جهت مشاهده مطالب کارشناسان و کاربران در این موضوع کلیک کنید   

موضوع: زیارت خواجه ربیع .. صحیح یا غلط ؟

  1. #1

    تاریخ عضویت
    جنسیت ارديبهشت ۱۳۹۱
    نوشته
    2
    مورد تشکر
    1 پست
    حضور
    49 دقیقه
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    1

    غمگین زیارت خواجه ربیع .. صحیح یا غلط ؟




    سلام

    با توجه به مطلب این لینک رفتن به زیارت خواجه ربیع صحیح است یا غلط ؟



    کارشناس بحث : پاسخگوی تاریخی 3

    ویرایش توسط همکار مدیر سایت : ۱۳۹۱/۰۴/۲۵ در ساعت ۱۱:۴۴

  2.  

  3. #2

    تاریخ عضویت
    جنسیت تير ۱۳۹۱
    نوشته
    426
    مورد تشکر
    169 پست
    حضور
    12 روز 13 ساعت 57 دقیقه
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    0



    درباره خواجه ربیع نظرها مختلف است بعضی وی را تایید وبعضی رد می کنند محل دفن و سال درگذشت او هم به درستی معلوم نیست. به نظر برخی خواجه ربیع در کوفه دفن شده است. به نظر برخی در ری، به نظر برخی در آذربایجان و به نظر عده ای در طوس که نزدیک حرم امام رضا(ع) است(1)


    برخی سال وفات او را سال 61 ه.ق می دانند همان سالی که امام حسین(ع) در کربلا به شهادت رسید، برخی سال 62 می دانند و برخی هم سال 63 می دانند (2)
    سید محسن حسینی در کتاب کوچک خواجه ربیع این احتمال را هم آورده که قبری که الان در طوس به قبر خواجه ربیع مشهور است قبر ربیع بن زیاد بن انس حارثی والی خراسان است و این ربیع بن زیاد از اصحاب علی(ع) بوده است و تاریخ ابن اثیر هم این را تأیید می کند (3).
    درباره خواجه ربیع کاملترین تحقیق را میرزا عبدالله افندی ارائه داده است و بیشتر نویسندگان بعدی از تحقیقات او استفاده کرده اند. شیخ عباس قمی در سفینه البحار برخی از تحقیقات مرحوم افندی را آورده است و سید محسن امین هم در اعیان الشیعه تحقیقات افندی را آورده است. مفصل ترین بررسی درباره خواجه ربیع در ریاض العلماء و اعیان الشیعه آمده است. ما در اینجا با توجه به آنچه در منابع روایی و غیرروایی آمده، مقداری درباره خواجه ربیع بررسی به عمل می آوریم.
    نام خواجه ربیع، ربیع بن خثیم است او از اصحاب حضرت علی(ع) است. یک ربیع بن خثیم دیگر هم داریم که او از اصحاب امام صادق(ع) است. به نظر میرزا افندی آن که از اصحاب امام صادق(ع) است ربیع بن خثیم نیست بلکه ربیع بن خیثم است و ثاء سه نقطه پس از یاء دو نقطه است بر وزن فیعل ولی نام خواجه ربیع، ربیع بن خثیم بر وزن فعیل است (4).
    به نظر نویسنده کتاب اعیان الشیعه نام هر دو مثل هم است و هر دو ربیع بن خثیم است (اعیان لاشیعه، ج 6، ص 453 به بعد)
    و باید توجه داشته باشیم که هیچ کدام از این دو نفر ثقه نیستند (5).
    1.ریاض العلماء، ج 2، ص 286 به بعد - اعیان لاشیعه، ج 6، چاپ رحلی، ص 453 به بعد - خواجه ربیع، سید محسن حسینی، انتشارات آستان قدس رضوی، ص 9
    2.معجم رجال الحدیث، ج 7، ص 169، حرف «راء» - خواجه ربیع، ص 9.
    3.خواجه ربیع، ص 9 و به کامل، ج 5، ص 2075 هم آدرس داده است
    4.ریاض العلماء، ج 2، ص 285
    5.
    معجم رجال الحدیث، ج 7، ص 169

    ادامه دارد

    ویرایش توسط عماد : ۱۳۹۱/۰۴/۲۶ در ساعت ۱۸:۳۵


  4. #3

    تاریخ عضویت
    جنسیت تير ۱۳۹۱
    نوشته
    426
    مورد تشکر
    169 پست
    حضور
    12 روز 13 ساعت 57 دقیقه
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    0



    در بحارالانوار به نقل از نصر بن مزاحم آورده است:علی(ع) مردم را به جنگ بر ضد معاویه فرا خواند، اکثر مردم حاضر شدند و آمادگی خود را برای جنگ با معاویه و شامیان اعلام کردند. در این میان یاران عبدالله مسعود به علی(ع) گفتند:ما می آییم ولی به لشکر شما ملحق نمی شویم بلکه خودمان به طور مستقل در یک محلی فرود می آییم و به شما و لشکر شام نگاه می کنیم. هر کس از لشکر شما و یا لشکر شام دست به کار حرام بزند و یا از یک طرف گردن کلفتی ببینیم، در این صورت با آن گردن کلفت و متجاوز می جنگیم. علی(ع) فرمود:خوش آمدید و این فکر شما، یک نوع علم به دین و علم به سنت است و هر کس به این راضی نباشد خائن و ستمگر است. عده دیگری از یاران عبدالله بن مسعود آمدند که ربیع بن خثیم هم در میان آنان بود و تعدادشان به چهارصد نفر می رسید. اینها گفتند:یا علی!ما در این جنگ که با شامیان می کنی به شک افتاده ایم و حق و باطل را نمی دانیم گرچه به فضل شما معترف هستیم ولکن ما از شما می خواهیم ما را به سوی یکی از این مرزها بفرست تا در آنجا با کافران بجنگیم. علی(ع) او را به مرز ری فرستاد و این اولین پرچمی بود که علی(ع) از کوفه به سوی مرزها گسیل داشت (1).
    بر این اساس در جنگ صفین علی(ع) را رها کردند. آیا کار کوچکی است؟!شک در کار علی(ع) نشانه عدم معرفت او نسبت به آن حضرت است. میرزا عبدالله افندی در ریاض العلماء با توجه به موارد متعددی از این قبیل می گوید:«خواجه ربیع مسلمان درستی نبود گرچه در رجال الکشی او را از زهاد ثمانیه شمرده و او را از تقوا پیشه ها معرفی کرده است و می توان کسانی را که به ثقه بودن او اشاره کرده اند مورد انتقاد قرار داد بلکه این خواجه تا حد نفاق، نصب و کفر تنزل کرده بود و اصلا شک او در علی(ع) شک در دین بود و یکی از کارهای زشت خواجه این بود که امام حسین(ع) را یاری نکرد، نه به کربلا رفت و نه با زبان و سخن او را یاری کرد در حالی که لازم بود امام حسین(ع) را به نحوی یاری کند. البته یاری نکردن امام حسین(ع) از سوی خواجه ربیع مورد انتظار هم نبود چون او علی را در جنگ صفین یاری نکرد (2).
    در معجم رجال الحدیث هم آمده است که او علی (ع) را رها کرد و در جنگ با معاویه شک کرد و ما نمی توانیم حکم کنیم به این که او از تقواپیشه ها بود (3).
    در اعیان الشیعه آمده است که خواجه ربیع فهم و درک درست نداشت و در ولای علی(ع) مقامی نداشت و به خاطر همین در حقانیت جنگ علی(ع) با معاویه به شک افتاد. بنابراین این که می گویند او تقواپیشه بود، تقوای او مثل تقوای خوارج بود (4).
    علامه مجلسی هم در مورد خواجه ربیع بن خثیم دارد:«ورأیت بعض الطعون فیه؛ درباره خواجه برخی طعن ها و انتقادها را دیده ام» (5).
    معنای این سخن علامه این است که برخی انتقادها بر او وارد است.
    در ریاض العلماء آمده است:این که در میان مردم معروف است که خواجه ربیع استاد امام رضا بود، این غلط اندر غلط است. چون استاد امام رضا، پدر و اجدادش و حق تعالی است به علاوه این خواجه ربیع در سال 62 مرده در حالی که امام رضا(ع) در سال 200 زندگی می کرد (6)
    با توجه به مطالب بالا وجهی برای زیارت وی باقی نمی ماند مخصوصا اگر به حضرت علی علیه السلام کم توجهی کرده است.
    1.بحار، ج 32، چاپ ایران، ص 406، به نقل از وقعه صفین
    2.ریاض العلماء، ج 2، ص 286 به بعد
    3.معجم رجال الحدیث، ج 7، ص 169
    4.اعیان الشیعه، ج 6، ص 453 به بعد
    5.بحارالانوار، ج 68، ص 192، ح 48
    6.ریاض العلماء، ج 2، ص 287




  5. #4

    تاریخ عضویت
    جنسیت تير ۱۳۹۱
    نوشته
    426
    مورد تشکر
    169 پست
    حضور
    12 روز 13 ساعت 57 دقیقه
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    0



    سلام علیکم کابران گرامی اگر کسی نقطه نظر خاصی در این بحث دارد خدمتش هستیم والا موضوع را خاتمه یافته اعلام کنیم


  6. #5

    تاریخ عضویت
    جنسیت تير ۱۳۹۱
    نوشته
    426
    مورد تشکر
    169 پست
    حضور
    12 روز 13 ساعت 57 دقیقه
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    0

    جمع بندی




    پرسش:
    زیارت خواجه ربیع صحیح یا غلط؟


    پاسخ:
    در مورد زیارت خواجه ربیع دو نکته قابل بررسی است:
    یک: شخصیت شناسی؛ آیا وی از حضرت علی (علیه السلام) تبعیت کرده که زیارتش راجح باشد؟
    دو: آیا قبری که در مشهد است متعلق به وی می باشد؟
    در صورتی که جواب این دو سوال مثبت باشد زیارتش بلامانع است، ولی اگر جواب این دو سوال منفی باشد دیگر جایی دلیل بر زیارت وی باقی نمی ماند.

    اما سوال اول: آیا وی از حضرت علی (علیه السلام) تبعیت کرده که زیارتش راجح باشد؟
    درباره خواجه ربیع کامل ترین تحقیق را میرزا عبدالله افندی ارائه داده، و بیشتر نویسندگان بعدی از تحقیقات او استفاده کرده اند. شیخ عباس قمی در «سفینه البحار» برخی از تحقیقات مرحوم افندی را آورده است، و سید محسن امین هم در «اعیان الشیعه» تحقیقات افندی را آورده است. مفصل ترین بررسی درباره خواجه ربیع در «ریاض العلماء و اعیان الشیعه» آمده است. ما در این جا با توجه به آن چه در منابع روایی و غیر روایی آمده، مقداری درباره خواجه ربیع بررسی به عمل می آوریم.

    نام خواجه ربیع، ربیع بن خثیم است او از اصحاب حضرت علی (علیه السلام) است.(1)
    به نظر نویسنده کتاب «اعیان الشیعه» نام هر دو مثل هم است و هر دو ربیع بن خثیم است.(2)
    و باید توجه داشته باشیم که هیچ کدام از این دو نفر ثقه نیستند.(3)
    در «بحارالانوار» به نقل از نصر بن مزاحم آمده است: علی (علیه السلام) مردم را به جنگ بر ضد معاویه فرا خواند، اکثر مردم حاضر شدند و آمادگی خود را برای جنگ با معاویه و شامیان اعلام کردند. در این میان یاران عبدالله مسعود به علی (علیه السلام) گفتند: ما می آییم ولی به لشکر شما ملحق نمی شویم بلکه خودمان به طور مستقل در یک محلی فرود می آییم و به شما و لشکر شام نگاه می کنیم. هر کس از لشکر شما و یا لشکر شام دست به کار حرام بزند و یا از یک طرف گردن کلفتی ببینیم، در این صورت با آن گردن کلفت و متجاوز می جنگیم. علی (علیه السلام) فرمود: خوش آمدید و این فکر شما، یک نوع علم به دین و علم به سنت است و هر کس به این راضی نباشد خائن و ستمگر است. عده دیگری از یاران عبدالله بن مسعود آمدند که ربیع بن خثیم هم در میان آنان بود و تعدادشان به چهارصد نفر می رسید. این ها گفتند:یا علی! ما در این جنگ که با شامیان می کنی به شک افتاده ایم و حق و باطل را نمی دانیم گر چه به فضل شما معترف هستیم و لکن ما از شما می خواهیم ما را به سوی یکی از این مرزها بفرست تا در آن جا با کافران بجنگیم. علی (علیه السلام) او را به مرز ری فرستاد و این اولین پرچمی بود که علی (علیه السلام) از کوفه به سوی مرزها گسیل داشت.(4)

    میرزا عبدالله افندی در «ریاض العلماء» با توجه به موارد متعددی از این قبیل می گوید: «خواجه ربیع مسلمان درستی نبود گر چه در رجال الکشی او را از زهاد ثمانیه شمرده و او را از تقوا پیشه ها معرفی کرده است و می توان کسانی را که به ثقه بودن او اشاره کرده اند مورد انتقاد قرار داد، بلکه این خواجه تا حد نفاق، نصب و کفر تنزل کرده بود و اصلا شک او در علی (علیه السلام) شک در دین بود، و یکی از کارهای زشت خواجه این بود که امام حسین (علیه السلام) را یاری نکرد، نه به کربلا رفت و نه با زبان و سخن او را یاری کرد، در حالی که لازم بود امام حسین (علیه السلام) را به نحوی یاری کند. البته یاری نکردن امام حسین (علیه السلام) از سوی خواجه ربیع مورد انتظار هم نبود چون او علی را در جنگ صفین یاری نکرد.(5)

    در «معجم رجال الحدیث» هم آمده است که او علی (علیه السلام) را رها کرد و در جنگ با معاویه شک کرد، و ما نمی توانیم حکم کنیم به این که او از تقوا پیشه ها بود.(6)
    در «اعیان الشیعه» آمده است که خواجه ربیع فهم و درک درست نداشت و در ولای علی (علیه السلام) مقامی نداشت، و به خاطر همین در حقانیت جنگ علی (علیه السلام) با معاویه به شک افتاد. بنا بر این، این که می گویند او تقوا پیشه بود، تقوای او مثل تقوای خوارج بود.(7)
    علامه مجلسی هم در مورد خواجه ربیع بن خثیم دارد: «و رأیت بعض الطعون فیه»؛ درباره خواجه برخی طعن ها و انتقادها را دیده ام.(8)
    معنای این سخن علامه این است که برخی انتقادها بر او وارد است.
    در «ریاض العلماء» آمده است: این که در میان مردم معروف است که خواجه ربیع استاد امام رضا بود، این غلط اندر غلط است. چون استاد امام رضا، پدر و اجدادش و حق تعالی است به علاوه این خواجه ربیع در سال 62 مرده در حالی که امام رضا (علیه السلام) در سال 200 زندگی می کرد.(9)

    سوال دوم: محل دفن و سال درگذشت او هم به درستی معلوم نیست. به نظر برخی خواجه ربیع در کوفه دفن شده است. به نظر برخی در ری، به نظر برخی در آذربایجان و به نظر عده ای در طوس که نزدیک حرم امام رضا (علیه السلام) است.(10)
    سید محسن حسینی در کتاب کوچک خواجه ربیع این احتمال را هم آورده که قبری که الآن در طوس به قبر خواجه ربیع مشهور است، قبر ربیع بن زیاد بن انس حارثی، والی خراسان است، و این ربیع بن زیاد از اصحاب علی (علیه السلام) بوده است و تاریخ ابن اثیر هم این را تأیید می کند.(11)

    نتیجه: با توجه به مطالب بالا وجهی برای زیارت وی باقی نمی ماند مخصوصا اگر به حضرت علی (علیه السلام) کم توجهی کرده است.

    __________
    (1) كشى، محمد بن عمر، رجال الكشي- إختيار معرفة الرجال‏، مؤسسة نشر دانشگاه مشهد، 1409 ق‏، چاپ اول‏، ص115؛ حسكاني، عبيد الله بن عبد الله، شواهد التنزيل لقواعد التفضيل- ترجمه روحانى، دار الهدى‏، قم‏،1380 ش‏چاپ، اول‏، شواهد التنزيل لقواعد التفضيل - ترجمه روحانى، ص 62.
    (2) امین، سید محسن، اعیان الشیعه، بیروت، دارالتعارف للمطبوعات، 1406ق، ج 6، ص 453 به بعد.
    (3) خویی، ابوالقاسم، مرکز نشر الثقافه الاسلامیه، قم، 1372ش، معجم رجال الحدیث، ج 7، ص 169.
    (4) مجلسی، بحار، دار احیاءالتراث العربی، بیروت، 1403ق، چاپ دوم، ج 32، چاپ ایران، ص 406، به نقل از وقعه صفین.
    (5) افندی، عبدالله، بین عیسی بیگ، ریاض العلماء، محقق حسینی اشکوری، مطبعه الخیام، قم ج 2، ص 286 به بعد.
    (6) معجم رجال الحدیث، پیشین، ج 8، ص 174.
    (7) اعیان الشیعه، ج 6، ص 453 به بعد.
    (8) بحارالانوار، پیشین، ج 68، ص 192، ح 48.
    (9) ریاض العلماء، پیشین، ج 2، ص 287.
    (10) اعیان لاشیعه، ج 6، چاپ رحلی، ص 453 به بعد - خواجه ربیع، سید محسن حسینی، انتشارات آستان قدس رضوی، ص 9.
    (11) خواجه ربیع، ص 9 و به کامل، ج 5، ص 2075 هم آدرس داده است.

    کلید واژه: ربیع بن خثیم، زیارت

    ویرایش توسط عظيم : ۱۳۹۵/۰۲/۳۰ در ساعت ۲۰:۵۳ دلیل: همکار ویراستار تدوین


اطلاعات موضوع

کاربرانی که در حال مشاهده این موضوع هستند

در حال حاضر 1 کاربر در حال مشاهده این موضوع است. (0 کاربران و 1 مهمان ها)

کلمات کلیدی این موضوع

اشتراک گذاری

اشتراک گذاری

مجوز های ارسال و ویرایش

  • شما نمیتوانید موضوع جدیدی ارسال کنید
  • شما امکان ارسال پاسخ را ندارید
  • شما نمیتوانید فایل پیوست کنید.
  • شما نمیتوانید پست های خود را ویرایش کنید
  •  
^

ورود

ورود