جهت مشاهده مطالب کارشناسان و کاربران در این موضوع کلیک کنید   

موضوع: اسوه های قرانی و شیوه تبیلغی انان نوشته مصطفی عباس مقدم

  1. #1

    تاریخ عضویت
    جنسیت تير ۱۳۹۳
    نوشته
    773
    صلوات
    1214
    تعداد دلنوشته
    4
    مورد تشکر
    0 پست
    حضور
    6 روز 7 ساعت 30 دقیقه
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    13

    اسوه های قرانی و شیوه تبیلغی انان نوشته مصطفی عباس مقدم




    اسوه های قرانی و شیوه تبیلغی انان نوشته  مصطفی عباس مقدم

       

    "دست پر مهر پـــــــــدر "
    تنها دستیه که اگه کوتاه از دنیا هم باشه... از تمام دستها بلند تره...


  2. تشکرها 2


  3.  

  4. #2

    تاریخ عضویت
    جنسیت تير ۱۳۹۳
    نوشته
    773
    صلوات
    1214
    تعداد دلنوشته
    4
    مورد تشکر
    0 پست
    حضور
    6 روز 7 ساعت 30 دقیقه
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    13



    پيشگفتار

    شناخت زواياي زندگي درس آموز و حيات عبرت انگيز انبيا و اولياي الهي از مهم‏ترين وظايف دانش پژوهان دين باور است. از دل هر گفتار و کردار اين چهره‏هاي درخشان چشمه‏اي جوشان ازمعرفت و ايمان جاري است و هر قطره از اين دريا زاينده بسي معرفت‏ها و ايمان‏ها.
    قرآن کريم به مثابه کتاب هدايت بشر و کامل‏ترين مرامنامه دعوت و تبليغ، چونان ذره‏بيني ژرف‏نگر به کاوش در اين زندگي‏هاي سراسر درس و عبرت پرداخته و با اشاره يا تشريح جنبه‏هايي از حيات شخصيت‏هاي برجسته تاريخ دين و ايمان، نکته‏ها و درس‏هاي ارزشمندي به ابناي بشر گفته و دُرهاي گرانبهايي براي انسان‏هاي کمالجو و جمال‏طلب سفته است. قرآن با اين کاوش ژرف و وسيع، هم به معلمان بشر درس‏هايي کارساز و هم به مربيانش رهنمودهايي روشنگر ارايه کرده است؛ هم به مصلحان انسانيت راهکارهاي رفع تباهي را ارزاني داشته و هم به مبلّغان هدايت گستر، شيوه‏هاي دعوت و ترويج دين را آموخته است و بدين ترتيب، شيوه‏هاي هدايتي اين واپسين کتاب آسماني و آخرين سند شرايع وحياني، همه دست اندرکاران تعليم، تربيت، ارشاد، دعوت، اصلاح و تبليغ را به کار مي‏آيد.
    از آن‏جا که يکي از شيوه‏هاي برجسته تبليغي قرآن، چهره‏پردازي و معرفي اسوه‏هاي حسنه‏اي است که به‏سان چشمه‏هاي نور کام عطشناک هدايت جويان را سيراب نمايند، در تحقيق حاضر، بيش از هر چيز شيوه‏هاي دعوت و تبليغ پيامبران و چهره‏هاي شاخص قرآن بررسي شده و تلاش گرديده است تا راهکارهاي اساسي تبليغ قرآني از يک سو، و شيوه‏هاي مقطعي اتخاذ شده از جانب اسوه‏هاي قرآني، از سوي ديگر، استخراج و شناسايي شوند.
    به اعتقاد ما، جامعيت بي بديل قرآن، و لا يَتَناهي بودن اقيانوس معارف آن و نيز تنوع اسوه‏نمايي‏ها و چهره‏پردازي‏هاي اين نسخه رستگاري، موجب جامعيت شيوه‏هاي تبليغي برگرفته از آن نيز است و اين بررسي به منزله گام نخست در راه بهره‏گيري وسيع از آيات وحي در عرصه انسان‏سازي و جامعه‏سازي و اصلاح نابساماني‏هاي فکري، اخلاقي و اجتماعي و دخالت جدي تر وحي در شکل‏دهي زندگاني بشر خواهد بود. به ديگر سخن، با بررسي‏ها و کاوش‏هايي از اين دست که براي نخستين بار در عرصه شيوه شناسي تبليغ و تربيت انبيا و اوليا صورت مي‏گيرد، امکان بهره‏جويي از محتواي کتاب بلاغ و تبليغ و دعوت، و اخذ رهنمودهاي روشن و عملي در جهت ارشاد فرد و جامعه و بسط ارزش‏هاي ديني و دعوت اِلَي‏الله ميسّر خواهد گرديد؛ چرا که منابع اوليه اسلامي (قرآن و سنت و تفاسير) که مشحون از تصويرپردازي‏هاي بديع و درخشان از اسوه‏هاي ناب اسلامي و آماده نورافشاني و هدايت‏افروزي در جهت تعالي آدمي است، ما را پيوسته به شناخت جلوه‏هاي بينش و منش اين چهره‏ها فرا مي‏خواند و به تبعيت مرام آنان تشويق مي‏کند.
    در اين‏جا ضمن سپاسگزاري عميق در درگاه خداوند قادر متعال به خاطر توفيق انجام اين پژوهش، بر خود لازم مي‏دانم از راهنمايي‏هاي آموزنده و خيرخواهي‏هاي صميمانه استاد ارجمندم جناب آقاي دکتر سيد محمد باقر حجتي که با نهايت لطف و کمال عنايت به هدايت پژوهش و تشويق اين‏جانب همت وافر گماشتند خالصانه قدرداني و تشکر نمايم.
    همچنين مراتب سپاس و تشکر خود را از زحمات و توجهات موشکافانه و اصلاحات مؤثر و کمک‏هاي بي دريغ سروران گرامي، جناب استاد مهدوي راد و جناب آقاي دکتر افروز در دوران دوساله تحقيق تقديم مي‏دارم. بي ترديد، بدون راهنمايي و توجه اين بزرگواران ارجمند، تلاش پژوهشي اين حقير به اين غايت دلپذير ره نمي‏سپرد و اميدوارم در ادامه راه و در پژوهش‏هاي آتي نيز همچنان از رهنمودهاي روشنگر ايشان بهره‏مند باشم.
    از همسرم نيز که در پاکنويس و تنظيم برخي مباحث کمک‏هاي شاياني نموده سپاسگزارم و از خداوند منّان براي او و فرزندمان سلامت و سعادت خواستارم.
    مصطفي عباسي مقدم‏
    عضوهيأت علمي دانشگاه کاشان‏
    خرداد ماه 1376


       

    "دست پر مهر پـــــــــدر "
    تنها دستیه که اگه کوتاه از دنیا هم باشه... از تمام دستها بلند تره...


  5. تشکر


  6. #3

    تاریخ عضویت
    جنسیت تير ۱۳۹۳
    نوشته
    773
    صلوات
    1214
    تعداد دلنوشته
    4
    مورد تشکر
    0 پست
    حضور
    6 روز 7 ساعت 30 دقیقه
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    13



    __________________________________________________ ____________________
    مقدّمه

    در دوران کنوني که شاهد اوجگيري تفکر انقلاب فرهنگي اسلامي و درخشش اسلام ناب محمدي در سراسر جهان هستيم و عرصه‏هاي جديدي براي تعميم و بسط نداي انبيا و تعاليم آسماني گشوده شده و جهان معاصر بيش از هر زمان تشنه پيام دل‏انگيز وحي و چشم‏به‏راه پرتوي نو از خورشيد معنويت است، شناخت عميق‏تر تبليغ و اصول و راهکارهاي اساسي و روش‏هاي مقطعي آن اهميتي دو چندان مي‏يابد.
    دستيابي به اين راهکارها و بينش ها با پرواز در آسمان ستاره افشان قرآن و پرتوپذيري از نورهاي تابان آن، که انبيا هستند، ميسر مي‏گردد. از اين رو، مطالعه سيره تبليغي انبيا و در نگرشي جامع‏تر، شخصيت‏هاي برجسته و اسوه‏هاي قرآن، در رديف مهم‏ترين و ارجمندترين مباحث تبليغي قرار مي‏گيرد. زواياي ناشناخته دعوت انبيا اعم از عناصر، شيوه‏ها، استراتژي‏ها، ابزارها و اهداف مقطعي به اندازه‏اي است که ده‏ها پژوهش از نوع تحقيق حاضر نيز پاسخگوي نياز امروز نيست. بايد توجه داشت که قرآن مهم‏ترين کتاب و راهنماي دعوت است و در اين راهنما حدود يک‏چهارم آيات به سيره و تبليغ اسوه‏ها اختصاص دارد. اما تاکنون حتي تفسيري با نگرش تبليغي بر اين آيات نگاشته نشده است.
    از آن‏جاکه پژوهشي که پيش رو داريم بيشتر حول محور شيوه‏هاي تبليغي اسوه‏هاي قرآني است، در مطالعه سيره هر اسوه قرآني به شيوه‏اي برجسته تر يا وجهي بارزتر برمي‏خوريم که شايسته توجه و اِمعان نظرِ افزون‏تر است؛ لذا اين وجه بارز و به يک معنا فصل مميّز دعوت هر نبي يا ولي را در آغاز هر مبحث به مثابه عنوان و شاخصه آن اسوه ذکر کرده و به تفصيل از آن سخن خواهيم گفت؛ مانند نوع اسوه استقامت در تبليغ، شعيب اسوه اصلاحگري اقتصادي و ذوالقرنين اسوه زمامداري. از همين رهگذر، تنوّع اسوه‏هاي قرآن و گستردگي شيوه‏هاي تبليغي مستفاد از سيره آنان نيز ثابت خواهد گشت.
    در بررسي شيوه‏هاي دعوت برخي از شخصيت‏هاي قرآن مانند حضرت محمد(ص)، نوح، ابراهيم و يوسف، با چنان تنوعي روبه‏رو مي‏شويم که تفکيک و تقسيم دقيق‏تر و جزئي‏تري را ايجاب مي‏نمايد؛ از اين رو در اين موارد، شيوه‏هاي استخراج شده را به دو بخشِ شيوه‏هاي کلي و استراتژي‏ها، و شيوه‏هاي جزئي و مقطعي تقسيم نموده‏ايم تا ضمن پرهيز از امتزاج اين دو نوع شيوه، روش‏هاي مشابه نيز شناسايي گردند. به عنوان نمونه «ابتکار عمل در دعوت» يکي از استراتژي‏هاي دعوت مصطفوي و دربردارنده شيوه‏هاي: ارتباطها و تماسهاي فردي، حضور در ميان قبايل، پذيرفتن وَفْدها، توجه به ضعفا و جوانان، اعزام مبلّغ به شهرها و قبايل، ارسال نامه دعوت به پادشاهان است.
    يکي از نکات حايز اهميت، در تعيين واستخراج شيوه‏ها در اين پژوهش، تعميم شيوه‏هاي دعوت به روش‏هاي مستقيم و غير مستقيم است؛ بدين معنا که برخي از جنبه‏هاي ثابت عملکرد و زندگي اسوه‏ها که در گسترش دعوت و اقناعِ مخاطبان دخيل بوده است. نيز به عنوان شيوه‏هاي غير مستقيم قلمداد مي‏شود، هر چند به ظاهر، در زمره روش‏هايي نيستند که با برنامه‏ريزي و قصد قبلي از سوي مبلّغ اتخاذ مي‏شود؛ به عنوان مثال، استدلال منطقي، شروع دعوت با سؤال، اعزام مبلّغ به مناطق دور و نزديک، يادآوري نعمت‏ها، دعوت به مشترکات و حتي هجرت در زمره شيوه‏هاي مستقيم قرار مي‏گيرند، اما شيوه‏هايي چون مرونت در مسايل شخصي، خوشبيني به مؤمنان، سپاسگزاري دايم، ساده زيستي و مشورت با مؤمنان در رديف شيوه‏هاي غير مستقيم‏اند که گاهي از آنها به عنوان صفات انبيا و اوليا ياد مي‏شود. البته برخي از اين شيوه‏ها را مي‏توان به دو اعتبار، مستقيم و غير مستقيم دانست؛ مانند التزام به محدوده اختيارات و وظايف خود، که گاهي به زبان اعلام مي‏شود و گاه در عمل تجلّي مي‏يابد، يا مبارزه با عوامفريبي و سنت‏هاي غلط که گاه در گفتار و گاه به شکل پرهيز از برخي آداب غلط و بي‏اساس جلوه‏گر مي‏شود، همچنين روش‏هاي برائت از شرک، ترويج فرهنگ اخوّت و روش نُصح و خيرخواهي.
    در خصوص کيفيت کاوش و حدود بررسي، سعي نگارنده در اين پژوهش بر آن بوده است که بامطالعه گسترده در منابع مورد نظر، نخست شيوه‏هاي متنوع و متعدد هر اسوه قرآني را شناسايي و استخراج نمايد و در مرحله بعد، به فراخور ميزان اطلاعات موجود و در دسترس به تحليل شيوه‏ها بپردازد؛ اين تحليل بيشتر ناظر به چرايي اتخاذ شيوه‏ها يا عوامل ايجاب‏کننده و عناصر دخيل در هر شيوه بوده است. در مورد برخي شيوه‏ها نيز با توجه به اهميت يا کثرت نسبي منابع و ديدگاه‏هاي مربوط، تطبيق و مقايسه صورت گرفته است.
    منابعي که در طول مطالعات اين پژوهش مورد استفاده قرار گرفته عبارتند از:
    1. تفاسير قرآن، به ويژه الميزان، الکشاف، في ظلال القرآن، مجمع‏البيان، تفسيرنمونه؛
    2. کتب سيره و قصص، به ويژه سيره ابن هشام، قصص الانبياء ثعلبي؛
    3. کتب تبليغي و ده‏ها منبع پراکنده ديگر.
    گفتني است که دشواري اصلي تحقيق حاضر، کمبود منابع مستقيم بوده است که علاوه بر نقل حوادث زندگاني و صفات اخلاقي چهره‏هاي قرآن، بررسي روش‏هاي ارشادي آنان را محلّ عنايت و دقت خود قرار داده باشد.
    در پايان اين مقدّمه، به روند و ترتيب اجمالي مباحث اشاره مي‏کنيم؛ پژوهش حاضر حاوي پيشگفتار و مقدّمه و سه بخش است که در مجموع، سيره تبليغي حدود چهل شخصيت قرآني و چند جماعت نمونه را از ديدگاه شيوه شناسي به بررسي گرفته است. در فصل اول، مباحث مقدماتي و تمهيدي چندي از قبيل کليات، مفاهيم و واژه‏ها، معرفي شيوه اسوه نمايي، تنوع شيوه‏هاي تبليغي قرآن به تفصيل به رشته تحرير درآمده است. در فصل دوم، طي سه بخش، ضمن معرفي اجمالي يک‏يک انبياي قرآن، شيوه‏هاي تبليغي هر کدام تبيين مي‏گردد. بخش اول اين فصل نگاهي کلي به نبوت و انبيا و ويژگي‏هاي آنان دارد. فصل سوم، طي دو بخش عهده‏دار معرفي شخصيت و شيوه‏هاي تبليغي ديگر شخصيت‏هاي قرآن (غير پيامبران) است و چنان‏که در پيش اشاره شد در فصل‏هاي دوم و سوم در آغاز بررسي هر اسوه، مهم‏ترين وجه شخصيت و دعوت او نيز طرح و تشريح مي‏گردد.


       

    "دست پر مهر پـــــــــدر "
    تنها دستیه که اگه کوتاه از دنیا هم باشه... از تمام دستها بلند تره...



اطلاعات موضوع

کاربرانی که در حال مشاهده این موضوع هستند

در حال حاضر 1 کاربر در حال مشاهده این موضوع است. (0 کاربران و 1 مهمان ها)

کلمات کلیدی این موضوع

اشتراک گذاری

اشتراک گذاری

مجوز های ارسال و ویرایش

  • شما نمیتوانید موضوع جدیدی ارسال کنید
  • شما امکان ارسال پاسخ را ندارید
  • شما نمیتوانید فایل پیوست کنید.
  • شما نمیتوانید پست های خود را ویرایش کنید
  •  
^

ورود

ورود