كه مردم بي‎اطلاع مي‎گويند.
    آن مرد گفت: آيا پيامبر مجوس زردشت است؟ امام ـ عليه السّلام ـ فرمود: زردشت در ميان مجوس سر و صدايي به راه انداخت و ادعاي پيغمبري كرد، عدّه‎اي دعوتش را پذيرفتند و عدّه‎اي ديگر او را تكذيب كردند و از شهر بيرون نمودند و در بيابان طعمه درندگان شد.[21]
    معرفي منابع جهت مطالعه بيشتر:
    1. مطهري، مرتضي، خدمات متقابل اسلام و ايران.
    2. الهامي، داود، ايران و اسلام.
    3. حكمت، علي اصغر، تاريخ اديان.
    4. ناس، جان بي، تاريخ جامع اديان، ترجمه: علي اصغر حكمت.
    5. آيت الله مكارم شيرازي، تفسير نمونه، ج 14.






    [1] . توفيقي، حسين، آشنايي با اديان بزرگ، سمت، مؤسسة فرهنگي طه و مركز جهاني علوم اسلامي، چاپ اوّل، 1379، ص 63.
    [2] . تاريخ طبري، چاپ قاهره، ج اول، ص 282 و 402 و 403.
    [3] . تاريخ بلعمي، چاپ كيان پور نسخة دهخدا، ص 206.
    [4] . ابن اثير، الكامل في التاريخ، چاپ مصر، ج 1، ص 145 و 146.
    [5] . روضة الصفاء شرح حال گشتاسب.
    [6] . مسعودي، مروج الذهب، چاپ مصر، ج 1، ص 229.
    [7] . دينوري، الاخبار الطّول، ص 28.
    [8] . تسني ملوك الارض و الانبياء، ص 27.
    [9] . ابوريحان بيروني، ترجمه الآثار الباقيه، ص 25.
    [10] . اسدي، لغت فرس، چاپ تهران، ص 7.
    [11] . الهامي، داود، ايران و اسلام، قم، انتشارات مكتب اسلام، 1374.
    [12] . صائبان در قرآن مجيد در سه مورد ذكر شد. مرحوم علامه در الميزان ج 14، ص 394 مي‎گويد: آنها قومي هستند بين يهود و مجوس و كتابي دارند كه آن را به يحيي بن زكريان نسبت مي‎دهند.
    [13] . مائده/105.
    [14] . حر عاملي، محمد بن حسن، وسائل الشيعه، تهران، چاپ آل البيت، ج 11، ص 96، ج 15، ص 126.
    [15] . حر عاملي، وسائل‎الشيعه، كتاب الجهاد، باب 49، حديث 7؛ توحيد صدوق، چاپ مكتبية الصدوق، ص 306.
    [16] . طباطبايي، الميزان (ترجمه)، ج 14، ص 505.
    [17] . همان، ج 3، ص 481 و 482.
    [18] . طوسي، خلاف، ج 9، ص 199 كتاب الجزيه.
    [19] . همان.
    [20] . الهامي، داود، مقاله‎آية از مجلة تخصصي كلام اسلامي، شمارة 32؛ ص 60 ـ 63.
    [21] . احتجاج طبرسي، چاپ نجف، ج 2، ص 91 و 92.

    ز احمد (ص) تا احد یک میم فرق که یک عالم در این یک میم غرق

  2. تشکرها 2


  3.  

  4. #2

    تاریخ عضویت
    جنسیت ارديبهشت ۱۳۸۸
    نوشته
    1,017
    مورد تشکر
    4 پست
    حضور
    نامشخص
    دریافت
    29
    آپلود
    0
    گالری
    3



    در قرآن تنها در يك مورد از (مجوس) (پيروان دين زردشت) نام برده و آنان را در رديف اهل كتاب (يهود و نصارا) يعنى كسانى كه پيرو پيامبر و صاحب كتاب و شريعت آسمانى هستند، قرار داده است(1)
    در روايات اسلامى زردشتيان از پيروان يكى از پيامبران بر حق شمرده شده اند.
    از پيامبر اسلام(صلى الله عليه وآله) نقل شده است: (إنّ المجوس كان لهم نبي فقتلوه و كتاب أحرقوه
    مجوسيان پيامبرى داشتند كه او را كشتند و كتابش را به آتش كشيدند
    (2)
    علامه طباطبايى در تفسير الميزان مى گويد: معروف اين است كه زرتشت پيامبر بود، و كتابى به نام اوستا داشت كه در زمان سلطه اسكندر بر ايران از بين رفت و بعد در زمان پادشاهان ساسانى بازنويسى شد.

    1 حج (22)، آيه 17.
    2 وسايل الشيعه، ج 11، ص 96؛
    بحارالأنوار، ج 14، ص 463

  5. تشکر

    moa

  6. #3

    تاریخ عضویت
    جنسیت آذر ۱۳۸۷
    نوشته
    61
    مورد تشکر
    0 پست
    حضور
    نامشخص
    دریافت
    5
    آپلود
    0
    گالری
    0



    سلام علیکم
    خوش آمدید
    نقل قول نوشته اصلی توسط کلات نمایش پست
    در قرآن تنها در يك مورد از (مجوس) (پيروان دين زردشت) نام برده و آنان را در رديف اهل كتاب (يهود و نصارا) يعنى كسانى كه پيرو پيامبر و صاحب كتاب و شريعت آسمانى هستند، قرار داده است(1)
    در روايات اسلامى زردشتيان از پيروان يكى از پيامبران بر حق شمرده شده اند.
    از پيامبر اسلام(صلى الله عليه وآله) نقل شده است: (إنّ المجوس كان لهم نبي فقتلوه و كتاب أحرقوه
    مجوسيان پيامبرى داشتند كه او را كشتند و كتابش را به آتش كشيدند
    (2)
    علامه طباطبايى در تفسير الميزان مى گويد: معروف اين است كه زرتشت پيامبر بود، و كتابى به نام اوستا داشت كه در زمان سلطه اسكندر بر ايران از بين رفت و بعد در زمان پادشاهان ساسانى بازنويسى شد.

    1 حج (22)، آيه 17.
    2 وسايل الشيعه، ج 11، ص 96؛
    بحارالأنوار، ج 14، ص 463

    به غیر از صحبتهای آقای طباطبایی و واحادیثی که در پست اول نقل شد آیا معیار و بینه ای از نصوص شیعه که از قرآن یا ائمه میباشد وجود دارد؟
    ویرایش توسط moa : ۱۳۸۸/۱۰/۱۱ در ساعت ۱۷:۴۲
    ز احمد (ص) تا احد یک میم فرق که یک عالم در این یک میم غرق

  7. #4

    تاریخ عضویت
    جنسیت بهمن ۱۳۸۸
    نوشته
    2,042
    مورد تشکر
    5 پست
    حضور
    2 روز 23 ساعت 25 دقیقه
    دریافت
    4
    آپلود
    0
    گالری
    0



    با سلام و عرض ادب


    از نظر تاريخ، به روشنى معلوم نيست كه آيا آيين زردشت، در اصل آيينى توحيدى بوده است يا آيينى ثنوى؟ «اوستا» ى موجود، اين ابهام را رفع نمى‏كند، زيرا قسمتهاى مختلف اين كتاب، تفاوت فاحشى با يكديگر دارد. بخش «ونديداد» اوستا صراحت در ثنويت دارد، ولى از بخش «گاتاها» چندان دوگانگى فهميده نمى‏شود، بلكه بر حسب ادعاى برخى از محققين، از اين بخش، يكتائى استنباط مى‏گردد. به علت همين تفاوت و اختلاف بزرگ است كه اهل تحقيق معتقدند اوستايى كه در دست است اثر يك نفر نيست، بلكه هر بخش آن از يك شخص است.

    تحقيقات تاريخى در اينجا نارسا است، ولى ما بر حسب اعتقاد اسلامى‏اى كه دربارة مجوس داريم، مى‏توانيم دين زردشت را در اصل، يك شريعت توحيدى بدانيم، زيرا بر حسب عقيدة اكثر علماى اسلام، زردشتيان از اهل كتاب محسوب مى‏گردند. محقّقين از مورّخين نيز همين عقيده را تأييد مى‏كنند و مى‏گويند نفوذ ثنويّت در آئين زردشت، از ناحية سوابق عقيدة دو خدايى در نژاد آريا قبل از زردشت بوده است.

    البته تنها از طريق تعبّد، يعنى از راه آثار اسلامى مى‏توانيم شريعت زردشت را يك شريعت توحيدى بدانيم، اما از نظر تاريخى، يعنى از نظر آثارى كه به زردشت منسوب است، هر چند بخواهيم فقط «گاتاها» را ملاك قرار دهيم، نمى‏توانيم آئين زردشتى را آئين توحيدى بدانيم زيرا حداكثر آنچه محققان در باب توحيد زردشت به استناد «گاتاها» گفته‏اند اين است كه زردشت طرفدار «توحيد ذاتى» بوده است، يعنى تنها يك موجود را قائم به ذات و غير مخلوق مى‏دانسته است و آن «آهورامزدا» است و همة موجودات ديگر را، حتى اهريمن (انگره مئنيو) را آفريدة آهورامزدا مى‏دانسته است و به عبارت ديگر زردشت براى درخت هستى بيش از يك ريشه قائل نبوده است و هم مى‏توانيم با اتكاء به گفتة برخى محققين، زردشت را طرفدار «توحيد در عبادت» يعنى يگانه پرست بدانيم. ولى براى اينكه يك آئين، آئين توحيدى باشد، علاوه بر توحيد ذاتى و توحيد در عبادت، توحيد در خالقيت لازم است و آئين زردشت به حسب مدارك تاريخى، از نظر خالقيّت، كاملًا ثنوى بوده است، زيرا از اين تعليمات اينچنين استفاده مى‏شود كه قطب مخالف «انگره مئنيو» (خرد خبيث) «سپنت مئنيو» (خرد مقدس) است.

    سپنت مئنيو، منشأ اشياء نيك است، يعنى همان اشيائى كه خوب است و مى‏بايست آفريده بشود، اما انگره مئنيو يا اهريمن، منشأ اشياء بد است، يعنى منشأ اشيائى است كه نمى‏بايست آفريده شود و آهورامزدا يا سپنت مئنيو مسؤول آفريدن آنها نيست، بلكه انگره مئنيو مسؤول آفريدن آنها است. مطابق اين فكر، هر چند هستى دو ريشه‏اى نيست ولى دو شاخه‏اى است، يعنى هستى كه از آهورامزدا آغاز مى‏گردد به دو شاخه منشعب مى‏شود: «شاخة نيك» كه عبارت است از سپنت مئنيو و آثار نيكش و «شاخة بد» كه عبارت است از انگره مئنيو و همة آفريده‏ها و آثار بدش. اگر گاتاها را كه اصيل‏ترين و معتبرترين و توحيدى‏ترين اثرى است كه از زردشت باقى مانده است ملاك قرار دهيم، زردشت را در شش و پنج خير و شر، و اينكه نظام موجود نظام احسن نيست وبا حكمت بالغه جور نمى‏آيد گرفتار مى‏بينيم. اين جهت، او را از پيامبران آسمانى كاملًا جدا مى‏كند.


    مجموعه آثار شهيد مطهرى ج 1 ج عدل الهى، شهيد مطهرى




اطلاعات موضوع

کاربرانی که در حال مشاهده این موضوع هستند

در حال حاضر 1 کاربر در حال مشاهده این موضوع است. (0 کاربران و 1 مهمان ها)

کلمات کلیدی این موضوع

اشتراک گذاری

اشتراک گذاری

مجوز های ارسال و ویرایش

  • شما نمیتوانید موضوع جدیدی ارسال کنید
  • شما امکان ارسال پاسخ را ندارید
  • شما نمیتوانید فایل پیوست کنید.
  • شما نمیتوانید پست های خود را ویرایش کنید
  •  
^

ورود

ورود