صفحه 1 از 3 123 آخرین
جهت مشاهده مطالب کارشناسان و کاربران در این موضوع کلیک کنید   

موضوع: نقدی بر تفسیرهای روشنفکرانه از قرآن و حدیث

  1. #1

    تاریخ عضویت
    جنسیت آذر ۱۳۸۹
    نوشته
    747
    مورد تشکر
    0 پست
    حضور
    4 روز 13 ساعت 25 دقیقه
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    73

    نقدی بر تفسیرهای روشنفکرانه از قرآن و حدیث




    نقدی بر تفسیرهای روشنفکرانه از قرآن و حدیثنقدی بر تفسیرهای روشنفکرانه از قرآن و حدیثنقدی بر تفسیرهای روشنفکرانه از قرآن و حدیث
    نقدی بر تفسیرهای روشنفکرانه از قرآن و حدیث



    اندیشه حوزه: ضابطه تفسیر و تأویل صحیح از قرآن کریم چیست و برداشتهای روشنفکرانه از قرآن و نیز حدیث چگونه تحلیل می‏شود؟ نگاه خودِ قرآن به این گونه برداشتها چیست؟

    استاد: یکی از آسیب‏پذیرترین مسائل اجتماعی، بحثهایی است که در رابطه با دین است. چه دیروز و چه امروز افرادی که دارای اهداف خاصی هستند و در همان حال وانمود می‏کنند که در محدوده دین حرکت می‏کنند، بناچار می‏خواهند از خودِ دین برای شیوه و رفتارشان سندی ارائه دهند، از این‏رو، همان گونه که خود قرآن از روز اول این مسأله را پیش‏بینی کرده که فرموده است: «هو الذی انزل علیک الکتاب منه آیات محکمات هُنَّ اُمّ الکتاب و آخر متشابهات فامّا الذین فی قلوبهم زیغٌ فیتّبعون ما تشابه منه ابتغاء الفتنة و ابتغاء تأویله» (آل عمران /7).
    نقدی بر تفسیرهای روشنفکرانه از قرآن و حدیث
    .





    بدرود کانون


  2.  

  3. #2

    تاریخ عضویت
    جنسیت آذر ۱۳۸۹
    نوشته
    747
    مورد تشکر
    0 پست
    حضور
    4 روز 13 ساعت 25 دقیقه
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    73



    نقدی بر تفسیرهای روشنفکرانه از قرآن و حدیث
    البتّه این جا قرآن به عنوان نمونه مطرح شده که مورد سوء برداشت از آیات متشابه قرار می‏گیرد و گرنه تمام اصول و فروع مبانی دینی، قطعا دارای متشابهاتی است. کسانی که در این اندیشه‏اند که در محدوده دین به انحرافات فکری خود جامه مشروعیت بپوشانند، طبعا به سراغ متشابهات می‏روند و لذا در احادیث هست که همان گونه که قرآن آیات محکم و متشابه دارد، احادیث ما نیز محکم و متشابه دارد. حتی مسائل عقلی دین و فرعی در فقه نیز محکم و متشابه دارد. البتّه آگاهان و کسانی که مقیدند درست حرکت کنند متوجه این نکته هستند که محکمات پایه دین است و متشابهات کم است و اکثریّت با محکمات است و متشابهات به صورت نادر، گاه در گوشه و کنار پیدا می‏شوند. لذا اهل انحراف و کسانی که در دلشان زیغ هست می‏کوشند تا این متشابهات را از لابلای انبوه دلایل محکم پیدا کنند. اندیشمندان و کسانی که می‏خواهند درست حرکت کنند معیار را همان محکمات قرار می‏دهند و متشابهات را براساس آنها تبیین و تفسیر می‏کنند، ولی آنان که دارای انحرافند به متشابهات بسنده می‏کنند تا بتوانند بدین وسیله به اهداف خود برسند. پس این گونه برداشتهای سوء چیز تازه‏ای نیست و از روز اول خود قرآن آن را پیش‏بینی کرده است. البتّه شیوه برداشتها به شرایط زمان بستگی دارد و در هر زمان به گونه‏ای است.

    نقدی بر تفسیرهای روشنفکرانه از قرآن و حدیث
    .



    بدرود کانون


  4. #3

    تاریخ عضویت
    جنسیت آذر ۱۳۸۹
    نوشته
    747
    مورد تشکر
    0 پست
    حضور
    4 روز 13 ساعت 25 دقیقه
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    73



    نقدی بر تفسیرهای روشنفکرانه از قرآن و حدیث
    ما امروزه در اوج این ناهمگونی در رفتار با قرآن به وسیله افرادی که اصطلاحا به آنها روشنفکر می‏گویند قرار داریم. این که گفتم «اصطلاحا به آنان روشنفکری می‏گویند»، چون در واقع اینها روشنفکر نیستند. اینها اساسا مانع رشد و پیشرفت فکرند. در واقع می‏خواهند راه فهم را ببندند. پس اینها روشنفکر نیستند؛ ضد روشنفکری‏اند. روشنفکری یعنی با یک بینش آزاد به سراغ تمام مسائل دینی رفتن، چه فروع و چه اصول. حتی خود قرآن بر این جهت خیلی تأکید دارد و می‏فرماید: «و انزلنا الیک الذکّر لتبیّن للناس ما نُزّل الیهم و لعلّهم یتفکّرون» (نحل /44) می‏گویند قرآن را به سوی تو فرود آوردیم، تا برای مردم آنچه را به سوی ایشان نازل شده است توضیح می‏دهی و امید که آنان بیندیشند.
    نقدی بر تفسیرهای روشنفکرانه از قرآن و حدیث
    .


    بدرود کانون


  5. #4

    تاریخ عضویت
    جنسیت آذر ۱۳۸۹
    نوشته
    747
    مورد تشکر
    0 پست
    حضور
    4 روز 13 ساعت 25 دقیقه
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    73



    نقدی بر تفسیرهای روشنفکرانه از قرآن و حدیث
    پس اندیشیدن حتی روی بیانات شخص پیامبر مطلوب شرع است. البتّه اندیشیدن به معنای درست فهمیدن است. هدف این باشد که شخص فرمایش پیامبر را که تلقّی می‏کند، بفهمد و سعی کند به روح و جان کلام ایشان پی ببرد، نه این که کوشش کند راه مفری برای این که خودش را از این دستور حضرت نجات دهد، پیدا کند.
    پس روشنفکری یعنی با یک فکر آزاد و روشن به سراغ مطالب رفتن و اساسا در این آیه شریفه که: «یؤت الحکمة من یشاء و من یؤت الحکمة فقد اوتی خیرا کثیرا» ما «حکمت» را به «بینش» معنی کرده‏ایم. «اِن اللّه‏ علیمٌ حکیمٌ» علم «دانش» است و حکمت «بینش» است و اگر بینش در کنار دانش نباشد، علم شاید گمراه‏کننده باشد؛ چون ممکن است انسان دانشی داشته باشد، ولی کاربرد آن را نداند. در این صورت او بینش ندارد. خداوند تأکید دارد که انسان در کنار دانش، بینش هم داشته باشد. درست است که مسائل را حتی از خود شخص پیامبر صلی‏الله‏علیه‏و‏آله فرامی‏گیری، امّا این دانش است. می‏گوید بینش هم داشته باش. مسأله بصیرت در دین از مسائل اساسی است. پس ما اساسا بر روشنفکری به این معنی تأکید داریم و از باب «برعکس نهند نام زنگی کافور» این یک نوع طعنه است که ما به افرادی که برداشت سوء از دین دارند روشنفکر می‏گوییم و گرنه در حقیقت ما اینها را روشنفکر نمی‏دانیم، چون کارشان عقبگرد است، کاری را انجام می‏دهند که هزاران سال پیش کسانی که در مقابله با دین حرکت می‏کردند، انجام می‏دادند.

    نقدی بر تفسیرهای روشنفکرانه از قرآن و حدیث
    .


    بدرود کانون


  6. #5

    تاریخ عضویت
    جنسیت آذر ۱۳۸۹
    نوشته
    747
    مورد تشکر
    0 پست
    حضور
    4 روز 13 ساعت 25 دقیقه
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    73






    نقدی بر تفسیرهای روشنفکرانه از قرآن و حدیث
    بنابراین، این که انسان درباره مفاهیم دینی اعمال رأی کند، معنایش این است که از راه و روش و شیوه‏ای که محدوده فهم دین را مشخص می‏کند، حرکت نکند و این در اصطلاح، تفسیر به رأی نامیده می‏شود.
    اندیشه حوزه: در واقع شما با این بیان ضابطه تفسیر صحیح را از تفسیرها و برداشتهای انحرافی مشخص می‏فرمایید؟
    استاد: بله. همین مطلب را خود پیامبر نیز پیش‏بینی فرموده‏اند کسی که با تکیه به رأی خود قرآن را تفسیر کند، این تفسیر به رأی است. اعمال نظر شخصی در فهم مسائل دینی نه تنها مطلوب شرع نیست، بلکه مطلوب عقلا هم نیست؛ زیرا در علم فقه و دین‏شناسی، مثل سایر رشته‏های علوم انسانی و حتی علوم تجربی، جایی برای کاربرد ویژگیها و ادراک شخصی نیست. البتّه در سایر علوم حامیان ایستاده‏اند و از دستبرد به آن جلوگیری می‏کنند، ولی چون دین دایره بسیار وسیعی دارد، متأسفانه کسانی نیستند که از آنها هراسی باشد؛ لذا در باز است و هر کس به هر گونه یغما می‏کند. علتش این است که افراد زیادی در جامعه هستند که مثل همین به اصطلاح روشنفکران نمی‏خواهند کاملاً زیربار دین بروند و این افراد پشتوانه اینها قرار می‏گیرند. افرادی که می‏خواهند از زیر بار تکالیف دینی ـ که احساس می‏کنند دارای نوعی مشقت است ـ فرار کنند، مجال می‏دهند که عده‏ای به نام روشنفکر و کسانی که حقیقت دین را درست فهمیده‏اند!! حرفهای مطلوب آنها را ارائه دهند و مورد حسن استقبال آنها قرار می‏گیرند. این کار مخصوصا در زمان ما که پشتوانه خارجی هم دارند، قدری شدیدتر و پیچیده‏تر است.
    نقدی بر تفسیرهای روشنفکرانه از قرآن و حدیث
    .


    بدرود کانون


  7. #6

    تاریخ عضویت
    جنسیت آذر ۱۳۸۹
    نوشته
    747
    مورد تشکر
    0 پست
    حضور
    4 روز 13 ساعت 25 دقیقه
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    73






    نقدی بر تفسیرهای روشنفکرانه از قرآن و حدیث
    در اوائل اسلام انگیزه‏هایی که پشتوانه این گونه افکار بود، غالبا سیاسی بود، امّا بالاخره داخلی بود. امّا امروزه متأسفانه انگیزه‏ها که خیلی هم سیاسی است، پشتوانه‏های عظیم خارجی دارد. این گونه افراد را تأیید می‏کنند، چه بسا تحسین کنند و حتی کمک کنند. از این‏رو، این افراد هم ماهرانه‏تر کارها را انجام می‏دهند و هم گستاخی‏شان بیشتر است؛ هر چه دلشان خواست می‏گویند و از کسی پروا ندارند.
    بنده در این صدد نیستم که به اینه تهمتی بزنم، بلکه واقعیّتی را می‏خواهم بگویم که شاید بعضی از اینها خودشان نیز متوجه نباشند که از کجا به اینها مساعدت فکری و غیرفکری می‏شود. همین اندازه باید به خود بیایند که ببینند آیا این گونه افکار و اندیشه‏ها و مسائل دینی را به بازی گرفتن به نفع کیست؟ اگر درست بیندیشند می‏فهمند که هرگونه ایراد و تشکیک در مسائل دین، امروزه به نفع استعمارگر است؛ چون آن دوره‏ای که استعمارگران با نیروی نظامی بر کشورها چیره می‏شدند تقریبا سپری شده و بیشتر سعی می‏شود از راه استعمار فرهنگی زمینه را برای واژگونی یک نظام آماده کنند و نظامی را به نفع خودشان روی کار آورند.

    نقدی بر تفسیرهای روشنفکرانه از قرآن و حدیث
    .


    بدرود کانون


  8. #7

    تاریخ عضویت
    جنسیت آذر ۱۳۸۹
    نوشته
    747
    مورد تشکر
    0 پست
    حضور
    4 روز 13 ساعت 25 دقیقه
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    73



    نقدی بر تفسیرهای روشنفکرانه از قرآن و حدیث
    در هر حال من می‏خواهم این مسائل را به این آقایان گوشزد کنم، بیشتر اینها را هم نمی‏توانیم بگوییم بی‏دین هستند، یا مقیّد به دین نیستند یا واقعا دین، خدا و پیامبر را می‏خواهند زیر سؤال ببرند. نه. شاید بسیاری از آنان ناخودآگاهانه این کارها را انجام می‏دهند و حتی من به برخی از اینها گفتم: برخی از شبهاتی را که شما مطرح می‏کنید، شبهاتی است که ما هم می‏دانیم، همه می‏دانند، شما اگر هنری دارید راه‏حل این شبهات را ارائه دهید و گرنه طرح شبهه که هنر نیست. برای خراب کردن یک ساختمان بسیار عظیم ممکن است تیشه‏ای به دست یک بی‏سواد محض امّا خیلی قلدر داد که آن را بآسانی خراب کند. امّا حال که خراب کرد، چطور بسازد، این مهم است. اگر شما خللی در گوشه‏ای از فهم دین دیدی، راه صحیح آن را اگر می‏توانی ارائه بده؛ همان کاری که مرحوم مطهری انجام می‏داد.
    نقدی بر تفسیرهای روشنفکرانه از قرآن و حدیث
    .


    بدرود کانون


  9. #8

    تاریخ عضویت
    جنسیت آذر ۱۳۸۹
    نوشته
    747
    مورد تشکر
    0 پست
    حضور
    4 روز 13 ساعت 25 دقیقه
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    73



    نقدی بر تفسیرهای روشنفکرانه از قرآن و حدیث
    مرحوم مطهری بدون این که به اصل شبهه اشاره کند، خود شبهه را در نظر می‏گرفت و مسائل مربوط به آن را از طریق اثباتی طوری مطرح می‏کرد که خودبخود جواب داده شود. این هنر است که انسان با قلم، بیان و قدرت علمی که دارد بدون این که شبهه را مطرح کند، راه‏حل آن را ارائه دهد، و گرنه القای یک شبهه در دلهای ساده خیلی آسان است.
    من بعضی از اینها را می‏شناسم که افراد متدین هستند و واقعا نمی‏خواهند دین را زیر سؤال ببرند، لذا با حسن ظنّ به آنها نگاه می‏کنیم و این نکته را دوستانه مطرح می‏کنیم که طرح شبهه هنر نیست. هر بچه‏ای ممکن است شبهه را بفهمد و مطرح کند. آن وقت شما با آن علم و بیان، این شبهه را ماهرانه مطرح می‏کنید تا
    خوب جا بیفتد. این صحیح نیست. اگر واقعا شبهه‏ای به نظرتان می‏رسد و می‏خواهید مطرح کنید اول راه‏حلش را بیان کنید، به این گونه که بگویید با این بیان، این شبهه وارد نیست. این بهتر است از این که تنها شبهه‏ای را مطرح کنید و دیگر کاری نداشته باشید خوب هدف از این کار چیست؟

    نقدی بر تفسیرهای روشنفکرانه از قرآن و حدیث
    .


    بدرود کانون


  10. #9

    تاریخ عضویت
    جنسیت آذر ۱۳۸۹
    نوشته
    747
    مورد تشکر
    0 پست
    حضور
    4 روز 13 ساعت 25 دقیقه
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    73



    نقدی بر تفسیرهای روشنفکرانه از قرآن و حدیث
    اندیشه حوزه: ادعا می‏شود طرح این مسائل از باب نوآوری است. نوآوری در تفسیر و حد و مرز آن چیست؟
    استاد: در واقع نوآوری، امکان حل این گونه شبهات است. من بسیاری از شبهاتی که امروز مطرح است و در اروپا نیز روی آن خیلی مانور می‏دهند گرد آورده و در جلد هفتم التمهید جوابهای آنها را نوشته‏ام. بسیاری از شبهاتی که امروزه روی آن مانور می‏دهند، سابقه هزارساله دارد. فخررازی در تفسیرش جواب بعضی از شبهات امروزی را به زیبایی داده است. ما در جلد هفتم التمهید با عنوان «النهج القویم فی الدفاع عن قدسیة القرآن الکریم» تمام شبهاتی را از هزار سال پیش تاکنون؛ بویژه شبهات عصر کنونی را که درباره قرآن مطرح است و آن هم در ابعاد مختلف ادبی، تاریخی، اعتقادی، علمی و غیره، جوابهای اینها را در آن جا ارائه داده‏ایم. بنابراین، این گونه شبهات چیزی نیست که تازه باشد و نام آن را نوآوری بگذارند. بیشتر این شبهات از قدیم مطرح بوده است و علمای بزرگ هم نوعا پاسخ اینها را داده‏اند.

    نقدی بر تفسیرهای روشنفکرانه از قرآن و حدیث
    .


    ویرایش توسط آسمان ابری : ۱۳۹۱/۰۳/۲۵ در ساعت ۰۹:۴۷
    بدرود کانون


  11. #10

    تاریخ عضویت
    جنسیت آذر ۱۳۸۹
    نوشته
    747
    مورد تشکر
    0 پست
    حضور
    4 روز 13 ساعت 25 دقیقه
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    73



    نقدی بر تفسیرهای روشنفکرانه از قرآن و حدیث
    پس نوآوری حل این شبهات است. من بدون این که خواسته باشم خودستایی کنم، در این گونه موارد نوآوری می‏کنم؛ یعنی می‏بینیم این شبهه را فخررازی جواب داده، ولی آن جواب امروز خیلی کاربرد ندارد، و فکر می‏کنم که چگونه این شبهه را با توجّه به این برداشتهایی که امروز می‏شود، باید جواب داد. پس نوآوری در حل این شبهات و برداشتهاست، آن هم به زبان روز و طبق ذهنیتی که امروز مردم از دین و خدا و پیامبر و... دارند، لذا به این آقایان توصیه می‏شود امکانات علمی و قلمی و استعدادی که خدا به آنها داده، در این راه صرف کنند که واقعا هم خدمت به مردم است و هم خدمت به دین خدا.
    نقدی بر تفسیرهای روشنفکرانه از قرآن و حدیث
    .

    ویرایش توسط آسمان ابری : ۱۳۹۱/۰۳/۲۶ در ساعت ۰۸:۴۵
    بدرود کانون


صفحه 1 از 3 123 آخرین

اطلاعات موضوع

کاربرانی که در حال مشاهده این موضوع هستند

در حال حاضر 1 کاربر در حال مشاهده این موضوع است. (0 کاربران و 1 مهمان ها)

کلمات کلیدی این موضوع

اشتراک گذاری

اشتراک گذاری

مجوز های ارسال و ویرایش

  • شما نمیتوانید موضوع جدیدی ارسال کنید
  • شما امکان ارسال پاسخ را ندارید
  • شما نمیتوانید فایل پیوست کنید.
  • شما نمیتوانید پست های خود را ویرایش کنید
  •  
^

ورود

ورود