جهت مشاهده مطالب کارشناسان و کاربران در این موضوع کلیک کنید   

موضوع: حساسيت هاي نوجوان را درياب

  1. #1

    تاریخ عضویت
    جنسیت فروردين ۱۳۸۷
    نوشته
    17,586
    تشکر:
    1
    حضور
    4 ساعت 10 دقیقه
    دریافت
    662
    آپلود
    397
    گالری
    32

    مطلب حساسيت هاي نوجوان را درياب




    دوران نوجواني مقارن با دوران بلوغ و يکي از حساسترين دوره هاي زندگي انسان است . مشکلات اين دوره ، به اشكال مختلف ازجمله به صورت مسائل عاطفي ، اجتماعي ، اخلاقي و گاه آميخته اي از آنها تجلي مي كند و چون حلقه هاي زنجير به هم پيوسته مي شوند . انباشته شدن اين مشکلات ، خطري است که نوجوانان را تهديد مي کند و اگر به موقع به آنها توجه نشود ، ممکن است آنها را به بسياري از انحرافات فردي و اجتماعي و حتي بزهکاري سوق دهد .

    مهمترين مسئله در دوره نوجواني ، احساس هويت شخصي است و خانواده به عنوان يکي از قويترين عوامل سازنده شخصيت اجتماعي نوجوان ، نقش مهمي در شکل گيري هويت او دارد . تعريف " جان گاردنر" در مورد هويت از صراحت وجامعيت بيشتري برخوردار است . او مي نويسد:" يك فرد جوان بايد بياموزد كه بيش از هر چيز خودش باشد ، در جايي كه بيشترين ارزش را براي ديگران دارد - ديگراني كه مطمئنا ً براي او نيز عزيزتر از هر چيز ديگر هستند مراد از اصطلاح " هويت " چنين رابطه متقابلي است كه متضمن يكي بودن با خويشتن و در عين حال به نوعي سهيم شدن با زندگي دروني ديگران است."

    البته غير از خانواده ، مسائل ديگري نيز در هويت يابي نوجوان موثر است . نوجوان ناگزير از ايجاد ارتباطات اجتماعي تازه با ديگران است و اين ناشي از خروج او از دوره کودکي و رويکرد به بزرگسالي است . براي نوجوان ، کسب موقعيت اجتماعي آن هم در ميان دوستان و افراد همسن و سال ، اهميت ويژه اي دارد . نوجوان مي خواهد پايگاهي فراتر از خانواده در ميان دوستان و افراد همسن خود بيابد . از اين رو ، مي كوشد اطلاعات لازم را براي داشتن چنين موقعيتي کسب کند . نوجوان ضمن اينکه از دو قطب خانواده و دوستان تاثير مي پذيرد ، تحت تاثير شخصيتهاي اجتماعي نيز قرار مي گيرد . حتي شخصيت هاي مذهبي بر بسياري از نوجوانان اثر مي گذارند و آنان را به خود جذب مي کنند . نوجوانان علاوه بر اين ، به سمت افراد ديگري نظير شخصيت هاي اجتماعي ، علمي ، هنري ، سياسي و يا قهرمانان ورزشي نيز گرايش دارند .

    بايد به نوجوان بياموزيم که در مواقع مختلف ، به ويژه آنجا که ميل او چيزي مي خواهد ، ولي عقل حکم ديگري مي دهد ، با توکل به خدا و با تصميم و اراده ، جهت صحيح را انتخاب كند . اين همان تقوا و پرهيزکاري است که در آموزه هاي ديني ، بسيار مورد تاکيد قرار گرفته است .

    بايد به نوجوان بياموزيم که در مواقع مختلف ، به ويژه آنجا که ميل او چيزي مي خواهد ، ولي عقل حکم ديگري مي دهد ، با توکل به خدا و با تصميم و اراده ، جهت صحيح را انتخاب كند . اين همان تقوا و پرهيزکاري است که در آموزه هاي ديني ، بسيار مورد تاکيد قرار گرفته است . در دين ، نگه داشتن خود از بديها و روي آوردن به نيکي ها ، تقوي ناميده مي شود .

    با توجه به ويژگيهاي حساس و مهم دوران نوجواني ، نحوه برخورد با او و راهکارهاي تربيتي ، عاطفي و اجتماعي در ارتباط با او بسيار مهم است . اين مسئله بايد از روي تدبير ، حساب شده و همراه با برنامه ريزي باشد . مسايلي نظير گسست فرهنگي ، فرد گرائي افراطي سكولاريسم ، تضاد نسلها، تغييرات پر شتاب زندگي ، خلأ آرماني ، فقدان عامل دين و مذهب ، پديده كلان شهرهاي بزرگ و نظام نا كار آمد آموزش و پرورش هر يك در جاي خود ، اثرات تعيين كننده اي بر بحران هويت داشته و روند آن را شتاب بخشيده است كه فرصت پرداختن به همه آنها نيست. به گفته يک صاحب نظر در جوامعي كه مذهب وجود ندارد ، نوجوانان بحران {هويت} شديدتري را تجربه مي كنند چرا كه مذهب به مهمترين سؤالات نوجوانان يعني : از كجا آمده ام ؟ چه كسي هستم ؟ به كجا خواهم رفت و چه بايد بكنم ؟ پاسخ مي دهد.

    منظور تربيت عاطفي و اجتماعي نوجوان ، بايد در درجه اول برخي از آموزشها را به وي ارائه کرد و در مرحله بعد ، مي توان از روشهاي عملي نيز استفاده كرد . لازم است نوجوان ، با برخي از تحولات عاطفي و احساسي در دوره نوجواني آشنا شود . اين آشنايي ، او را براي مواجه شدن با تغييرات اين دوره آماده خواهد کرد و به او کمک مي کند تا خود را بي اختيار ، به دست هيجانات عاطفي دوره نوجواني نسپارد .

    آقاي دکتر احمدي "روان شناس" مي گويد: " لازم است نوجوان درزمينه رفتارهاي اجتماعي نيز تحت آموزش قرار گيرد . همه مي دانيم که نوجوان از لحاظ رفتار اجتماعي ، در مقايسه با سنين دبستاني ، بيشتر دچار مشکل مي شود . زيرا نوجوان درمورد خود ، هوشيارتر مي شود و نمي تواند به راحتي دوران كودكي عمل کند . بنابراين مسئله آموزش رفتارهاي اجتماعي به نوجوان ، ضرورت مي يابد . با توجه به اينکه نوجوان ، بيش از ساير گروه هاي سني ، در معرض آسيبهاي اجتماعي قرار دارد ، بايد او را در حد مورد نياز با اين گونه آسيبها آشنا ساخت .علاوه بر آموزشهاي نظري ، بايد نوجوان را در زمينه کسب صلاحيتهاي لازم به منظور تسلط بر خويش در عرصه رفتارهاي اجتماعي ياري کرد . بايد به نوجوان بياموزيم که در مواقع مختلف ، به ويژه آنجا که ميل او چيزي مي خواهد ، ولي عقل حکم ديگري مي دهد ، با توکل به خدا و با تصميم و اراده ، جهت صحيح را انتخاب كند . اين همان تقوا و پرهيزکاري است که در آموزه هاي ديني ، بسيار مورد تاکيد قرار گرفته است . در دين ، نگه داشتن خود از بديها و روي آوردن به نيکي ها ، تقوي ناميده مي شود . نوجوان با تکرار و تمرين تسلط بر خواسته ها ، اراده خود را مي آزمايد و تقويت اراده ، موجب افزايش اعتماد به نفس در او مي شود .

    يکي ديگر از زمينه هاي عملي براي تربيت عاطفي - اجتماعي نوجوان ، شرکت در فعاليتهاي اجتماعي مثبت و مؤثر از قبيل همکاري و تعاون و نيز احساس مسئوليت اجتماعي است . نوجوانان بايد از طريق احساس همدلي با افراد جامعه ، مشارکت اجتماعي را تجربه كنند . والدين و مربيان بايد تلاش کنند تا با نظارت بر فعاليتهاي اجتماعي نوجوانان ، مشکلات آنها را شناسايي و براي رفع اين مشكلات اهتمام ورزند .

    والدين بايد به فرزندان خود احترام بگذارند و به آنها کمک کنند تا نواقص خود را رفع نمايند . نصايح و تذکرات خود را با استدلال و منطق و در خلوت ، با آنها در ميان بگذارند و هرگز در حضور ديگران بخصوص همسالان ، به پند و اندرز دادن آنان نپردازند ،ضمنا" هرچه را به آنان مي گويند ، خود بدان عمل کنند .

    از سيره و گفتار اميرمؤمنان علي عليه السلام به خوبي استنباط مي گردد که حضرت به معاشرت با جمع و جماعت معتقد بوده و گوشه گيري و عُزلت کلّي از مردم را روانمي دانستند؛ ولي براي معاشرت و برخورد با مردم، توصيه ها و اصولي را گوشزد مي نمودند. از مجموع سفارشاتي که آن حضرت به فرزندانشان داشته اند، سه محور کلّي به دست مي آيد؛ کيفيّت معاشرت شايسته با مردم، ارتباطات سازنده با برخي اقشار و بالاخره راه هاي کسب محبوبيّت اجتماعي. حضرت راه سلامت ماندن در ميان مردم را، اخلاق نيکو برشمرده و مي فرمايد: با خوش اخلاقي، خود را از شرّ مردم نگه دار!(1)؛ همچنين حضرت به امام حسين عليه السلام فرمود: هرکس با دانشمندان معاشرت داشته باشد، باوقار گشته و مورد تکريم قرار مي گيرد. (2)؛در بخشي ديگر از مجموع سفارشات امام علي عليه السلام به فرزندش امام حسين عليه السلام دو راه براي کسب «محبوبيّت اجتماعي» به دست مي آيد: اوّل: نرمي در گفتار؛ حضرت مي فرمايد:بدان هر که نرم گفتار است، (مردم) دوستش دارند. (3)؛ دوم: ترک حسادت؛ امام علي عليه السلام مي فرمايد: هرکس حسد را وانهد، محبّت مردم را (به خود) جلب کند. (4).

    شرکت در فعاليتهاي اجتماعي ، روحيه نوجوانان را شاداب و به آنان اعتماد به نفس مي بخشد . اگر نوجوانان احساس کنند که فردي مثبت و مفيد هستند و تصور مثبتي درمورد خويش داشته باشند ، در سلامت رواني آنها موثر است . مشارکت در فعاليتهاي اجتماعي ، اين احساسات خوشايند را در آنان ايجاد مي كند .

    لذا تحقير نمودن ، پايين آوردن ارزشهاي شخصيتي نوجوانان و جوانان ، سرزنش کردن آنها بويژه در حضور ديگران ، براي نوجوانان بسيار سنگين است . بطوريکه اين برخوردها گاهي اوقات آنان را گوشه گير مي کند و به عصيانگري وا مي دارد . والدين بايد توجه داشته باشند که آزاديهاي بيش از حد و محدوديتهاي بيش از اندازه ، عکس العملهاي شديد را در نوجوانان بر مي انگيزد . نوجوانان گاهي براي رهايي از رنج و ناراحتي / و فقر و گرفتاري / و يا نجات از سرزنش هاي مداوم ، فرار از خانه را بر مي گزينند . و با مختصر محبتي که از ديگران مي بينند ، خود را تسليم آنان مي کنند . آقاي دکتر خداياري فرد ، از اساتيد علوم تربيتي ، مي گويد :" والدين بايد نوجوانان و جوانان را از محبت سيراب نمايند تا آنان به هر ناآشنا و بيگانه اي روي نياورند . والدين بايد به فرزندان خود احترام بگذارند و به آنها کمک کنند تا نواقص خود را رفع نمايند . نصايح و تذکرات خود را با استدلال و منطق و در خلوت ، با آنها در ميان بگذارند و هرگز در حضور ديگران بخصوص همسالان ، به پند و اندرز دادن آنان نپردازند ،ضمنا" هرچه را به آنان مي گويند ، خود بدان عمل کنند . والدين بايد با فرزندان خود صحبت کنند و به سخنان آنها نيز گوش دهند . به آنان توجه کنند و زمينه اي ايجاد نمايند تا نوجوانان ، حرفها و رازهاي دل خود را براي ايشان بازگو نمايند . در اين صورت نوجوانان ، والدين را غمخوار و خير خواه خود مي دانند و در مواقع لزوم از آنها ياري مي گيرند."

    ************
    پي نوشت:
    1 تحف العقول ص 84
    2 همان ص 86
    3 همان ص 93
    4 همان ص 90
    صداي جمهوري اسلامي
    شبکه راديويي جوان
    کوثر :: بهار 1384، شماره 61



  2.  

اطلاعات موضوع

کاربرانی که در حال مشاهده این موضوع هستند

در حال حاضر 1 کاربر در حال مشاهده این موضوع است. (0 کاربران و 1 مهمان ها)

کلمات کلیدی این موضوع

اشتراک گذاری

اشتراک گذاری

مجوز های ارسال و ویرایش

  • شما نمیتوانید موضوع جدیدی ارسال کنید
  • شما امکان ارسال پاسخ را ندارید
  • شما نمیتوانید فایل پیوست کنید.
  • شما نمیتوانید پست های خود را ویرایش کنید
  •  
^

ورود

ورود