صفحه 1 از 3 123 آخرین
جهت مشاهده مطالب کارشناسان و کاربران در این موضوع کلیک کنید   

موضوع: علم حضوری در تاریخ فلسفه اسلامی

  1. #1

    تاریخ عضویت
    جنسیت فروردين ۱۳۹۷
    نوشته
    59
    مورد تشکر
    110 پست
    حضور
    15 ساعت 8 دقیقه
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    0

    علم حضوری در تاریخ فلسفه اسلامی




    سلام

    میخوام بدونم علم حضوری تا چه حدی در کتب فلسفی سابق ما وجود داشته؟

    این یک نظر جدیده که علم رو حضوری میدونه برای حل مشکلات معرفتی یا یک نظر قدیمیه ؟ هم اصلش و هم کاربردش منظورم هست.

    ممنون


  2. #2

    تاریخ عضویت
    جنسیت آذر ۱۳۹۰
    نوشته
    5,137
    مورد تشکر
    10,664 پست
    حضور
    170 روز 4 ساعت 23 دقیقه
    دریافت
    12
    آپلود
    1
    گالری
    18



    با نام و یاد دوست

    علم حضوری در تاریخ فلسفه اسلامی

    کارشناس بحث: استاد قول سدید


    سعدی اگر عاشقی کنی و جوانی

    عشق محمد بس است و آل محمد



    علم حضوری در تاریخ فلسفه اسلامی


  3. #3

    تاریخ عضویت
    جنسیت بهمن ۱۳۹۶
    نوشته
    256
    مورد تشکر
    472 پست
    حضور
    9 روز 17 ساعت 56 دقیقه
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    0



    نقل قول نوشته اصلی توسط ایرانمهر نمایش پست
    سلام

    میخوام بدونم علم حضوری تا چه حدی در کتب فلسفی سابق ما وجود داشته؟

    این یک نظر جدیده که علم رو حضوری میدونه برای حل مشکلات معرفتی یا یک نظر قدیمیه ؟ هم اصلش و هم کاربردش منظورم هست.

    ممنون


    با سلام و عرض ادب و آرزوی توفیق روزافزون

    برای پاسخ به پرسش مذکور، توجه شما را به این نکات جلب می کنیم:



  4. #4

    تاریخ عضویت
    جنسیت بهمن ۱۳۹۶
    نوشته
    256
    مورد تشکر
    472 پست
    حضور
    9 روز 17 ساعت 56 دقیقه
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    0



    1. علم و آگاهی آدمی به امور مختلف بر دو قسم است: الف. گاهی خود وجود خارجی معلوم، بدون واسطه نزد عالِم حاضر می‏شود که به آن علم حضوری می‏گویند، مانند علم ما به خودمان یا احوال ذهنی خودمان؛ و ب. گاهی وجود خارجی معلوم از عالِم غایب است و آگاهی عالِم از آن، از طریق صورتی است که نمایانگر آن است که به آن علم حصولی می گویند، مانند علم ما به درخت اناری که از طریق صورت ذهنی به آنها علم می یابیم(1).

    به بیان دیگر، علم ما به اشیاء یا بدون واسطه گری صورت ذهنی است(علم حضوری) و یا با واسطه گری صورت ذهنی است(علم حصولی).(2)

    از این منظر، علوم آدمی چیزی بیرون از این دو قسم نیست. آنچه فعلا مورد بحث است، علم حضوری و پیشینه آن در فلسفه اسلامی است.



  5. #5

    تاریخ عضویت
    جنسیت بهمن ۱۳۹۶
    نوشته
    256
    مورد تشکر
    472 پست
    حضور
    9 روز 17 ساعت 56 دقیقه
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    0



    2. شکی نیست که از میان فلاسفه مسلمان؛ اولین فیلسوف که مفصلا و مشخصا به علم حضوری پرداخت، سهروردی بود اما کم و بیش این مطلب نیز پذیرفته شده است که حتی پیش از او نیز فیلسوفانی‌ همچون فارابی و ابن سینا، با صراحت تمام بر وجود علم‌ حضوری تأکید نمودند. البته این بدان معنا نیست که آنها نیز از واژه علم حضوری استفاده می کردند بلکه احیانا از چیزی سخن می گفتند که به لحاظ معنایی همان معنایی را می رساند که اصطلاح علم حضوری از آن خبر می دهد.



  6. #6

    تاریخ عضویت
    جنسیت بهمن ۱۳۹۶
    نوشته
    256
    مورد تشکر
    472 پست
    حضور
    9 روز 17 ساعت 56 دقیقه
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    0



    3. در ادامه، علم حضوری در آثار برخی فلاسفه مسلمان را پی می گیریم و نشان می دهیم که حقیقت علم حضوری –و نه لزوما اصطلاح علم حضوری- در میان فلاسفه مسلمان کاملا مطرح و معروف بوده است.



  7. #7

    تاریخ عضویت
    جنسیت بهمن ۱۳۹۶
    نوشته
    256
    مورد تشکر
    472 پست
    حضور
    9 روز 17 ساعت 56 دقیقه
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    0



    4. اولین فیلسوف مسلمان که در آثارش به حقیقت علم حضوری اشاره شده است و از آن برای حل مسائل فلسفی بهره گرفته شده است، فارابی است.

    فارابی علم خدا به ذات خود و به صور معقوله را از سنخ علم حضوری می داند. علم الهی به ذات خودش و صور معقوله، بدون واسطه است و خود وجود ذات یا صور معقوله، بدون واسطه صورت ذهنی، متعلق علم خداست؛ و دانسته شد که علم حضوری چیزی جز علم بدون واسطه نمی‏باشد(3).

    فارابی علم حضوری را محدود به علم الهی نمی‏داند و آن را شامل علم انسان به ذات خودش نیز می‏داند(4).



  8. #8

    تاریخ عضویت
    جنسیت بهمن ۱۳۹۶
    نوشته
    256
    مورد تشکر
    472 پست
    حضور
    9 روز 17 ساعت 56 دقیقه
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    0



    5. دومین فیلسوف مسلمان که به حقیقت علم حضوری اشاره نمود، ابن سینا است. ابن‏ سینا، همچون فارابی، بر این باور است که علم واجب به خودش علم حضوری است؛ همچنین علم واجب به صور علمی اشیاء نیز حضوری است.(5)

    ابن ‏سینا علم و ادراک حضوری ذات مجرد به خودش را عین وجود مجرد می‏داند یعنی این طور نیست که ذات مجرد نخست موجود شده و سپس به خودش علم یافته است بلکه همین که موجود است به خودش نیز عالِم است؛ در واقع، علم حضوری ذات مجرد به خودش، نحوه وجود خودش است نه امری عارض بر آن(6)



  9. #9

    تاریخ عضویت
    جنسیت بهمن ۱۳۹۶
    نوشته
    256
    مورد تشکر
    472 پست
    حضور
    9 روز 17 ساعت 56 دقیقه
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    0



    6. اما سهروردی اولین فیلسوف مسلمان است که کاملا تفصیلی به تعریف و تقسیم علم پرداخت و اصطلاح علم حضوری را بر یکی از اقسام علم به کار برد و قلمرو مصداقی علم حضوری را گسترش داد؛ از جمله این که علم انسان به اشیای محسوس را نیز علم حضوری و بدون واسطه صورت ذهنی دانست در حالی که فلاسفه مشاء آن را علم حصولی می دانستند(7).



  10. #10

    تاریخ عضویت
    جنسیت بهمن ۱۳۹۶
    نوشته
    256
    مورد تشکر
    472 پست
    حضور
    9 روز 17 ساعت 56 دقیقه
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    0



    7. ملاصدرا نیز علم حضوری را به حضور شئ برای شئ معنا می‏کند. این تعریف از علم حضوری، هم شامل علم حضوری ذات به خودش است و هم به دیگری: «علم عبارت است از وجود یک شی فعلیت یافته برای شی فعلیت یافته دیگر؛ بلکه عبارت است از وجود یک شی فعلیت یافته(خواه مادی، خواه مجرد) نزد موجود مجرد از ماده».(8)

    اما ملاصدرا در عبارتی دیگر، قید تجرد معلوم را نیز لازم می‏داند. البته این بدان معنا نیست که معلوم مادی اصلا معلوم ما واقع نمی‏شود بلکه بواسطه صورت ذهنی معلوم بالعرض واقع می‏شود؛ یعنی متعلق علم حصولی ما واقع می شود.(9)



صفحه 1 از 3 123 آخرین

اطلاعات موضوع

کاربرانی که در حال مشاهده این موضوع هستند

در حال حاضر 1 کاربر در حال مشاهده این موضوع است. (0 کاربران و 1 مهمان ها)

کلمات کلیدی این موضوع

اشتراک گذاری

اشتراک گذاری

مجوز های ارسال و ویرایش

  • شما نمیتوانید موضوع جدیدی ارسال کنید
  • شما امکان ارسال پاسخ را ندارید
  • شما نمیتوانید فایل پیوست کنید.
  • شما نمیتوانید پست های خود را ویرایش کنید
  •  
^

ورود

ورود