جهت مشاهده مطالب کارشناسان و کاربران در این موضوع کلیک کنید   

موضوع: سوالي درباره حكمت 41 نهج البلاغه

  1. #1

    تاریخ عضویت
    جنسیت مرداد ۱۳۸۷
    نوشته
    2,954
    مورد تشکر
    0 پست
    حضور
    16 روز 10 ساعت 17 دقیقه
    دریافت
    11
    آپلود
    0
    گالری
    611

    مطلب سوالي درباره حكمت 41 نهج البلاغه




    يارب
    سلام پاسخگويان محترم

    در حكمت 41 نهج البلاغه آمده است كه:

    حضرت علي عليه السلام فرمودند : قلب احمق در دهان او و زبان عاقل در قلب او قرار دارد.

    ممنون ميشم برام توضيح بدهيد مفهوم اين سخن مولا چيست؟


    کارشناس بحث : پاسخگوي اخلاقي

    ویرایش توسط همکار مدیر سایت : ۱۳۸۹/۰۸/۰۱ در ساعت ۰۸:۵۳


  2.  

  3. #2

    تاریخ عضویت
    جنسیت دي ۱۳۸۸
    نوشته
    247
    مورد تشکر
    0 پست
    حضور
    2 روز 7 ساعت 27 دقیقه
    دریافت
    9
    آپلود
    0
    گالری
    0



    مرحوم سید رضی این طور معنی می کند: «زبان عاقل دنباله‌رو قلب اوست و قلب احمق تابع زبان اوست.»


  4. #3

    تاریخ عضویت
    جنسیت دي ۱۳۸۷
    نوشته
    10,035
    مورد تشکر
    6 پست
    حضور
    17 روز 15 ساعت 5 دقیقه
    دریافت
    6
    آپلود
    0
    گالری
    2



    نقل قول نوشته اصلی توسط Moamma نمایش پست
    يارب

    در حكمت 41 نهج البلاغه آمده است كه:
    حضرت علي عليه السلام فرمودند : قلب احمق در دهان او و زبان عاقل در قلب او قرار دارد.

    ... زبان مؤمن در پس قلب او و قلب و عقل منافق پشت زبان اوست. یعنی مؤمن هرگاه بخواهد سخنی بگوید نخست می اندیشد، اگر نیك بود می گوید و اگر ناپسند بود از گفتن آن خودداری می كند اما شخص دورو و منافق آنچه بر زبانش جاری می شود می گوید و نمی داند كدام سخن به سود او و كدام سخن به زیانش تمام می شود. (سپس فرمود رسول خدا ـ صلّی الله علیه و آله و سلم ـ فرموده است: «ایمان هیچ بنده ای درست نمی شود مگر اینكه قلبش درست شود و قلبش درست نمی شود تا آنكه زبان او راست و مستقیم شود»...[1]

    در جاي ديگر امیرمؤمنان ـ علیه السّلام ـ فرمود:
    «لسانُ الْعاقل وراءَ قلْبِهِ و قلْب الْأَحْمق وراءَ لسانِهِ[2]
    زبان عاقل در پشت قلب او جای دارد و قلب احمق پشت زبان اوست.
    مرحوم سیّد رضی هنگامی كه این جمله را در نهج البلاغه نقل می كند می گوید: مقصود این است كه انسان عاقل زبان خود را پیش از مشورت كردن و اندیشیدن به سخن نمی گشاید، ولی احمق قبل از اینكه فكر و اندیشه كند سخن می گوید.
    بنابراین، گویی زبان عاقل دنباله رو قلب اوست ولی قلب احمق از زبانش تبعیت می كند.

    [1] . نهج البلاغه فیض الاسلام، خطبه 175.
    [2] . نهج البلاغه صبحی صالح، صفحه 476، شماره 40.

    ویرایش توسط مجیب : ۱۳۸۹/۰۸/۰۱ در ساعت ۱۵:۴۳


    یَا إِلَهِی وَ سَیِّدِی وَ مَوْلاَیَ وَ رَبِّی صَبَرْتُ عَلَى عَذَابِکَ فَکَیْفَ أَصْبِرُ عَلَى فِرَاقِکَ



    اگه مي خواي اهل آسمون بهت رحم كنن به اهل زمين رحم كن


  5. #4

    تاریخ عضویت
    جنسیت آبان ۱۳۸۹
    نوشته
    684
    مورد تشکر
    2 پست
    حضور
    3 روز 16 ساعت 17 دقیقه
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    0



    بسم الله الرحمن الرحیم

    نقل قول نوشته اصلی توسط moamma نمایش پست
    يارب
    سلام پاسخگويان محترم

    در حكمت 41 نهج البلاغه آمده است كه:
    حضرت علي عليه السلام فرمودند : قلب احمق در دهان او و زبان عاقل در قلب او قرار دارد.

    ممنون ميشم برام توضيح بدهيد مفهوم اين سخن مولا چيست؟
    عرض سلام خدمت دوستان گرامی و عرض پوزش از پرسشگر گرامی بابت تاخیر در پرداختن به موضوع مطرح شده. و سپاس از توضیحات دوستان گرامی.

    برای داشتن فهمی نزدیکتر به واقع از بیان حضرت امیر علیه السلام ابتدا باید نقش زبان و قلب و رابطه این دو را با هم تبیین کرد.

    قلب :
    در ادبیات دینی قلب همان نفس انسانی یا فطرت ادمی یا منشا و منبع ادراکات ملکوتی انسان است.

    زبان :
    زبان هم به ابزار سخن گفته میشود و هم به نحوه گویش مثلا زبان فارسی یا زبان عربی. البته گویش هم با ابزار صورت میگیرد.

    رابطه زبان و قلب :
    معمولا انسانها انچه را درک و فهم می کنند ( یعنی انچه که در قلب به وجود می اید) توسط زبان در قالب یک گویش خاص به دیگران منتقل می کنند.

    برای همین اول یک موضوع درک میشود بعد از ان سبک و سنگسن میشود در صورتی که بیان کردن و گفتنش خیر و نفعی داشته باشد به زبان جاری میشود.
    اگر بخواییم یک مثال بزنیم درست مانند یک مغازه که هم دکور دارد و هم انبار؛ اموال و دارایی های در انبار نگهداری می شوند و در دکور نمونه های مناسب به نمایش گذایشته میشوند.

    بنابراین وقتی گفته میشود قلب احمق در زبان اوست :
    یعنی همه انچه که در قلب و ذهن و فکر او می گذرد چه خوب باشد و چه بد؛ چه گفتنش درست باشد و چه نباشد بلا فاصله بر زبان او جاری میشود. درست مثل فروشنده ای که اجناسش را در انباری به مردم نشان میدهد بدون اینکه خوب و بدها را از هم جدا کرده باشد و ... .
    و از انجا که انسانها در مقابل سخنانی که به دیگران گفته اند به نوعی مسئولیت پذیر هستند؛ خود به خود این حرفهایی که نسنجیده بر زبان جاری شده است به عنوان تصورات و اندیشه های قلبی شکل گیری میشوند.
    پس احمق هم اندیشه های نادرستی را به دیگران منتقل میکند و هم در قلب و ذهن خودش اندیشه های نادرستی شکل میگیرد.

    و وقتی گفته میشود زبان مومن در قلب اوست :
    یعنی انسان مومن ابتدا درک میکند بعد سبک و سنگین میکند و بعد از ان درست ها را از نادرستها جدا میکند و در مرحله بعد گفتنی ها را از ناگفتنی ها جدا میکند؛ دست اخر انچه که گفتنش به خیر و صلاح باشد به زبان جاری میشود. درست مانند کسی که ابتدا در انبار اجناس را از هم جدا میکند و بعد هر کدام را متناسب با خودش در دکور قرار می دهد.
    بنابراین انسان عاقل هم اندیشه ای درستی در ذهن و قلبش شکل میگیرد و هم اندیشه ها درستی را به دیگران منتقل میکند.



    همان مردیکه می باشد خردمند // به دست و دل زبان را کرده بند
    ز گفتارش درونها تا نرنجد // سخن را سخته و سنگین بسنجد
    چو یاقوت سخن از لب بپاشد // تو گویی لعل رخشان می تراشد

    ولی نادان دلش پشت زبان است // بدلها از زبانش بس زیان است
    زبانش در دهان چون مار در غار // چو می اید بیرون از بهر گفتار
    سخن توام ندارد چو ن بدانش // بدلها در کشد از گقتن اتش
    ز گفتارش بسا خونها به جام است // سخنهایش تمامی خشت خام است

    ویرایش توسط سید مهدی : ۱۳۸۹/۰۸/۰۸ در ساعت ۱۱:۱۸

  6. تشکرها 2


  7. #5

    تاریخ عضویت
    جنسیت آبان ۱۳۸۹
    نوشته
    684
    مورد تشکر
    2 پست
    حضور
    3 روز 16 ساعت 17 دقیقه
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    0

    جمع بندی





    سوال :

    لطفا این فرمایش حضرت علی (ع) را توضیح دهید :
    قلب احمق در دهان او و زبان عاقل در قلب او قرار دارد.[1]

    پاسخ :
    ابتدا باید واژه "قلب" و "زبان" را تعریف کنیم.

    قلب :
    در ادبیات دینی قلب همان نفس انسانی یا فطرت ادمی یا منشا و منبع ادراکات انسان است که با کمک قوای درونی و بیرونی امور مختلف را ادراک می کند..

    زبان :
    زبان هم به ابزار سخن گفته میشود و هم به نحوه گویش مثلا زبان فارسی یا زبان عربی. البته گویش هم با ابزار صورت میگیرد.

    و اما رابطه زبان و قلب :
    معمولا انسانها آنچه را درک و فهم می کنند ( یعنی آنچه که در قلب به وجود می آید) توسط زبان در قالب یک گویش خاص به دیگران منتقل می کنند.
    پس در یک حالت منطقی؛ اول یک موضوع درک میشود بعد از آن سبک و سنگسن میشود در صورتی که بیان کردن و گفتنش خیر و نفعی داشته باشد به زبان جاری میشود. و الا هرگز بر زبان جاری نخواهد شد. مانند محل عرضه و انبار یک کاسب است که اموال را در انبار نگهداری میکند و در مواقع نیاز مقداری از آنها را به محل فروش منتقل و عرضه میکند.

    بنابراین قلب احمق در زبان اوست یعنی :
    یعنی همه انچه که در قلب و ذهن و فکر او می گذرد چه خوب باشد و چه بد؛ چه گفتنش درست باشد و چه نباشد بلا فاصله بر زبان او جاری میشود. مانند فروشنده ای که همه اجناسش را بدون توجه به نیاز مردم در محل فروش برای عرضه آماده کرده است.
    و از آنجا که انسانها در مقابل سخنانی که به دیگران گفته اند به نوعی مسئولیت پذیر هستند؛ خود به خود این حرفهایی که نسنجیده بر زبان جاری شده است به عنوان تصورات و اندیشه های قلبی شکل گیری میشوند.
    پس احمق هم اندیشه های نادرستی را به دیگران منتقل میکند و هم در قلب و ذهن خودش اندیشه های نادرستی شکل میگیرد.

    و وقتی گفته میشود زبان مومن در قلب اوست :
    یعنی انسان مومن ابتدا درک میکند بعد سبک و سنگین میکند و بعد از آن درست ها را از نادرستها جدا میکند و در مرحله بعد گفتنی ها را از ناگفتنی ها جدا میکند؛ دست اخر انچه که گفتنش به خیر و صلاح باشد به زبان جاری میشود. درست مانند کسی که ابتدا در انبار اجناس را از هم جدا میکند و بعد هر کدام را متناسب با خودش به محل عرضه منتقل میکند..
    بنابراین انسان عاقل هم اندیشه ای درستی در ذهن و قلبش شکل میگیرد و هم اندیشه های درستی را به دیگران منتقل میکند.

    وقتی زبان تابع قلب است :


    همان مردیکه می باشد خردمند // به دست و دل زبان را کرده بند
    ز گفتارش درونها تا نرنجد // سخن را سخته و سنگین بسنجد

    وقتی که قلب تابع زبان است :

    ولی نادان دلش پشت زبان است // بدلها از زبانش بس زیان است
    زبانش در دهان چون مار در غار // چو می آید بیرون از بهر گفتار


    [1]
    نهج البلاغه / کلمات قصار / شماره 41.




    ویرایش توسط سید مهدی : ۱۳۹۰/۰۸/۲۵ در ساعت ۱۱:۳۱

  8. تشکرها 2


اطلاعات موضوع

کاربرانی که در حال مشاهده این موضوع هستند

در حال حاضر 1 کاربر در حال مشاهده این موضوع است. (0 کاربران و 1 مهمان ها)

کلمات کلیدی این موضوع

اشتراک گذاری

اشتراک گذاری

مجوز های ارسال و ویرایش

  • شما نمیتوانید موضوع جدیدی ارسال کنید
  • شما امکان ارسال پاسخ را ندارید
  • شما نمیتوانید فایل پیوست کنید.
  • شما نمیتوانید پست های خود را ویرایش کنید
  •  
^

ورود

ورود