جهت مشاهده مطالب کارشناسان و کاربران در این موضوع کلیک کنید   

موضوع: ام الحکم که بود و چرا مورد لعن امام صادق (ع) قرار گرفته که بود؟

  1. #1

    تاریخ عضویت
    جنسیت فروردين ۱۳۸۸
    نوشته
    25
    مورد تشکر
    0 پست
    حضور
    1 ساعت 50 دقیقه
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    0

    ام الحکم که بود و چرا مورد لعن امام صادق (ع) قرار گرفته که بود؟




    با سلام
    با توجه به روایت زیر می خواستم بدانم علت اینکه ام الحکم نیز جزء این هشت نفر قرار گرفته چه می باشد؟
    مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ الْحُسَيْنِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْمَاعِيلَ بْنِ بَزِيعٍ عَنِ الْخَيْبَرِيِّ عَنِ الْحُسَيْنِ بْنِ ثُوَيْرٍ وَ أَبِي سَلَمَةَ السَّرَّاجِ قَالا سَمِعْنَا أَبَا عَبْدِ اللَّهِ ع وَ هُوَ يَلْعَنُ فِي دُبُرِ كُلِّ مَكْتُوبَةٍ أَرْبَعَةً مِنَ الرِّجَالِ وَ أَرْبَعاً مِنَ النِّسَاءِ فُلَانٌ وَ فُلَانٌ وَ فُلَانٌ وَ مُعَاوِيَةُ وَ يُسَمِّيهِمْ وَ فُلَانَةُ وَ فُلَانَةُ وَ هِنْدٌ وَ أُمُّ الْحَكَمِ أُخْتُ مُعَاوِيَة ؛(1 )

    از آن جمله شيخ در صحيح و كلينى كالصحيح روايت كرده‏ اند از حسين بن ثوير و ابو سلمه سرّاج كه گفتند كه شنيديم كه حضرت امام جعفر صادق (ع) در عقب هر نمازى چهار كس از مردان را كه فلانی و فلانی و فلانی و معاويه است لعن مى‏كردند و چهار زن را كه فلانه و فلانه و هند مادر معاويه و امّ‏ الحكم‏ خواهر معاويه است لعن مى‏فرمودند. چون ام الحکم ( ام الحكم دختر ابو سفيان خواهر معاویه ) جزء زنانی بود كه از حوزه اسلام گريختند و به كفار پيوستند و مرتد شده بودند مورد لعن قرار گرفتند.(2)
    پی نوشت: 1. شيخ كلينى‏، الكافي‏ ،ناشر اسلاميه،‏ چاپ تهران،‏ سال 1362 ش‏، نوبت دوم‏، ج‏3، ص 342؛ مجلسى، محمدتقى بن مقصودعلى، لوامع صاحبقرانى مشهور به شرح فقيه، 8جلد، مؤسسه اسماعيليان - قم، چاپ يوم، 1414 ق، ج‏4، ص217.
    2. علامه طباطبایی، الميزان، ترجمه موسوی همدانی،ناشر دفتر انتشارات اسلامى جامعه‏ى مدرسين حوزه علميه قم، سال 1374 ش، نوبت پنجم ج‏19، ص 415 ؛ علامه طبرسی، مجمع البيان في تفسير القرآن، مترجمان، ناشر انتشارات فراهانى،چاپ تهران، سال 1360 ش، نوبت اول، ج‏24، ص 380.



    کارشناس بحث : پاسخگوی تاریخی 1
    ویرایش توسط همکار مدیر سایت : ۱۳۹۱/۰۲/۲۸ در ساعت ۰۲:۲۶

  2. تشکرها 2


  3.  

  4. #2

    تاریخ عضویت
    جنسیت دي ۱۳۸۸
    نوشته
    2,081
    مورد تشکر
    82 پست
    حضور
    14 روز 16 ساعت 32 دقیقه
    دریافت
    12
    آپلود
    0
    گالری
    0



    نقل قول نوشته اصلی توسط تشنه خورشید نمایش پست
    با سلام
    با توجه به روایت زیر می خواستم بدانم علت اینکه ام الحکم نیز جزء این هشت نفر قرار گرفته چه می باشد؟
    مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ الْحُسَيْنِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْمَاعِيلَ بْنِ بَزِيعٍ عَنِ الْخَيْبَرِيِّ عَنِ الْحُسَيْنِ بْنِ ثُوَيْرٍ وَ أَبِي سَلَمَةَ السَّرَّاجِ قَالا سَمِعْنَا أَبَا عَبْدِ اللَّهِ ع وَ هُوَ يَلْعَنُ فِي دُبُرِ كُلِّ مَكْتُوبَةٍ أَرْبَعَةً مِنَ الرِّجَالِ وَ أَرْبَعاً مِنَ النِّسَاءِ فُلَانٌ وَ فُلَانٌ وَ فُلَانٌ وَ مُعَاوِيَةُ وَ يُسَمِّيهِمْ وَ فُلَانَةُ وَ فُلَانَةُ وَ هِنْدٌ وَ أُمُّ الْحَكَمِ أُخْتُ مُعَاوِيَة ؛(1 )

    از آن جمله شيخ در صحيح و كلينى كالصحيح روايت كرده‏ اند از حسين بن ثوير و ابو سلمه سرّاج كه گفتند كه شنيديم كه حضرت امام جعفر صادق (ع) در عقب هر نمازى چهار كس از مردان را كه فلانی و فلانی و فلانی و معاويه است لعن مى‏كردند و چهار زن را كه فلانه و فلانه و هند مادر معاويه و امّ‏ الحكم‏ خواهر معاويه است لعن مى‏فرمودند. چون ام الحکم ( ام الحكم دختر ابو سفيان خواهر معاویه ) جزء زنانی بود كه از حوزه اسلام گريختند و به كفار پيوستند و مرتد شده بودند مورد لعن قرار گرفتند.(2)
    پی نوشت: 1. شيخ كلينى‏، الكافي‏ ،ناشر اسلاميه،‏ چاپ تهران،‏ سال 1362 ش‏، نوبت دوم‏، ج‏3، ص 342؛ مجلسى، محمدتقى بن مقصودعلى، لوامع صاحبقرانى مشهور به شرح فقيه، 8جلد، مؤسسه اسماعيليان - قم، چاپ يوم، 1414 ق، ج‏4، ص217.
    2. علامه طباطبایی، الميزان، ترجمه موسوی همدانی،ناشر دفتر انتشارات اسلامى جامعه‏ى مدرسين حوزه علميه قم، سال 1374 ش، نوبت پنجم ج‏19، ص 415 ؛ علامه طبرسی، مجمع البيان في تفسير القرآن، مترجمان، ناشر انتشارات فراهانى،چاپ تهران، سال 1360 ش، نوبت اول، ج‏24، ص 380.



    کارشناس بحث : پاسخگوی تاریخی 1
    با عرض سلام و ادب خدمت شما دوست بزرگوار

    قبل از بيان مطالبي پيرامون شخصيت ام حكم،در رابطه با علت مورد لعن قرار گرفتن اين زن از سوي امام صادق(ع) به دليل خاصي غير از همان مرتد شدن وي دست نيافته ام،در ادامه بررسي ها اگر به دليل خاصي براي مورد لعن قرار گرفتن وي،برخورد كردم،ارائه خواهم كرد.

    امّ حکم بنت ابى سفیان بن‌حرب بن امیّه، خواهر معاویه

    وى و 5 زن دیگر به‌نامهاى فاطمه دختر ابى‌امیّه و امّ کلثوم (همسران عمر)، بَرْوَع دختر عُقْبَه، عَبدَه دختر عبدالعزّى و هنده دخترابوجهل هنگام مهاجرت شوهرانشان به مدینه از همراهى آنان سر باز زدند، ازاین‌رو[1] همسر امّ حکم (عِیاض بن غَنْم فِهرى) وى را به سبب بقاى بر کفر یا ارتداد طلاق داد.[2] او سپس با عبدالله بن عثمان ثقفى ازدواج کرد و به طائف رفت و پس از اینکه شوهرش در حمله مسلمانان به طائف در سال نهم هجرى کشته شد[3] به اسلام گروید و با پیامبر اکرم(صلى الله علیه وآله) بیعت کرد.[4]

    برخى اسلام وى را هنگام فتح مکّه (سال هشتم هجرى) دانسته‌اند[5] که باتوجّه به مرگ همسر او در محاصره طائف، درست نمى‌نماید. امّ‌حکم در زمان حکومت برادرش معاویه به شام رفت. وى از همسر دومش فرزندى داشت که به عبدالرحمن‌بن‌امّ‌حکم شهرت یافت و از طرف معاویه به امارت کوفه و سپس مصر گمارده شد. امّ‌حکم در ماجراى اعتراض مصریان به فرزندش، در حضور معاویه و سفیر مصر، به شدت از پسرش دفاع کرد. سفیر مصر به امّ حکم گفت: به خدا سوگند نه ازدواجت میمون بود و نه فرزندت نجیب.[6] امّ حکم را از راویان طبقه دوم تابعان شام برشمرده‌اند.[7]

    ام حکم در شأن نزول:
    خداوند در آیه 10 ممتحنه که ناظر به بخشى از عهدنامه صلح حدیبیّه و درباره بازگرداندن زنان مسلمان و فرارى از مکه است فرمان داد که اگر زنان مؤمن هجرت کردند و از کافران جدا شدند آنان را به مشرکان باز نگردانند و مهر آنان را به شوهران کافرشان بازپس دهند.[8]

    در این آیه همچنین خداوند به مؤمنان دستور مى‌دهد که همسران کافر خود را در عقد ازدواج خود نگه ندارند و مهرى را که به آنان پرداخته‌اند از مشرکان مطالبه کنند: «یـاَیُّهَا الَّذینَ ءامَنوا اِذا جاءَکُمُ المُؤمِنـتُ مُهـجِرت فَامتَحِنوهُنَّ اللّهُ اَعلَمُ بِایمـنِهِنَّ فَاِن عَلِمتُموهُنَّ مُؤمِنـت فَلا تَرجِعوهُنَّ اِلَى الکُفّارِ لا هُنَّ حِلٌّ لَهُم ولا هُم یَحِلّونَ لَهُنَّ وءاتوهُم ما اَنفَقوا ولا جُناحَ عَلَیکُم اَن تَنکِحوهُنَّ اِذا ءاتَیتُموهُنَّ اُجورَهُنَّ ولا تُمسِکوا بِعِصَمِ الکَوافِرِ وسـَلوا ما اَنفَقتُم ولیَسـَلوا ما اَنفَقوا ذلِکُم حُکمُ اللّهِ یَحکُمُ بَینَکُم واللّهُ عَلیمٌ حَکیم» (ممتحنه ، آيه 10) در پى نزول این آیه عده‌اى، از جمله عِیاض بن غَنْم شداد فِهرى همسر امّ حکم[9] همسران خود را طلاق دادند.

    سپس آیه 11 ممتحنه نازل شد و فرمان داد: اگر زنى از مسلمانان جدا شد و به سوى کافران رفت، اگر آنان مهر مورد مطالبه مسلمانان را ندادند از غنیمت جنگ داده شود: «و اِن فاتَکُم شَىءٌ مِن اَزوجِکُم اِلَى الکُفّارِ فَعاقَبتُم فَـاتوا الَّذینَ ذَهَبَت اَزوجُهُم مِثلَ ما اَنفَقوا ...» امّا در اینکه سبب جدایى امّ حکم از همسرش هجرت نکردن وى همراه همسر خود به خاطر بقاى بر کفر و یا ارتداد بود[10] آراى مفسران و تاریخ‌نگاران یکسان نیست.

    هرچند واقدى و سُهیلى برآن‌اند که هیچ زنى از مسلمانان مرتدّ نشد و شوهر خود را ترک نکرد و این آیه فقط حکم خدا را بیان مى‌کند[11]؛ اما برخى[12] برآن‌اند که ام حکم بى‌تردید از زنانى بوده که مرتد شده و به مشرکان پیوستند.

    منابع
    اعلام‌النساء فى عالمى العرب و الاسلام؛ تاریخ الامم و الملوک، طبرى؛ تاریخ مدینة دمشق؛ تفسیر القرآن العظیم، ابن ابى حاتم؛ التفسیر الکبیر؛ تنویرالمقباس من تفسیر ابن عباس؛ الروض الانف؛ روض‌الجنان و روح‌الجنان؛ المحبر؛ المغازى.

    پی نوشت:
    [1]. المحبر، ص 432 ـ 433؛ روض‌الجنان، ج 19، ص 168.
    [2]. المغازى، ج 2، ص 633 .
    [3]. المحبر، ص 105؛ تفسیر ابن ابى حاتم، ج 10، ص 3350.
    [4]. تفسیر ابن ابى حاتم، ج 10، ص 3350؛ تاریخ دمشق، ج70، ص 219.
    [5]. تاریخ دمشق، ج 70، ص 219.
    [6]. تاریخ طبرى، ج 3، ص 253 ـ 254.
    [7]. اعلام النساء، ج 1، ص 279.
    [8]. التفسیر الکبیر، ج 29، ص 306؛ تاریخ دمشق، ج 70، ص220.
    [9]. تاریخ دمشق، ج 70، ص 220.
    [10]. تفسیر ابن ابى حاتم، ج 10، ص 3350.
    [11]. المغازى، ج2، ص632؛ الروض‌الانف، ج6، ص584.
    [12]. تفسیر ابن ابى حاتم، ج 10، ص 3350؛ روض الجنان، ج 19، ص 168؛ تنویر المقباس، ص 468.

    منبع: اينجا



اطلاعات موضوع

کاربرانی که در حال مشاهده این موضوع هستند

در حال حاضر 1 کاربر در حال مشاهده این موضوع است. (0 کاربران و 1 مهمان ها)

کلمات کلیدی این موضوع

اشتراک گذاری

اشتراک گذاری

مجوز های ارسال و ویرایش

  • شما نمیتوانید موضوع جدیدی ارسال کنید
  • شما امکان ارسال پاسخ را ندارید
  • شما نمیتوانید فایل پیوست کنید.
  • شما نمیتوانید پست های خود را ویرایش کنید
  •  
^

ورود

ورود