جهت مشاهده مطالب کارشناسان و کاربران در این موضوع کلیک کنید   

موضوع: قرآن و عدل تشریعی

  1. #1

    تاریخ عضویت
    جنسیت شهريور ۱۳۹۱
    نوشته
    1
    مورد تشکر
    1 پست
    حضور
    1 ساعت 46 دقیقه
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    0

    قرآن و عدل تشریعی




    با سلام

    قرآن کریم چگونه و در چه آیاتی بر عدل تشریعی دلالت دارد؟ لطفا توضیح جامع و کاملی بدید

    متشکرم



  2.  

  3. #2

    تاریخ عضویت
    جنسیت بهمن ۱۳۹۱
    نوشته
    698
    مورد تشکر
    8 پست
    حضور
    16 روز 11 ساعت 31 دقیقه
    دریافت
    1
    آپلود
    0
    گالری
    2




    با نام و یاد دوست


    قرآن و عدل تشریعی



    کارشناس بحث: استاد میقات







  4. #3

    تاریخ عضویت
    جنسیت بهمن ۱۳۸۸
    نوشته
    3,699
    مورد تشکر
    103 پست
    حضور
    39 روز 14 ساعت 46 دقیقه
    دریافت
    1
    آپلود
    0
    گالری
    0



    پست جمع بندی

    پرسش:

    قرآن کریم چگونه و در چه آیاتی بر عدل تشریعی دلالت دارد؟

    پاسخ:
    معنای عدل تشریعی، آن است که خداوند دستورات و تکالیفی که بر انسانها قرار داده است را بر اساس عدل و عادلانه تشریع فرموده و در وضع و تشریع احکام و تکالیف، بر کسی ظلمی روا نمی شود.
    در قرآن کریم، اقامه و رعایت قسط و عدل، در راستای تعالیم و دستورات دین، یکی از اهداف ادیان الهی معرفی شده است:
    «لَقَدْ أَرْسَلْنَا رُسُلَنَا بِالْبَيِّنَاتِ وَ أَنزَلْنَا مَعَهُمُ الْكِتَابَ وَ الْمِيزَانَ لِيَقُومَ النَّاسُ بِالْقِسْط».
    «ما رسولان خود را با دلايل روشن فرستاديم، و با آنها كتاب (آسمانى) و ميزان (شناسايى حقّ از باطل و قوانين عادلانه) نازل كرديم تا مردم قيام به عدالت كنند».(1)
    این که انسان بیش از طاقت و توانش، تکلیف نمی شود، یکی از همین اصول بنیادی رعایت عدل در تشریع احکام و تکالیف است که قرآن به دفعات آن را بیان فرموده، از جمله:
    «لَا يُكلَّفُ اللَّهُ نَفْسًا إِلَّا وُسْعَهَا».
    «خداوند هيچ كس را، جز به اندازه تواناييش، تكليف نمى ‏كند».(2)
    «لا يُكَلِّفُ اللَّهُ نَفْساً إِلاَّ ما آتاها».
    «خداوند هيچ كس را جز به مقدار توانايى كه به او داده تكليف نمى ‏كند».(3)
    نبود حرج و سنگینی و سختی هم از دیگر اصولی است که در زمینه تشریع احکام و تکالیف دینی، مورد توجه قرار گرفته:
    «وَ مَا جَعَلَ عَلَيْكمُ‏ْ فىِ الدِّينِ مِنْ حَرَج‏».
    «و در دين (اسلام) كار سنگين و سختى بر شما قرار ندارد».(4)
    در انجام تکالیف دینی، به توان و وضعیت افراد توجه شده و افراد ناتوان و مریض و ... از برخی تکالیف معاف شده و یا به آن ها تخفیف داده شده است.
    در این جا به مواردی از این عدالت تشریعی، با توجه به آیات قرآن کریم، اشاره می شود:
    عده ای از جنگ و جهاد، معاف هستند
    «لَيْسَ عَلَى الْأَعْمى‏ حَرَجٌ وَ لا عَلَى الْأَعْرَجِ حَرَجٌ وَ لا عَلَى الْمَريضِ حَرَجٌ».
    «بر نابينا و لنگ و بيمار گناهى نيست (اگر در ميدان جهاد شركت نكنند)».(5)
    «لَيْسَ عَلَى الضُّعَفاءِ وَ لا عَلَى الْمَرْضى‏ وَ لا عَلَى الَّذينَ لا يَجِدُونَ ما يُنْفِقُونَ حَرَجٌ».
    «بر ضعيفان و بيماران و آنها كه وسيله ‏اى براى انفاق (در راه جهاد) ندارند، ايرادى نيست (كه در ميدان جنگ شركت نجويند)».(6)
    به مریض و مسافر، تخفیف داده می شود
    «فَمَنْ شَهِدَ مِنْكُمُ الشَّهْرَ فَلْيَصُمْهُ وَ مَنْ كانَ مَريضاً أَوْ عَلى‏ سَفَرٍ فَعِدَّةٌ مِنْ أَيَّامٍ أُخَرَ يُريدُ اللَّهُ بِكُمُ الْيُسْرَ وَ لا يُريدُ بِكُمُ الْعُسْر».
    «پس آن كس از شما كه در ماه رمضان در حضر باشد، روزه بدارد! و آن كس كه بيمار يا در سفر است، روزهاى ديگرى را به جاى آن، روزه بگيرد خداوند، راحتى شما را مى‏ خواهد، نه زحمت شما را».(7)
    تیمم، تخفیف در غسل و وضو
    «فَلَمْ تَجِدُوا ماءً فَتَيَمَّمُوا صَعيداً طَيِّباً فَامْسَحُوا بِوُجُوهِكُمْ وَ أَيْديكُمْ مِنْهُ ما يُريدُ اللَّهُ لِيَجْعَلَ عَلَيْكُمْ مِنْ حَرَجٍ».
    «و [هنگامی که] آب (براى غسل يا وضو) نيابيد، با خاك پاكى تيمم كنيد! و از آن، بر صورت [پيشانى‏] و دستها بكشيد! خداوند نمى ‏خواهد مشكلى براى شما ايجاد كند». (8)
    اضطرار، ممنوعیت ها را بر می دارد
    «فَمَنِ اضْطُرَّ في‏ مَخْمَصَةٍ غَيْرَ مُتَجانِفٍ لِإِثْمٍ فَإِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَحيمٌ».
    «امّا آنها كه در حال گرسنگى، دستشان به غذاى ديگرى نرسد، و متمايل به گناه نباشند، (مانعى ندارد كه از گوشتهاى ممنوع بخورند) خداوند، آمرزنده و مهربان است».‏ (9)
    اصل ورود به اسلام، چشم پوشی بر گذشته است
    «لَيْسَ عَلَى الَّذينَ آمَنُوا وَ عَمِلُوا الصَّالِحاتِ جُناحٌ فيما طَعِمُوا إِذا مَا اتَّقَوْا وَ آمَنُوا وَ عَمِلُوا الصَّالِحات‏».
    «بر كسانى كه ايمان آورده و اعمال صالح انجام داده ‏اند، گناهى در آنچه خورده ‏اند نيست (و نسبت به نوشيدن شراب، قبل از نزول حكم تحريم، مجازات نمى‏شوند)». (10)
    نکته:
    همان طور که می دانید همه احکام به صورت بیان جزئیات و فروعات، در قرآن نیامده است بلکه بسیاری از آن ها توسط معصومین علیهم السلام و در روایات بیان شده است، لذا به این عدالت تشریعی در روایات، هم به صورت بیان اصول و هم به طور مصداقی و موردی، بیشتر پرداخته و تبیین شده است، ولی چون قرآن مد نظر شما بود، به روایات پرداخته نشد.

    ______________
    (1). حدید، 25.
    (2). بقره، 286.
    (3). طلاق، 7.
    (4). حج، 78.
    (5). فتح، 17.
    (6). توبه، 91.
    (7). بقره، 185.
    (8). مائده، 6.
    (9). مائده، 3.
    (10). مائده، 93.

    ویرایش توسط عظيم : ۱۳۹۴/۰۸/۱۳ در ساعت ۱۸:۵۲ دلیل: همکار ویراستار تدوین

    أَللّهُمَّ صَلِّ عَلی فاطِمَةَ وَ أَبیها، وَ بَعلِها وَ بَنیها، وَ السِّرِ المُستَودَعِ فیها، بِعَدَدِ ما أَحاطَ بِهِ عِلمُک


    خدایا! صلوات و درود تو بر فاطمه، و بر پدر فاطمه، و بر همسر فاطمه، و بر دو پسر فاطمه، و بر آن سرّی که در فاطمه به ودیعه نهاده ای؛ به آن تعداد که علم تو آن را در بر می گیرد.




اطلاعات موضوع

کاربرانی که در حال مشاهده این موضوع هستند

در حال حاضر 1 کاربر در حال مشاهده این موضوع است. (0 کاربران و 1 مهمان ها)

اشتراک گذاری

اشتراک گذاری

مجوز های ارسال و ویرایش

  • شما نمیتوانید موضوع جدیدی ارسال کنید
  • شما امکان ارسال پاسخ را ندارید
  • شما نمیتوانید فایل پیوست کنید.
  • شما نمیتوانید پست های خود را ویرایش کنید
  •  
^

ورود

ورود