صفحه 1 از 4 123 ... آخرین
جهت مشاهده مطالب کارشناسان و کاربران در این موضوع کلیک کنید   

موضوع: تربيت عبادي كودكان

  1. #1

    تاریخ عضویت
    جنسیت بهمن ۱۳۹۱
    نوشته
    6,631
    صلوات
    1250
    تعداد دلنوشته
    18
    مورد تشکر
    504 پست
    حضور
    98 روز 7 ساعت 28 دقیقه
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    304

    تربيت عبادي كودكان




    تربيت عبادي كودكان



    چكيده


    تربيت عبادي كودكان اهميت خاصي در نظام آموزشي و تربيتي اسلام دارد. تحقيقات نشان مي‌دهد بسياري از افرادي كه در بزرگسالي نسبت به عبادات سستي از خود نشان مي‌دهند، بي اعتقاد به دين و تكاليف ديني نيستند، بلكه عواملي چون بي‌توجهي و يا عدم تقيد والدين نسبت به انجام به موقع تكاليف عبادي، عدم ورزيدگي كودكان در انجام عبادات در كودكي و ناآگاهي آنان از فلسفه و اهميّت عبادات، در اين زمينه نقش دارند. تاكنون نظام آموزشي ما عملاً نتوانسته است اين آمادگي را در دانش ‌آموزان براي رفع اين مشكل ايجاد كند. براي رفع اين مشكل، ضروري است پيش از سن تكليف، كودكان با اعمال و تكاليف عبادي، فلسفه و فوايد اعمال عبادي متناسب با دوره كودكي آشنا شوند. والدين و مربيان به عنوان مسئولان اصلي تربيت، بايد زمينه فراگيري و انجام برخي از مسائل ديني را براي كودكان فراهم نمايند.



    اين مقاله، به بررسي ضرورت تربيت عبادي كودكان، ضرورت بيان فلسفه اعمال عبادي و مسئوليت والدين در اين زمينه پرداخته است.




    تربيت عبادي كودكان






  2.  

  3. #2

    تاریخ عضویت
    جنسیت بهمن ۱۳۹۱
    نوشته
    6,631
    صلوات
    1250
    تعداد دلنوشته
    18
    مورد تشکر
    504 پست
    حضور
    98 روز 7 ساعت 28 دقیقه
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    304



    مقدمه


    بر اساس آيات و روايات، فلسفة وجودي انسان رسيدن به سعادت و قرب الاهي است. بدين منظور، دين اسلام برنامه‌هاي جامع و كاملي در قالب تربيت ديني دربردارد. از جملة اين برنامه‌ها، «عبادت و بندگي» است. عبادت يكي از نيازهاي واقعي و اساسي است كه ريشه در اعماق جان و فطرت بشر دارد و اسلام آن را به منزلة يك برنامة جامع تربيتي براي پرورش و تكامل روح و روان انسان برنامه‌ريزي كرده است. تربيت ديني مفهومي عام است كه شامل حوزه‌هاي مختلفي همچون تربيت عقلاني، سياسي، اجتماعي، جنسي، عاطفي، اعتقادي، اخلاقي و عبادي مي‌باشد. تربيت ديني «عبارت است از مجموعه اعمال عمدي و هدفدار، به منظور آموزش گزاره‌هاي معتبر يك دين به افراد ديگر؛ به نحوي كه آن افراد در عمل و نظر به آن آموزه‌ها متعهد و پايبند گردند».
    1


    يكي از مهم‌ترين ابعاد تربيت ديني در دورة كودكي، تربيت عبادي است. اين نوع تربيت كه شامل پرورش بعد معنوي و ايجاد زمينة ارتباط با خداوند است، بسيار مورد تأكيد پيشوايان ديني(ع) مي‌باشد. داوودي تربيت عبادي را: «آموزش عبادات به متربيان و متعهد كردن آنان به انجام آنها»2 مي‌داند. به طور كلي، تربيت عبادي بُعدي از تربيت ديني است كه متربّي را با اعمال و تكاليف عبادي آشنا، و آنان را با انگيزة راسخ، مكلّف به انجام آن مي‌كند.


    بحث تربيت عبادي يكي از مهم‌ترين مسائل در محافل علمي و آموزشي در جامعة ديني است، كه توجه بسياري از پدران و مادران دين‌مدار و مربيان متعهّد و دل‌سوز را به خود جلب كرده است. از سوي ديگر، تربيت عبادي دنباله و مكمّل تربيت اعتقادي است و تربيت اعتقادي بدون آن بار ارزشي ندارد؛ زيرا لازمة شناخت يك دين، عمل به آموزه‌هاي آن است.
    حال اين پرسش مطرح است كه چه كنيم تا فرزندانمان مؤمن، متعهّد و عامل به تعاليم ديني و تكاليف عبادي رشد كنند؟ براي پاسخ به اين پرسش در اين مقاله حول سه محور اساسي بحث مي‌شود


    الف) ضرورت تربيت عبادي كودكان در دوران خردسالي؛
    ب) ضرورت بيان فلسفة اعمال عبادي در حد درك كودكان؛
    ج) مسئوليت و محدودة زماني والدين در تعليم و تربيت مسائل ديني و عبادي كودكان.




  4. #3

    تاریخ عضویت
    جنسیت بهمن ۱۳۹۱
    نوشته
    6,631
    صلوات
    1250
    تعداد دلنوشته
    18
    مورد تشکر
    504 پست
    حضور
    98 روز 7 ساعت 28 دقیقه
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    304



    ضرورت تربيت عبادي كودكان در دوران خردسالي


    متخصصان تعليم و تربيت در مورد نقطة شروع پرورش مذهبي و آموزش برنامه‌‌هاي معنوي و تعليمات ديني، دو نظر بيان كرده‌اند:



    گروهي معتقدند: «كودك تا به حدّ بلوغ و رشد نرسد، استعداد درك آموزش‌هاي ديني را ندارد و نبايد تحت تربيت ديني قرار گيرد؛ گروه ديگري عقيده دارند كه اطفال نيز لياقت و استعداد آن را دارند كه تحت تربيت ديني قرار گيرند و مربيان مي‌توانند مطالب ديني را ساده و قابل فهم نمايند و به كودكان تلقين كنند و آنان را وادار سازند كه برنامه‌هاي آسان دين را انجام دهند تا با افكار و اعمال ديني نشو و نما يابند».
    3


    اسلام در اين باره ديدگاه‌هاي متقن و دقيقي ارائه كرده است. در تفكر اسلامي، انسان در مقام جانشين خدا، خلافت الاهي بر روي زمين به عهده‌دار است. براي كسب اين مقام، بايد از دوران خردسالي و چه بسا قبل از آن، اقدام‌هاي لازم را به عمل آورد، تا كودك آمادگي پذيرش تكاليف الاهي را در زمان بلوغ پيدا كند. بر اساس سنّت و رهنمودهاي معصومان(ع)، آموزش ديني و عبادي از هنگام تولّد شروع مي‌شود؛ زيرا تربيت در دورة كودكي پايه و اساس رشد و بالندگي معنوي در دوره‌هاي بعدي خواهد بود. دلايل روايي زيادي در تأييد نظرية دوم وجود دارد.



    غزالي معتقد است: «تربيت ديني بايد از سنين پايين آغاز شود؛ زيرا در اين سن كودك بدون طلب دليل و برهان، ‌آمادة پذيرش عقايد ديني است. از طرف ديگر، نهادينه كردن معاني ديني با تلقين و تقليد آغاز مي‌شود و سپس با توجه به مراحل گوناگون رشد، دستورات مناسب هر مرحله به تدريج عرضه مي‌شود و در پايان به پديد آمدن باورهاي عميق و محكم در ذهن انسان مي‌انجامد».
    4


    بر اساس نظر شرع مقدس اسلام، كودكان تا به سن بلوغ نرسند، تكليفي متوجه آنان نيست؛ اما هنگامي كه به سن تكليف مي‌رسند و با مجموعه تكاليف شرعي مواجه مي‌شوند، در صورت نداشتن آشنايي و آمادگي پيشين، پذيرش و انجام تكاليف ديني براي آنان دشوار مي‌‌باشد و چه بسا رغبتي نسبت به اعمال عبادي از خود نشان ندهند. يكي از فلسفه‌هاي تعليم تكاليف عبادي به كودكان در دورة خردسالي اين است كه كودكان بر اثر مداومت، انجام آن اعمال براي آنان ملكه شود، تا در زمان سن تكليف، ‌براي آنان دشوار نباشد. بي‌شك اگر كودكان در آغاز دوران كودكي و سال‌هاي نوجواني از آموزه‌هاي ديني‌ بهره‌اي نبرند، قطعاً در جواني و بزرگ‌سالي با يك ركود معنوي و در نهايت خسارت روحي مواجه خواهند شد. اميني معتقد است:


  5. #4

    تاریخ عضویت
    جنسیت بهمن ۱۳۹۱
    نوشته
    6,631
    صلوات
    1250
    تعداد دلنوشته
    18
    مورد تشکر
    504 پست
    حضور
    98 روز 7 ساعت 28 دقیقه
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    304



    درست است كه پسر بعد از پانزده سال و دختر بعد از نه سال به تكليف مي‌رسند و قبل از آن تكليفي ندارند؛ اما انجام تكاليف ديني را نمي‌توان تا سن بلوغ به تأخير انداخت. بايد انسان از كودكي به انجام عبادات و تكاليف ديني عادت كند تا در سن بلوغ به آنها رغبت داشته باشد...، [و الا] انجام آن عبادت در سن بلوغ براي بچه دشوار خواهد بود يا اصلاً زير بارش نمي‌رود و اگر هم نماز‌خوان شود، چندان تقيدي به آن نخواهد داشت و با اندك بهانه‌اي ممكن است آن‌ را ترك نمايد؛ زيرا عملي كه از زمان كودكي عادي نشده باشد، عادت كردن به آن دشوار خواهد بود.5


    البته بايد بكوشيم حس و رغبت كودكان نسبت به تكاليف عبادي، به انگيزه و خواست دروني تبديل شود و اين علاقه از درون بجوشد، نه اينكه صرفاً در حد اطلاعات ديني باقي بماند. بنابراين، بايد افزون بر بعد شناختي، با بهره‌گيري از بُعد عاطفي كودكان، از ابتدا تصويري زيبا از دين و تكاليف ديني براي آنان ترسيم كرد، تا شور و انگيزة گرايش و عمل به تكاليف و مناسك عبادي در كودكان دروني شود. براي تحقّق اين هدف، ضرورت دارد در دورة كودكي، آمادگي‌هاي لازم، براي انجام يك مجموعه از اعمال عبادي (نماز، روزه) را در آنان ايجاد كرد؛ اين مطلب به خوبي از روايات فهميده مي‌شود. براي نمونه، در روايتي پيامبراكرم(ص) مي‌فرمايد: «نماز را در هفت سالگي به فرزندانتان تعليم دهيد».6 نظير همين روايت از امام علي(ع) نقل شده است كه حضرت مي‌فرمايد: «از هفت سالگي فرزندانتان را به نماز امر كنيد».
    7


    در اين زمينه امام باقر(ع) مي‌فرمايد:



    ما اهل بيت، هنگامي كه كودكانمان به پنج سالگي رسيدند دستور مي‌دهيم نماز بخوانند؛ ولي شما از هفت سالگي آنان را به نماز خواندن امر كنيد، و ما در هفت سالگي امر مي‌كنيم به اندازة توانايي‌شان نصف روز و يا بيشتر و يا كمتر روزه بگيرند و دستور مي‌دهيم هنگامي كه تشنگي و گرسنگي بر آنان غالب شد، افطار كنند. اين عمل براي آن است كه به روزه گرفتن عادت كنند. پس شما كودكان خود را در نُه سالگي به اندازة توانايي‌شان امر به روزه گرفتن كنيد و چون تشنگي و گرسنگي بر آنان غالب گرديد، افطار كنند.


  6. #5

    تاریخ عضویت
    جنسیت بهمن ۱۳۹۱
    نوشته
    6,631
    صلوات
    1250
    تعداد دلنوشته
    18
    مورد تشکر
    504 پست
    حضور
    98 روز 7 ساعت 28 دقیقه
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    304



    از اين روايات بر مي‌آيد كه بايد كودكان را در خردسالي به فراگيري و اقامة نماز و گرفتن روزه تمرين داد تا به تدريج براي آنان عادت و ملكه شود، و هنگام سن تكليف، به خوبي آماده باشند. حتي با توجه به اينكه كودكان از تنبيه بدني منع شده‌اند، اما در مورد زمينه‌سازي و تحريك و وادار كردن آنان به نماز، گاهي ائمه(ع) امر به تنبيه فرموده‌اند. فقيهان نيز معتقدند در تمرين دادن كودك به نماز، در صورت لزوم، به مقداري كه ديه واجب نشود، مي‌توان او را تنبيه كرد. از روايات بر مي‌آيد كه اگر كودكان در خواندن نماز سستي كنند، مي‌توان آنان را با رعايت موازين شرعي، تنبيه (از زباني تا عملي) كرد. البته در روايات، از نظر زمان و سن بازخواست اختلاف وجود دارد. از اين‌رو، نمي‌توان دقيقاً مشخص كرد كه در چه سني مي‌توان آنان را با تنبيه به نماز واداشت. در تعدادي از روايات زمان بازخواست و تنبيه از شش يا هفت سالگي آمده است. براي مثال، پيغمبر اسلام(ص) فرمود: «وقتي فرزندانتان شش ساله شدند، امر كنيد نماز بخوانند؛ وقتي هفت ساله شدند، (در صورت لزوم) مي‌توانيد آنها را بزنيد».9


    همسر امام خميني(ره) نقل مي‌كند كه امام از هفت سالگي در تربيت ديني دقّت داشتند و مي‌گفتند: «بچه‌ها از هفت سالگي نماز بخوانند. بچه‌ها را وادار به نماز كن، تا وقتي نه ساله شدند، عادت كرده باشند».
    10


    سادات معتقد است:



    انجام تكاليف ديني را نبايد تا زمان بلوغ به تأخير انداخت؛ بلكه بايد اُنس و عادت لازم را پيشاپيش در آنها به وجود آورد تا در زمان بلوغ مشكلي از اين نظر به وجود نيايد. خانواده‌هايي كه از فرصت دوران كودكي براي اين منظور استفاده نمي‌كنند، در دوران بلوغ و نوجواني معمولاً با مشكلات جدّي روبه‌رو مي‌شوند؛ زيرا كسي كه انجام تكاليف ديني را تا مرحلة نوجواني يا جواني و بزرگ‌سالي به تأخير انداخته است، هر چند معتقد به موازين ديني باشد، به علّت نبود ممارست عملي و آمادگي روحي، معمولاً نمي‌تواند به راحتي به احكام ديني عمل كند. اغلب كساني كه در سنين بالاتر وظايف عبادي خود را انجام نمي‌دهند، بي‌اعتقاد به مباني ديني نيستند؛ بلكه آنها معمولاً كساني هستند كه قبلاً ورزيدگي و آمادگي لازم را به دست نياورده‌اند ...، بنابراين، استدلال كساني كه معتقدند طفل پس از رسيدن به حدّ تشخيص، خود بايد مسير خويش را انتخاب كند و نبايد پيشاپيش عادت به برخي امور از جمله تكليف ديني را در او بوجود آورد، به هيچ‌روي درست نيست. اگر اين استدلال صحيح باشد، بايد تربيت را تا رسيدن به سن تشخيص تعطيل كرد؛ حال آنكه تربيت به يك معنا چيزي جز ايجاد عادات در كودك نيست... .11


  7. #6

    تاریخ عضویت
    جنسیت بهمن ۱۳۹۱
    نوشته
    6,631
    صلوات
    1250
    تعداد دلنوشته
    18
    مورد تشکر
    504 پست
    حضور
    98 روز 7 ساعت 28 دقیقه
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    304



    نوشته‌اند: روزي «آندره مالرو» اديب مشهور، درباره تعليم و تربيت و اهميت فوق‌العادة آن براي مردم سخنراني مفصّلي ايراد كرد كه سخت مورد توجه قرار گرفت. وقتي نطق او پايان يافت، زني از ميان جمعيت پيش رفت و گفت: جناب مالرو! بنده از چه زماني مي‌توانم تعليم و تربيت فرزندم را شروع كنم؟


    مالرو، مؤدبانه پرسيد: بچة شما كي متولّد مي‌شود، خانم؟


    زن با شگفتي جواب داد: كي متولّد مي‌شود؟ عجب، كودك من الأن چهار سال دارد، آقا!


    در اين هنگام مالرو فرياد زد: چهار سال؟! اي داد و هزار افسوس! بانوي عزيز، شما هم‌اكنون بهترين سال‌هاي عمر آن طفل بيچاره را هدر داده‌ايد!12


    بنابراين، ضروري است تمهيدات لازم براي فراگيري و گرايش كودكان به انجام اعمال عبادي از سنين خردسالي فراهم شود، تا افزون بر ايجاد و تقويت روحية دين‌داري و دين‌باوري، زمينة عمل به تكاليف عبادي نيز براي آنان فراهم شود.


  8. #7

    تاریخ عضویت
    جنسیت بهمن ۱۳۹۱
    نوشته
    6,631
    صلوات
    1250
    تعداد دلنوشته
    18
    مورد تشکر
    504 پست
    حضور
    98 روز 7 ساعت 28 دقیقه
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    304



    آماده‌سازي در كودكان

    يكي از اصول تربيتي در تربيت عبادي، اصل «زمينه‌سازي» و ايجاد آمادگي در كودكان از نظر روحي، رواني و عاطفي نسبت به عبادات است. اين اصل افزون بر تأكيد نسبت به عبادات، باعث آمادگي پذيرش و انجام تكاليف شرعي و همچنين جلوگيري از كم‌توجهي كودكان نسبت به مسائل عبادي نيز مي‌شود. بر اساس اصل «آماده‌‌سازي»، ضروري است پيش از آنكه احكام و اعمال عبادي در حقّ كودكان به مرحله وجوب برسد، زمينة رويارويي صحيح با احكام و اعمال عبادي را در آنان ايجاد كرد؛ زيرا اين اقدام در رشد و كمال معنوي انسان تأثير مستقيم دارد.


    هدف از تربيت عبادي در دورة كودكي، پرورش و تقويت روحية عبادي و ايجاد آمادگي براي «تكليف‌‌پذيري» و تشويق كودكان به انجام تكاليف عبادي است. براي تحقق اين هدف، مي‌توان بر اساس برنامه‌اي منظم، بدان جامة عمل پوشاند؛ زيرا اگر كودك يك‌دفعه و بدون آمادگي قبلي مكلّف به تكاليفي شود، طبيعي است كه از عهدة آن برنمي‌آيد و چه بسا ميزان تكليف‌پذيري او نيز پايين آيد و يا تكاليف را بدون انگيزه و به صورت ناقص انجام مي‌دهد. البته بايد توجه داشت كه براي ارائة هر مفهومي به كودك، ابتدا بايد آمادگي از نظر شناختي و عاطفي در او ايجاد شود، تا در نهايت به رفتار عملي در كودك بينجامد. متأسفانه گاهي در مدارس، حتي در درس ديني، دانش‌‌آموز در همان سطح اولية شناختي و عاطفي باقي مي‌ماند؛ در حالي كه تربيت ديني، به ويژه تربيت عبادي به معناي واقعي، بايد به صورت عملي در وجود متربي تحقق يابد تا انگيزة دروني به يادگيري و در نتيجه انجام‌دادن آن را داشته باشد. اولياء و مربيان نبايد يك‌باره كودكان را به انجام تكاليف ديني و عبادي ملزم و مجبور سازند؛ بلكه اول بايد زمينة انجام برخي از مسائل ديني و عبادي را براي آنان فراهم آورند. از اين‌رو، وقتي كودك به سن درك و تمييز مي‌رسد، بايد به تدريج از مسائل و تكاليف آسان و محسوس شروع، و به تدريج به سوي معقولات حركت كرد.


  9. #8

    تاریخ عضویت
    جنسیت بهمن ۱۳۹۱
    نوشته
    6,631
    صلوات
    1250
    تعداد دلنوشته
    18
    مورد تشکر
    504 پست
    حضور
    98 روز 7 ساعت 28 دقیقه
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    304



    براي زمينه‌سازي اعمال عبادي در كودكان، نخست بايد تمهيداتي فراهم شود كه در دين مقدس اسلام بدان پرداخته شده است. براي نمونه، مستحب است هنگام تولد در گوش نوزاد، نواي ملكوتي اذان و اقامه نواخته شود. فقيهي در بيان فلسفة آن مي‌نويسد:


    شايد اين بدان علت باشد كه اين عمل آثار رواني و تربيتي بسيار مفيدي را در كودك به جاي مي‌گذارد، گرايش فطري كودك را به خدا و پرستش رشد مي‌دهد و نخستين بذر نماز را در دل كودك مي‌كارد. اين عمل زمينه‌ساز شخصيت مطلوب او ـ در بزرگ‌سالي ـ است.
    13


    تقريباً همة فقيهان بر مسئلة آماده‌‌سازي و تمرين كودكان در دوران كودكي نسبت به تكاليف عبادي تأكيد كرده‌اند. فقيهان در كتاب‌هاي فقهي بابي با عنوان «احكام ‌الصبي»، به اعمال عبادي كودكان غيربالغ و وظايف والدين در اين رابطه اختصاص داده‌اند، كه از مجموع آنها اين اصل مهم تربيتي استنباط مي‌شود. در فقه آمده است پدر و جدّ پدري، شرعاً موظّف به تمرين‌دادن كودكان به عبادت، اعم از واجب و مستحب و همچنين قضاي آن مي‌باشند.14 حتي آنان موظف به بيدار كردن كودكان از خواب براي نماز هستند؛ مگر آنكه به دليل بيماري يا عذر ديگري، باعث آزار و اذيت او شود، كه در اين صورت بايد مراعات حال كودك كرد.15


  10. #9

    تاریخ عضویت
    جنسیت بهمن ۱۳۹۱
    نوشته
    6,631
    صلوات
    1250
    تعداد دلنوشته
    18
    مورد تشکر
    504 پست
    حضور
    98 روز 7 ساعت 28 دقیقه
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    304



    فلسفي مي‌نويسد:

    براي اينكه كودكان از اول مؤمن و خداپرست تربيت شوند، لازم است جسم و جان آنها نيز از نظر ايمان هماهنگي برقرار باشد. به همين جهت، اسلام از طرفي پدران و مادران را مكلّف نموده است كه فرزندان را به خدا متوجه كنند و به آنان خدا‌پرستي و تعاليم ديني را بياموزند، و از طرف ديگر دستور داده است اطفال را به نماز و عبادات تمريني وادارند.16

    براي تحقق اين هدف شهيد مطهري معتقد است:



    بچه‌ها را از كوچكي بايد به نماز تمرين داد. دستور رسيده است كه به بچه از هفت‌سالگي نماز تمريني ياد بدهيد. البته بچه هفت ساله نمي‌تواند نماز صحيح بخواند؛ ولي صورت نماز را مي‌تواند بخواند. از هفت سالگي مي‌تواند به نماز عادت كند؛ چه پسر و چه دختر؛ يعني همان اولي كه بچه به دبستان مي‌رود، بايد نماز را در دبستان به او ياد بدهند؛ در خانواده هم بايد به او ياد بدهند.
    17


    بنابراين، مي‌توان گفت فلسفة آموزش و تمرين عبادات به كودكان در دورة كودكي اين است كه آنان آمادگي پذيرش و انجام تكاليف شرعي و عبادي را براي زمان بلوغ پيدا كنند. بناري در اين زمينه معتقد است:


  11. #10

    تاریخ عضویت
    جنسیت شهريور ۱۳۸۹
    نوشته
    3,519
    مورد تشکر
    6 پست
    حضور
    36 روز 23 ساعت 45 دقیقه
    دریافت
    6
    آپلود
    0
    گالری
    0



    وقتی والدین نماز و امور دینی خود را انجام می دهند

    اکثر کودکان خود به خود یاد می گیرند

    البته والدین در همه امور باید به اخلاص قلبی همراه عبادات

    توجه کنند که کودک هم یاد بگیرد مثلا نماز برای خدا بخواند

    و از ریا و عادت دور باشد


    اللهم صل علی فاطمه و ابیها و بعلها و بنیها والسر المستودع فیها بعدد ما احاط به علمک




    یک آدرس مهم : آدرس عکسهای متحرک و زیبا برای وبلاگها

    http://www.askquran.ir/group225-discussion2066.html



صفحه 1 از 4 123 ... آخرین

اطلاعات موضوع

کاربرانی که در حال مشاهده این موضوع هستند

در حال حاضر 1 کاربر در حال مشاهده این موضوع است. (0 کاربران و 1 مهمان ها)

کلمات کلیدی این موضوع

اشتراک گذاری

اشتراک گذاری

مجوز های ارسال و ویرایش

  • شما نمیتوانید موضوع جدیدی ارسال کنید
  • شما امکان ارسال پاسخ را ندارید
  • شما نمیتوانید فایل پیوست کنید.
  • شما نمیتوانید پست های خود را ویرایش کنید
  •  
^

ورود

ورود