جهت مشاهده مطالب کارشناسان و کاربران در این موضوع کلیک کنید   

موضوع: تكريم كودكان در سيره ي پيامبر(ص)

  1. #1

    تاریخ عضویت
    جنسیت بهمن ۱۳۹۱
    نوشته
    6,620
    صلوات
    1250
    تعداد دلنوشته
    18
    مورد تشکر
    503 پست
    حضور
    98 روز 6 ساعت 8 دقیقه
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    304

    تكريم كودكان در سيره ي پيامبر(ص)





    تكريم كودكان در سيره ي پيامبر(ص)


    کودکان هر جامعه مردان و زنان آینده و سازنده­ی جامعه­ی فردا هستند. آسیب­هایی که بر روح آنان وارد می­شود، تأثیر مستقیمی بر سرنوشت اجتماع خواهد داشت. احترام گذاشتن به کودکان و تقویت حس عزت نفس در ایشان از جمله­ی مهمترین عواملی است که در سلامت روح و جسم آنان دخالت می­کند.


    بعید به نظر می­رسد، پیامبر(ص) به عنوان رهبر یک مکتب که وظیفه­ی هدایت انسان­ها را در همه­ی ابعاد به عهده داشت، نسبت به این مطلب الگویی ارائه نکرده باشد.

    1- سیره­ نظری پیامبر(ص)


    کلام پیامبر(ص) که: «أَكْرِمُوا أَوْلَادَكُمْ وَ أَحْسِنُوا آدَابَهُمْ یغْفَرْ لَكُمْ »،[1] (فرزندان خود را تکریم کنید و به آنها آداب نیک بیاموزید تا آمرزیده شوید)، نمونه­ی بارزی از محترم بودن کودکان در تفکر الهی پیامبر(ص) است.


    وجود سخنان فراوان از رسول­اکرم(ص) درباره­ی کودکان، توجه زیاد و عمیق ایشان را به این مسأله نشان می­دهد.
    پیامبر(ص) تربیت فرزندان و فراهم نمودن زمینه­ی رشد و ترقی ایشان را از صدقه دادن در هر روز بهتر دانسته است.[2] پیامبر(ص) فرموده است: «الْوَلَدُ الصَّالِحُ رَیحَانَةٌ مِنْ رَیاحِینِ الْجَنَّة»، ( فرزند صالح گلی است، از گل­های بهشت)[3] و حقوقی برای فرزندان به عهده­ی والدین ایشان قائل شده است.[4] ایشان ارزش خوشحال کردن کودکان را هم پایه­ی آزاد کردن برده­ای آن هم از نسل اسماعیل(ع) و اشک ریختن از خوف خدا اعلام کرده است.[5]

    پیامبر(ص) توصیه کرده است، مردم در صورت داشتن فرزند رفتاری در خور فهم و درک کودک داشته و خود را با دنیای او هماهنگ نمایند.[6] در روایتی از حضرت نقل شده است: «أحبوا الصبیان و ارحموهم وعدتموهم شیئا فأوفوا لهم فإنهم لا یرون إلا أنكم ترزقونهم »،[7] ( کودکان را دوست بدارید، از روی محبت و مهربانی با آنان روبرو شوید و اگر وعده­ای به آنها دادید، عمل کنید؛ چرا که آنان شما را روزی دهندگان خود تصور می­کنند[ شما را تنها تکیه­گاه خود می­دانند]).



  2.  

  3. #2

    تاریخ عضویت
    جنسیت بهمن ۱۳۹۱
    نوشته
    6,620
    صلوات
    1250
    تعداد دلنوشته
    18
    مورد تشکر
    503 پست
    حضور
    98 روز 6 ساعت 8 دقیقه
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    304



    - سیره­ عملی پیامبر(ص): 2-1- سلام کردن به کودکان:


    پیامبر اسلام به کودکان سلام می­ کرد.[8] از انس بن مالک نقل شده است: «انّ رسول­اللَّه(ص) مرّ على صبیان فسلّم علیهم و هو مغذ»، (رسول­خدا(ص) از کنار کودکانی گذشت، به ایشان سلام کرده و غذا داد.)[9] پیامبر(ص) تأکید می­کرد که خواستار رواج این سنت در بین مسلمانان و تداوم آن پس از خود نیز هست.[10]



    2-2- برخورد کریمانه با کودکان


    پیامبر(ص) را مهربان­ترین مردم به کودکان گفته­ اند.[11] دست نوازش بر سر کودکان می­ کشید و تبعیض بین فرزندان را نفی کرده و کسی را که به کودکان خود محبت نمی­ کرد، از اهل دوزخ می­ دانست.[12]


    گفته شده پیامبر(ص)، فاطمه­(س) را بسیار تکریم می­ کرد، بیش از آن چه مردم تصور می­ک ردند و نیز بیش از احترام معمول پدران به دخترانشان.[13]


    ایشان حتی با نوزادان نیز با احترام و نرمش برخورد می­ فرمود. ام­فضل، دایه­ ی امام­حسین(ع) می­ گوید: «روزی رسول­خدا(ص) حسین(ع) را که شیرخواره بود، از من گرفت و بغل کرد. رطوبتی از او بر پیراهن ایشان رسید. با تندی کودک را گرفتم به طوری که کودک گریه کرد. پیامبر(ص) فرمود، ای ام­فضل لباس مرا آب تطهیر می­کند؛ اما غبار رنجش را چه چیزی از قلب این کودک پاک می­ کند.»[14]


    گفته شده است وقتى نوزادی را براى دعا یا نام­گذارى نزد پیغمبر(ص) مى‏ آوردند، حضرت براى احترام خانواده­ اش او را با آغوش باز می­ گرفت و در دامن خود می­ گذارد. گاهى اتفاق مى‏افتاد كه طفل در دامن پیغمبر(ص) ادرار می­ کرد. كسانى كه ناظر بودند، فریاد می ­زدند، تندى می­ كردند، تا او را از ادرار باز دارند. نبى­اكرم(ص) آنان را منع می­ كرد و می­ فرمود، با تندى و خشونت از ادرار كودك جلوگیرى نكنید، سپس طفل را آزاد می­گذارد، تا ادرار كند. موقعى كه دعا یا نام­گذارى تمام می­ شد، والدین کودک در نهایت مسرت كودك خود را می­ گرفتند و كمترین آزردگى و ملالت خاطر در پیغمبر احساس نمی­ كردند. موقعى كه كسان طفل می­ رفتند، پیغمبر لباس خود را تطهیر می­ كرد.[15]


    روزی برای پیامبر(ص) شربتی آوردند، پیامبر از آن نوشید. در سمت راستش کودکی بود و در سمت چپش اصحاب. پیامبر از کودک پرسید آیا اجازه می­دهد شربت را به اصحاب بدهد و چون کودک موافقت نکرد، آن را به او داد.[16]


    گزارش شده است روزی پیامبر نشسته بود، حسن و حسین(ع) وارد شدند پیامبر ایستاد و ایشان را در آغوش گرفت و بر دوش خود سوار کرد.[17] ایشان را بر زانوی خود می­نشاند و نوازش می­کرد[18] و هنگام غذا خوردن لقمه در دهان آنها می­ گذاشت.[19]


    روزی در حالی که پیامبر(ص) حسن و حسین را نوازش می­کرد و می­بوسید اقرع بن حابس که مردی از اشراف جاهلیت بود وارد شد و با دیدن این صحنه گفت: من ده پسر دارم و تا به حال هیچ کدامشان را نبوسیده ام. پیامبر ناراحت شد و فرمود: «آن کس که نسبت به دیگری رحم نداشته باشد خداوند نیز بر او رحم نخواهد کرد؛ سپس فرمود: «من چه کنم که خدا رحمت را از دل تو کنده است.»[20]


    پیامبر(ص) برای کودکان شخصیتی مستقل قائل بود. او با حسن(ع)، حسین(ع)، عباس، عبدالله بن جعفر و عبدالله بن زبیر در حالی که کودک بودند و به سن بلوغ نرسیده بودند بیعت کرد.[21]


  4. #3

    تاریخ عضویت
    جنسیت بهمن ۱۳۹۱
    نوشته
    6,620
    صلوات
    1250
    تعداد دلنوشته
    18
    مورد تشکر
    503 پست
    حضور
    98 روز 6 ساعت 8 دقیقه
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    304



    2-3- بازی با کودکان:


    طبق گزارشاتی که منابع تاریخی و روایات ارائه کرده­اند، پیامبر(ص) با کودکان بازی می­کرد. هنگامی که ایشان از سفر بازمی­گشت، کودکان به استقبالش می­رفتند پیامبر(ص) نزد ایشان توقف کرده و آنان را سوار می­کرد و به اصحاب هم می­فرمود تا سوار کنند.[22]


    در روایتی از ام­خالد گفته شده است: روزی همراه پدرم نزد رسول­ خدا(ص) رفتیم، من پیراهن زرد رنگی پوشیده بودم. پیامبر خطاب به من فرمود به­به. من به بازی با انگشتر ایشان مشغول شدم. پدرم از این کار جلوگیری می­کرد. پیامبر فرمود رهایش کن.[23]


    ایشان با حسن و حسین(ع) نیز بازی می­کرد،[24] آنان را بر دوش خود می ­نشاند و می­ گفت فرزندان عزیز مرکب شما چه خوب مرکبی است و شما چه سواران خوبی هستید.[25] گاه هنگام نماز ایشان بر پشت پیامبر سوار می­ شدند و پیامبر سجده­ ی نماز را طولانی می­ کرد تا آنان پایین آیند.[26]

  5. #4

    تاریخ عضویت
    جنسیت بهمن ۱۳۹۱
    نوشته
    6,620
    صلوات
    1250
    تعداد دلنوشته
    18
    مورد تشکر
    503 پست
    حضور
    98 روز 6 ساعت 8 دقیقه
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    304



    2-4- هدیه دادن به کودکان:


    گاه پیامبر(ص) برای ابراز لطف و محبت به کودکان هدایایی به ایشان می­دادند. گفته شده است روزی ایشان آهویی که مردی اعرابی به او داده بود به امام حسن(ع) هدیه کرد و او نیز از این جهت بسیار خوشحال شد و با آن بازی می­کرد.[27] همچنین نقل شده است ایشان گردن­بند قیمتی را که برایش هدیه آورده بودند به «امامه»، نوه­ی دختری خود هدیه نمود.[28]
    باید گفت با مطالعه­ی زندگی پیامبر(ص) درس­های مهمی درباره­ی چگونگی برخورد درست با کودکان و نوجوانان می­توان آموخت. ایشان نه تنها مهرورزی و محبت به کودکان را در محور رفتار خود با ایشان قرار داده بود، بلکه شخصیت انسانی و قابل احترامی را برای آنان قائل بود، و این در سیره­ی نظری و عملی ایشان مشهود است.

  6. #5

    تاریخ عضویت
    جنسیت بهمن ۱۳۹۱
    نوشته
    6,620
    صلوات
    1250
    تعداد دلنوشته
    18
    مورد تشکر
    503 پست
    حضور
    98 روز 6 ساعت 8 دقیقه
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    304




    [1]. طبرسى، حسن؛ مكارم الأخلاق، قم، شریف رضى، چاپ: چهارم، 1370ش، ص222.

    [2]. همان.


    [3]. صدوق، من لا یحضره الفقیه، - قم، جامعه مدرسین، چاپ: دوم، 1404 ق، ج3، ص484.

    [4] . همان، ج4، ص372.

    [5]. صدوق؛ امالى شیخ صدوق، انتشارات اعلمی، بی­تا، بی­جا، ص577.

    [6]. همان، ج3، ص484؛ طبرسی، پیشین، ص220.

    [7]. ابن فهد حلى، عدة الداعى، دارالكتاب الاسلامى، 1407ق، ص86.

    [8]. علامه طباطبائى، محمد حسین؛ سنن النبى(ص)، تهران، كتاب فروشى اسلامیه، چاپ: هفتم، 1378ش، ص43 به نقل از قطب راوندی لب اللباب.

    [9]. ابن­عساکر، تاریخ مدینه دمشق، تحقیق علی شیری، بیروت، دارالفکر، 1415، ج37، ص408.

    [10]. صدوق، امالی، ص72.

    [11] . ابن عساکر، پیشین، ج41، ص334.

    [12] . حلى، ابن فهد؛ عدة الداعی و نجاح الساعی، دار التكاب اسلامى - قم، چاپ: اول، 1407ق.، ص 79

    [13] . ابن ابى­الحدید معتزلى؛ شرح نهج البلاغة، ج9، قم، انتشارات كتابخانه آیت­الله مرعشى، 1404، ص193.

    [14] . محدث نورى؛ مستدرك الوسائل، قم، مؤسسه آل البیت علیهم السلام، 1408ق، ج2، ص557.

    [15] . وَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ ص یؤْتَى بِالصَّبِی الصَّغِیرِ لِیدْعُوَ لَهُ بِالْبَرَكَةِ أَوْ یسَمِّیهُ فَیأْخُذُهُ فَیضَعُهُ فِی حِجرِهِ تَكْرِمَةً لِأَهْلِهِ فَرُبَّمَا بَالَ الصَّبِی عَلَیهِ فَیصِیحُ بَعْضُ مَنْ رَآهُ حِینَ یبُولُ فَیقُولُ ص لَا تُزْرِمُوا بِالصَّبِی فَیدَعُهُ حَتَّى یقْضِی بَوْلَهُ ثُمَّ یفْرُغُ لَهُ مِنْ دُعَائِهِ أَوْ تَسْمِیتِهِ وَ یبْلُغُ سُرُورُ أَهْلِهِ فِیهِ وَ لَا یرَوْنَ أَنَّهُ یتَأَذَّى بِبَوْلِ صَبِیهِمْ فَإِذَا انْصَرَفُوا غَسَلَ ثَوْبَهُ بَعْدَه.(طبرسی، مکارم الاخلاق، ص25.

    .[16] مالک بن انس؛ کتاب المؤطا، تحقیق محمد فؤاد باقی، بیروت، دار احیاء التراث العربی، 1406، ج2، صص926-927.

    [17]. فیروز آبادى، سید مرتضى؛ فضائل الخمسة من الصحاح الستة، تهران، اسلامیه - چاپ: دوم، 1392ق، ج3، ص189.

    [18]. بحرانی، سید هاشم؛ الإنصاف فى النص على الأئمة ، دفتر تهران، نشر فرهنگ اسلامى، چاپ: دوم، 1378ش، ص92.

    [19]. همان، ص232

    [20]. بخاری، محمد بن اسماعیل؛ صحیح بخاری، ج7، بیروت، دارالفکر، 1404، ص75.

    [21]. حسنی مصطفی، محمد؛ اطفال حول الرسول، سوریه، دارالقلم العربی، 1419، ص144.

    [22]. فلسفى، محمد تقى؛ الحدیت، تهران، دفتر نشر فرهنگ اسلامى ، 1368ش، ج3، ص63.

    [23]. همان، ج4، ص36.

    [24]. ابن شهرآشوب مازندرانى؛ مناقب آل أبی­طالب(ع)، ج4، قم، مؤسسه انتشارات علامه، 1379ق، ص71.

    [25]. فیروز آبادی، پیشین، ص187.

    [26]. مجلسى، محمد تقی؛ بحار الأنوار، تهران، اسلامیه، ج44، ص229؛ فیروزآبادی، پیشین، ج4، ص115.

    [27]. همان، ج43، ص312.

    [28]. عاصفی، مهدی؛ پیام آور نیکی­ها، قم، حاذق، 1385ش، ص111 به نقل از مجمع الزوائد، ج9، ص254.

اطلاعات موضوع

کاربرانی که در حال مشاهده این موضوع هستند

در حال حاضر 1 کاربر در حال مشاهده این موضوع است. (0 کاربران و 1 مهمان ها)

کلمات کلیدی این موضوع

اشتراک گذاری

اشتراک گذاری

مجوز های ارسال و ویرایش

  • شما نمیتوانید موضوع جدیدی ارسال کنید
  • شما امکان ارسال پاسخ را ندارید
  • شما نمیتوانید فایل پیوست کنید.
  • شما نمیتوانید پست های خود را ویرایش کنید
  •  
^

ورود

ورود