صفحه 2 از 2 نخست 12
جهت مشاهده مطالب کارشناسان و کاربران در این موضوع کلیک کنید   

موضوع: شاخصه های عرفان اهل بیتی

  1. #11

    تاریخ عضویت
    جنسیت بهمن ۱۳۹۵
    نوشته
    5,922
    مورد تشکر
    3,503 پست
    حضور
    38 روز 3 ساعت نامشخص
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    0



    آفت ها و آسیب های عقل
    1- طمع

    امام علی(علیه السلام ) فرمودند:
    «أَكْثَرُ مَصَارِعِ‏ الْعُقُولِ‏ تَحْتَ بُرُوقِ الْمَطَامِع‏(1) قربانگاه عقل ها بیشتر در پرتو طمع هاست.»
    2.هوای نفس
    و نیز فرمودند:
    «وَ كَمْ‏ مِنْ‏ عَقْلٍ‏ أَسِيرٍ تَحْتَ [عِنْدَ] هَوَى أَمِير(2) چه بسیار عقل ها که اسیرند و هوی و هوس ها امیر.»
    3.فقر
    ایشان به فرزندش محمدبن حنفیه فرمود:
    « إِنِّي‏ أَخَافُ‏ عَلَيْكَ‏ الْفَقْرَ فَاسْتَعِذْ بِاللَّهِ مِنْهُ فَإِنَّ الْفَقْرَ مَنْقَصَةٌ لِلدِّينِ مَدْهَشَةٌ لِلْعَقْلِ دَاعِيَةٌ لِلْمَقْت‏(3) فرزندم از فقر بر تو می ترسم از آن به خدا پناه ببر چرا که فقر دین انسان را ناقص و عقل و اندیشه او را مشوش و مردم را نسبت به او و او را نسبت به مردم بدبین می کند.»
    4-مزاح
    نیز همان بزرگوار فرمود:
    «مَا مَزَحَ‏ امْرُؤٌ مَزْحَةً إِلَّا مَجَّ مِنْ عَقْلِهِ مَجَّةً(4) هر شوخی که انسان می کند مقداری از عقل خود را با آن از دست می دهد (اشاره به زیاده روی در مزاح است وگرنه مزاح به صورت معتدل نه تنها مذموم نیست بلکه پیشوایان خود آن را انجام می دادند.»
    5- عجب و خودپسندی
    امیرمومنان(علیه السلام) فرمودند:
    «عُجْبُ‏ الْمَرْءِ بِنَفْسِهِ‏ أَحَدُ حُسَّادِ عَقْلِهِ(5)خودپسندی دشمن عقل است.
    همچنین شهوات،شرب خمر، آرزو، اطاعت از شیطان همه از آفات عقل هستند.در مکتب اهل بیت(علیهم السلام) عقلی معتبر است که به طاعت خدا و سلوک طریق هدایت فرا می خواند.مسیر سعادت انسان از شاهراه عبادت می گذرد و عقلانیت و ایمان به خداست که او را از همه معضلات و مشکلات دور می سازد.
    به هر حال عقل و خرد دارای ارزش معرفتی و شرط لازم ورود به عرفان و سلوک عرفانی و معیار سنجش مکاشفات و مواجید و مشاهدات عرفانی است و فراتر از آن عقل شهودی خود ره آورد شهود عرفانی و دوران پختگی سالک در عرفان عملی است.
    پی نوشت
    1.نهج البلاغة( للصبحي صالح)،شريف الرضي، محمد بن حسين، 406ق، صالح صبحی، قم، 1414ق، ص507‏
    2.همان، ص506
    3 همان، ص531
    4.همان، ص555

    5.همان، ص507


  2. تشکر


  3. #12

    تاریخ عضویت
    جنسیت بهمن ۱۳۹۵
    نوشته
    5,922
    مورد تشکر
    3,503 پست
    حضور
    38 روز 3 ساعت نامشخص
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    0



    سیاست و بصیرت اجتماعی سالگ
    یکی از شاخصه های عرفان اهل بیتی سیاست و بصیرت اجتماعی است.
    عرفان عملی اهل بیت (علیهم السلام) نه تنها با سیاست ورزی در تضاد و چالش نیست بلکه سیاست در دل آن نهفته است و عرفان به سیاست نیز جهت خدایی و الهی می دهد و رهبری جامعه در حقیقت سامان دهی و نظام بخشی امت در راستای اهداف عالی الهی است. سیاست درعرفان اهل بیت(علیهم السلام)ابزار دستیابی به تعالی و تکامل معنوی است و ورود به عرصه جامعه و حتی تشکیل حکومت نه تنها به معنای گسستن از حق و معنویت نیست بلکه تصدی حکومت به انگیزه الهی از بزرگ ترین موجبات قرب به حضرت حق است.آنچه مانع وصول به حق است سیاسی کاری و شیطنت و مکر و خدعه در حوزه سیاست و قدرت است.
    بصیرت و بینش عارف در وقت نیاز به انبیا(علیهم السلام) از دیدگاه مکتب عرفانی اهل بیت (علیهم السلام) این است انسان چه تنها باشد و چه در جمع به نبی نیاز دارد. دید عارف وسیع است او می گوید انسان خواه تنها باشد خواه در جمع به پیامبر نیاز دارد لذا اولین انسانی که خلق شد و هنوز جامعه انسانی تشکیل نشده بود او نیز به وحی نیاز داشت یعنی همان یک انسان باید پیامبر بود. بالاتر اینکه عارف معتقد است حتی اگر هیچ انسانی خلق نمی شد بازهم نظام آفرینش نیازمند پیامبر بود چون دید عارف محدود به عالم انسانیت نیست بلکه او مجموعه نظام هستی را در نظر می گیرد و می گوید این مجموعه نیاز به خلیفة الله دارد که مظهر اسم اعظم خدا باشد و روابط بین اسمای حسنای الهی را که هر یک برای خود دولتی دارند و لذا ممکن است بین آن ها تزاحمی پیش آید تنظیم و تعدیل کند.
    عارفی که در مکتب اهل بیت (علیهم السلام) پرورش یافته و سیاست الهی و بصیرت اجتماعی داشته باشد نه گوشه گیری صوفیانه را دلیل پیوستن به حق و نه ورود به جامعه و تشکیل حکومت را گسستن از حق می داند، بلکه میزان در اعمال را انکیزه ها می داند.
    بصیرت وقتی با عمل همراه شود عمل را اگر چه اندک باشد ارزش افزون تری می بخشد و آن را از عمل بسیار که بصیرتی در آن نیست برتر می نشاند.دین پیامبر(صلی الله علیه و آله و سلم) و پیام فراگیر نبوی بر بصیرت، روشن بینی و تیزهوشی و ژرف اندیشی و دانش و بینش گسترده نهفته است.
    مولوی نیز در باره بصیرت گفته است:
    قومي که بر براق بصيرت سفر کنند/ بي ابر و بي غبار در آن مه نظر کنند


    در دانه هاي شهوتي آتش زنند زود / وز دامگاه صعب به يک تک عبر کنند


    جز حق اگر به ديدن او غمزه اي کن / آن ديده را به مهر ابد بي خبر کنند


  4. تشکر


  5. #13

    تاریخ عضویت
    جنسیت بهمن ۱۳۹۵
    نوشته
    5,922
    مورد تشکر
    3,503 پست
    حضور
    38 روز 3 ساعت نامشخص
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    0

    جمع بندی




    پرسش:
    عرفان اهل بیتی چیست و چه شاخصه هایی دارد؟
    پاسخ:
    عرفان اهل بیت (علیهم السلام) برگرفته از منبع وحی است، و از مکاتب دیگر تاثیر نپذیرفته است، و منشا معرفت حق، که مولفه اساسی عرفان اهل بیتی است؛ اشراق و تابش انوار الهی در دل عارف است.
    عرفان اهل بیت (علیهم السلام) عرفانی شریعت محور است و در روش ریاضت به عرفان جهله از صوفیه شباهت ندارد. در مکتب اهل بیت (علیهم السلام) ریاضت مشروع و مطابق شریعت اسلامی وجود دارد، و هیچ عملی که بر خلاف موازین شرعی اسلام باشد، در آن وجود ندارد.
    اهل بیت (علیهم السلام) با آنکه در بالاترین مرتبه عرفان بوده اند، هیچ گاه خود را از عبادت و پیروی از احکام شرعی بی نیاز نمی دانستند، و هر چه بر مراتب قرب آن ها افزوده می شد، بندگی و اظهار عبودیت آن ها نیز افزایش می یافت.
    در عرفان اهل بیتی، عارف چنان با حضرت حق ارتباط و اتصال پیدا می کند که اتصال او از اتصال پرتو خورشید به خورشید شدیدتر و نیرومندتر است و روح آدمی متخلق به اخلاق الله و متادب به آداب الله شده به مرحله ای از کمال می رسد که اتصال به روح الله بیش از اتصال شعاع خورشید به آن می شود.
    در روایتی از امام صادق (علیه السلام) آمده است: «....َ إِنَ‏ رُوحَ‏ الْمُؤْمِنِ‏ لَأَشَدُّ اتِّصَالًا بِرُوحِ اللَّهِ مِنِ اتِّصَالِ شُعَاعِ الشَّمْسِ بِهَا (1) روح مومن به روح الهی متصل تر از شعاع خورشید به خورشید است.»
    عرفان اهل بیتی شاخصه هایی هم دارد که برخی از آنها به اجمال بررسی می شود.
    الف:شریعت محوری و التزام عملی به شریعت اسلام
    عرفان اهل بیتی از رهگذر بندگی و عبودیت در چارچوب شریعت شکل می گیرد و همه اعمال سالک بر اساس موازین شریعت اسلامی صورت می پذیرد، و عمل به شریعت در همه مراحل سلوک لازم و قطعی است، و سالک هرگز از ان بی نیاز نمی شود.
    سلوک عرفانی بدون التزام به شریعت نتیجه بخش نیست؛ از این رو شریعت گروی برای همه اصحاب سیر و سلوک لازم است؛ زیرا عرفان بدون شریعت عرفان نیست، بلکه سراب است و موجب ضلالت و فساد می شود و فرجامی جز ندامت ندارد.
    ب:اعتدال و میانه روی
    یکی از شاخصه های عرفان عملی اهل بیت (علیهم السلام) بر خلاف عرفان های جهله صوفیه، رعایت اعتدال و پرهیز از افراط و تفریط است؛ زیرا افراط و تفریط کار جاهلان است .میانه روی و اعتدال در کار و رفتار موجب می شود که پایان عمل ستوده باشد.
    اسلام آیین اعتدال و متانت است، لذا در همه امور به ویژه عبادت خدای متعال باید رفق و مدارا سرلوحه رفتار عبادی باشد. حضرت علی (علیه السلام) در وصیت نامه اخلاقی خود به فرزندش امام حسن (علیه السلام) بر اموری از جمله اعتدال در عمل چنین تاکید می فرماید:
    «وأوصيك يا بني بالصلاة عند وقتها ، والزكاة في أهلها عند محلّها ، والصمت عند الشبهة و الاقتصاد فی العمل و العدل فی الرضا و الغضب (2) پسر جانم تو را به گزاردن نماز در وقت خود و پرداخت زکات به اهلش هنگامی که وقت آن فرا رسد و خاموشی در برابر امور تردید آمیز و اشتباه برانگیز و میانه روی در عمل و رعایت عدالت در خشنودی و خشم سفارش می کنم.»
    ج: عقلانیت و خردورزی
    دیگر شاخصه های عرفان عملی اهل بیت (علیهم السلام)، عقلانیت و خردورزی است. در مکتب اهل بیت (علیهم السلام) عقلانیت، خاستگاه خوبی هاست و تقوا و دوام تفکر با یکدیگر همراه اند و هر دو سفارش شده اند. قرآن و سیره پیامبر اعظم و ائمه اطهار (علیهم السلام) مشحون از مدح عقل و نیز گفتار و رفتار و کردار عاقلانه است. از این دیدگاه عقلانیت و تفکر پدر هر خیر و مادر ان شمرده شده است. امام مجتبی (علیه االسلام) می فرماید:
    ‏ «أُوصِيكُمْ‏ بِتَقْوَى‏ اللَّهِ‏ وَ إِدَامَةِ التَّفَكُّرِ فَإِنَّ التَّفَكُّرَ أَبُو كُلِّ خَيْرٍ وَ أُمُّه‏ (3) شما را به تقوا و ادامه تفکرتوصیه می کنم زیرا تفکر پدر هر خیر و مادر آن است.»
    د: سیاست و بصیرت اجتماعی سالگ
    یکی از شاخصه های عرفان اهل بیتی سیاست و بصیرت اجتماعی است.
    عرفان عملی اهل بیت (علیهم السلام) نه تنها با سیاست ورزی در تضاد و چالش نیست، بلکه سیاست در دل آن نهفته است و عرفان به سیاست نیز جهت خدایی و الهی می دهد و رهبری جامعه در حقیقت سامان دهی و نظام بخشی امت در راستای اهداف عالی الهی است. سیاست در عرفان اهل بیت (علیهم السلام) ابزار دستیابی به تعالی و تکامل معنوی است، و ورود به عرصه جامعه و حتی تشکیل حکومت، نه تنها به معنای گسستن از حق و معنویت نیست، بلکه تصدی حکومت به انگیزه الهی از بزرگ ترین موجبات قرب به حضرت حق است. آنچه مانع وصول به حق است سیاسی کاری و شیطنت و مکر و خدعه در حوزه سیاست و قدرت است.

    پی نوشت:
    1.الكافي(ط- الإسلامية)؛كلينى، محمد بن يعقوب‏، 329ق، محقق: غفاری علی اکبر، آخوندی محمد، دارالکتب الاسلامیه، تهران، 1407، ج2، ص166.
    2.الامالی، محمدبن محمد مفید،انتشارات کتابخانه اسلامیه، 1362، ص221.
    3.مجموعة ورّام‏، ورام بن أبي فراس، مسعود بن عيسى‏، 605ق، مکتب فقیه، قم، 1410ق، ج1، ص52
    .



صفحه 2 از 2 نخست 12

اطلاعات موضوع

کاربرانی که در حال مشاهده این موضوع هستند

در حال حاضر 1 کاربر در حال مشاهده این موضوع است. (0 کاربران و 1 مهمان ها)

کلمات کلیدی این موضوع

اشتراک گذاری

اشتراک گذاری

مجوز های ارسال و ویرایش

  • شما نمیتوانید موضوع جدیدی ارسال کنید
  • شما امکان ارسال پاسخ را ندارید
  • شما نمیتوانید فایل پیوست کنید.
  • شما نمیتوانید پست های خود را ویرایش کنید
  •  
^

ورود

ورود